Кіріспе

Филиппиндік баскетболшы, жаттықтырушы және басшы

Аллан Вито Флорес Кайдич (15 маусым 1963 жылы туған) – Филиппиннің бұрынғы кәсіби баскетболшысы, жаттықтырушы және басшы, қазіргі уақытта «Мапуа Кардиналс» клубының кеңесшісі қызметін атқарады. Көптеген адамдар оны елдің ең үздік мергені деп санайды, сондықтан ол «Триггермен» деген лақап атын алған. 1987 жылы PBA-ға қосылмас бұрын ол Шығыс университетінде студенттік баскетбол ойнады, онда бірнеше филиппин және PBA рекордтарын жаңартты – соның ішінде бір ойында ең көп ұпай (79 ұпай), бір ойында үш ұпайлