Кіріспе

Ирактың 71-ші премьер-министрі Әз-Дин Сәлім (عز الدين سليم), сондай-ақ Әбділзаһра Осман Мұхаммед (23 наурыз 1943 - 17 мамыр 2004), ирактық саясаткер, автор, педагог, ислам теоретигі және 1980-2004 жылдар аралығында Ирак Дауа қозғалысының жетекші мүшелерінің бірі болды. Ол 2004 жылы Ирактың Басқарушы Кеңесінің төрағасы (Ирактың 45-ші премьер-министрі) лауазымын атқарды. 50-ден астам кітаптың авторы, оның ішінде тарих, ислам оқиғалары және білім беру туралы еңбектері бар. Ол мұсылман әлемінде исламның әлеуметтік және саяси рөлі туралы пікірлерімен, әсіресе "Имам Әлидің тәжірибесіндегі саяси оппозиция" кітабымен танымал. Оның ең маңызды еңбегі – "Фатима бинт Мұхаммед" Мұхаммед пайғамбардың қызы Фатиманың өміріне арналған терең талдау.

Өмірбаян

Басра қаласында туған Салим жас кезінде дін мен саясатты оқып үйрене бастады. 19 жасында шииттік топ – Ислам Дауа партиясына қосылды, оның мүшелері Баас партиясы үшін билікке қауіп төндірген деп есептелді. Ол жиырма жасында Иракты тастап, Кувейтке кетіп қоныстанды. Кувейтте қысқа ғана уақыт өткен соң, Иранға барып, көптеген газеттерде редактор болып жұмыс істеді, сондай-ақ SCIRI (Ирактағы Ислам революциясының Жоғарғы Кеңесі) ұйымындағы негізгі қызметін атқарды. Иранда болған кезінде ол муджахид (жоғары дәрежелі ислам ғалымы) ретінде танылды. Ол діннен саясатқа дейінгі тақырыптарды қамтитын 100-ден астам кітап жазды. Салим Дауа әл-Исламия ("Исламға шақыру") партиясын басқарды, бұл исламшыл партия 2004 жылы ресми түрде Дауа Ислам партиясы деп аталды. Жазушы, философ, ойшыл және саяси белсенді ретінде танымал болған ол Саддам Хусейнге қарсы оппозицияны үйлестіру үшін саяси партиясын құрды. Партия тез арада Саддамға қарсы күшті күш ретінде танылды. Ол жылдар бойы көптеген жақтастар жинады және Ирак, Иран, Таяу Шығыс қана емес, бүкіл әлемде құрметке ие болды. Салим Саддамның ізбасарлары жасаған көптеген қастандықтан аман қалды және оны ұстаудан қашу үшін әдейілеп атын өзгертті. 2003 жылдың шілдесінде Салим АҚШ бастаған Коалициялық Уақытша Әкімшілік тарапынан Ирактың Басқару Кеңесіне мүше болып тағайындалды, онда ол маңызды рөл атқарды. 2004 жылдың 25 сәуірінде баспасөз өкілдері мен жұртшылықпен өткен "қалалық жиналыста" Ирак демократиялық жүйеде араб ұлты ретінде өзінің ерекшелігін сақтай ала ма деген сұрақ қойылды. Эззедин Салим: "Ирак Араб Лигасының мүшесі, бірақ қазір түркімендер, күрдтер және христиандар сияқты барлық этностар өкілдік етілген. Ирак әртүрлілікке толы" деді.

Ол 2004 жылдың 1 мамырында Кеңес төрағасы болып сайланды. Эззедин Салим 30 маусымда билікті жаңа үкіметке ресми түрде тапсырғанға дейін Кеңес төрағасы қызметін атқарды. Алайда, ол 2004 жылдың 17 мамырында Жасыл аймаққа жақын жерде болған жанкешті көлік бомбасының салдарынан қаза тапты. Жамаат әл-Таухид уәл-Джихад осы шабуылға жауапкершілікті өз мойнына алды.