Кіріспе

1994 жылдан 2002 жылға дейін Алясканың губернаторы Энтони Кэрролл Ноулз (Anthony Carroll Knowles; 1943 жылдың 1 қаңтарында туған) – 1994 жылдан 2002 жылға дейін Алясканың жетінші губернаторы қызметін атқарған американдық саясаткер және кәсіпкер. 2002 жылы үшінші рет қатарынан губернатор болып сайлануға құқығы жойылған ол, 2004 жылы АҚШ Сенатына және 2006 жылы губернаторлыққа үміткер болды, бірақ сәттілікке жете алмады. 2008 жылдың қыркүйегінде Ноулз Миллиардер Джордж Кайзердің отбасылық қоры қаржыландыратын және Талса университетінде орналасқан коммерциялық емес ұйым – Ұлттық Энергия Саясаты Институтының президенті болды. Ноулз Обама әкімшілігінде Ішкі істер министрі немесе Энергетика министрі лауазымына қарастырылған, бірақ 2008 жылдың желтоқсанында Энергетика министрі лауазымына Стивен Чу тағайындалды. Сондай-ақ, ол Ішкі істер министрі лауазымына Кен Салазардың кандидатурасы артық деп танылды. 2010 жылдың 28 сәуірінде Ноулз Ішкі істер министрі Кен Салазардың ұсынуымен Ұлттық саябақ жүйесі жөніндегі кеңесші кеңес құрамына енгізілді. Қазіргі таңдағы көрсеткіш бойынша, ол Демократиялық партиядан Алясканың соңғы губернаторы болып табылады.

Ерте өмір

Ноулз Оклахома штатының Тулса қаласында дүниеге келген. 1962 жылы АҚШ армиясына өз еркімен келіп, 82-ші әуе десанттық дивизияға қосылды, кейін Вьетнамдағы Вунг-Тауда қызмет етті. Ноулз штаттағы пионерлер үйлерінде ардагерлерге тұрғын үй беруді қамтамасыз ететін заң қабылдауға қол жеткізді және олардың қызметін ресми түрде еске алу күндерімен және Mount POW/MIA тауына ат қою арқылы құрметтеді. 1968 жылы Йель университетінде экономика мамандығы бойынша диплом алды. Онда ол Джордж Бушпен бірге Delta Kappa Epsilon (Фи бөлімі) студенттік қауымдастығының мүшесі болды. Бітірген соң Аляскаға көшіп, Солтүстік жартастың және Кук шығанағының мұнай бұрғылау платформаларында жұмыс істеді. 1969 жылы Ноулз Анкоридж қаласындағы Downtown Deli & Café мейрамханасын қоса алғанда, төрт мейрамхана ашты. Көңілді балық аулаушы, жарысқа қатысатын шаңғышы және (зейнеткер) марафоншы Тони Ноулз және оның әйелі, Алясканың бұрынғы бірінші ханымы Сьюзан Ноулз қазір Анкоридж қаласында тұрады. Олардың үш баласы бар: Девон, Люк және Сара. Оның үлкен ағасы Портер Ноулз Канзас штатында тұрады.

Саяси мансап

Анкоридж қалалық әкімдігінде үш мерзім қызмет еткеннен кейін, ол 1982 жылдан 1987 жылға дейін Анкоридж қаласының әкімі болып екі мерзім қызмет етті. Ноулз алғаш рет 1990 жылы губернаторлыққа кандидат болды. Ол Демократиялық партияның ішкі сайлауында жеңіске жетті, бірақ АКИП партиясынан ұсынылған бұрынғы губернатор Уолтер Хикелден жеңілді. 1994 жылы ол Демократиялық партияның ішкі сайлауында бұрынғы вице-губернатор Стивен МакАльпинды жеңіп, жалпы сайлауда губернатор болып сайланды. Ноулздың сайлауы күтпегендей тартысты болды, бірақ ол үшінші партияның күшті үміткері болған қазіргі вице-губернатордың дауысқа бөлінуінен де пайда тапты. Сайлауда Ноулз 41,1%, республикалық кандидат Джим Кэмпбелл 40,8% және Аляска Тәуелсіздік партиясының вице-губернаторы Джек Когилл 13% дауыс алды. 1998 жылы Ноулз сайлауда үлкен артықшылықпен жеңіске жетіп, республикалық Джон Линдауэрді 51% - 18% есебімен жеңді. Бұл жарыста Ноулздың жеңісі көбінесе республикалық Джон Линдауэрдің сайлау кампаниясының сәтсіздігіне, Линдауэрді қоршаған дау-дамағлдарға, оның сайлау қаржысы туралы құжаттардағы фактілерді бұрмалауына және Линдауэрдің штат тұрғыны екендігіне қатысты сұрақтарға байланысты болды. Ішкі сайлауда Линдауэрден жеңілген республикашыл Робин Л. Тейлор сайлауға бір апта қалғанда ғана өзінің жазбаша үгіт кампаниясын жариялағаннан кейін 20% дауыс жинады. 2002 жылы Ноулз қатарынан екі мерзімге сайлануға үміткер болмады. Аляска заңнамасы одан да көп мерзімге рұқсат береді, бірақ екі қатарынан мерзімдер арасында үзіліс болуы керек. 11 қыркүйек шабуылы кезінде Сеулден келген Корея әуе компаниясының 85 рейсінің қашқындалғанынан қорқытылды. Аляскада қашқындалған ұшақ нысанаға түсуі мүмкін деген алаңдаушылықпен губернатор Тони Ноулз Анкоридждегі ірі қонақүйлер мен мемлекеттік ғимараттарды эвакуациялауға бұйрық берді. Ноулз 1997 жылы Батыс губернаторлар қауымдастығының төрағасы, екі мерзімге Мемлекетаралық мұнай және газ келісім комиссиясының төрағасы және Пью мұхиттар комиссиясының (POC) мүшесі болды. Өзінің өкілеттігі кезінде Ноулз Denali Kid Care бағдарламасын құрды, ол 25 000 бала мен 5 000 жүкті әйелге негізгі медициналық көмек көрсетеді. Ұлттық балалар әл-ауқаты лигасы 1998 жылы Ноулзды «Жылдың балалар жақтасы» деп атады. Аляска Ұлттық гвардиясының жақтаушысы болған Ноулз Гвардияның Pro Patria сыйлығын және 2001 жылғы Чарльз Дик күміс медалін алды. Губернатор Ноулз «Мыңжылдық келісімді» жасады, бұл ауылдық жерлерде қызметтерді жеткізуді және экономикалық дамуды ынталандыру үшін тайпалармен үкімет аралық келісімді білдіреді. 2001 жылы Американың Ұлттық конгресінен арнайы марапат алды және Маршалл Линдпен бірге 2002 жылы Алясканың Жергілікті халықтар федерациясының Денели сыйлығын алды, бұл бейжүргін емес адамға берілетін ең жоғары награда. Ноулз Тынық мұхитындағы лосось пен оның тұщы су ортасын қорғау үшін канадалық шенеуніктерді өзінің «қауіпсіз өту» қағидасын қабылдауға итермеледі, нәтижесінде ондаған жылдардағы алғашқы жағалау лосось туралы келісім табысты келіссөздер арқылы қол жеткізілді. Губернатор ретінде соңғы мерзімінде Аляска заң шығарушы органының республикалық өкілдері оны бірнеше мәселеде ұстаным алмайтын әлсіз көшбасшы деп сынады, бұл олардың «Тони қайда?» кампаниясымен көрсетілді. 2004 жылы ол АҚШ Сенатына кандидат ретінде, республикалық Лиза Мурковскиге қарсы демократтық үміткер ретінде қатысты, ол бұрынғы сенатор және кейіннен губернатор болған әкесі Фрэнк Мурковскимен тағайындалған еді. Көптеген адамдар Ноулздің жеңіске жететінін күткенімен, ол сайлауда шамалы айырмамен жеңілді. Ноулз өлім жазасына қарсы. Ноулз аборт жасау құқығын жақтайды және жүктіліктің кез келген кезеңінде абортқа шектеулерге қарсы. Ол штат заң шығарушы органы қабылдаған абортқа қатысты бірнеше заң жобаларын ветолады, соның ішінде толыққанды кеңейту және экстракциялық аборттарға тыйым салу туралы заңдарды. 2006 жылдың 29 мамырында ол 2006 жылы губернаторлыққа қайта оралуға ниетті екенін жариялады. 2006 жылдың 22 тамызында Ноулз Эрик Крофтты Демократиялық партияның ішкі сайлауында жеңіп, жалпы сайлауда Аляска губернаторы лауазымына Демократиялық партияның үміткері атанды. 2006 жылдың 7 қарашасында Ноулз жалпы сайлауда республикашыл Сара Пэйлинге губернаторлықтан жеңілді. Көптеген сауалнамалар, соның ішінде екі партияның сауалнамалары тартысты жарыс болатынын болжағанмен, Ноулз 7 дауыспен жеңіліп, 2004 жылы АҚШ Сенатына үміткер болған кездегіден төмен дауыс жинады.

Обама әкімшілігі

2008 жылдың қыркүйегінде Ноулз Ұлттық Энергия Саясаты Институтының президенті болды, бұл миллиардер Джордж Кайзердің отбасылық қоры қаржыландыратын және Талса университетінде орналасқан коммерциялық емес энергетикалық саясат ұйымы. Барак Обаманы ерте қолдағандығы, батыс штатының бұрынғы губернаторы болғандығы және мұнай және энергетика саласындағы ұзақ жылғы қатысуының нәтижесінде Ноулз Обама кабинетінде Ішкі істер министрі немесе Энергетика министрі лауазымына үміткер ретінде қарастырылды. 2008 жылдың желтоқсан айында Энергетика министрі лауазымына Стивен Чу, ал Ішкі істер министрі лауазымына Кен Салазар тағайындалды, Ноулздің кандидатурасы қабылданбады.

Ұлттық парк жүйесінің консультативтік кеңесі

2010 жылдың 28 сәуірінде Ноулз Ішкі істер министрі Кен Салазар тағайындауымен Ұлттық саябақтар жүйесі жөніндегі консультативтік кеңес құрамына енді. 2017 жылы басшылықтың ауысуынан кейін ол жаңа Ішкі істер министрі Райан Зинке ұсынған көптеген саясаттарға қарсы шықты, ал кейіннен отставкаға кету туралы хатында Зинке "климаттың өзгеруін жеңілдетуге; жас буынды тартуға; саябаққа келушілердің, жақтаушылардың және қызметкерлердің мәдени әртүрлілігін дамытуға; мектептерді саябақтарға, ал саябақтарды мектептерге жақындастыруға; саябақтардың қалалану мәселесіне көңіл бөлуге; (және) жануарлар әлемінің табиғи түрлерін қорғауға" мүдделі емес екенін айтты. 2018 жылдың қаңтар айында Ноулз Ішкі істер департаментімен, әсіресе Зинкемен туындаған келіспеушіліктерге байланысты көптеп отставкаға кетті.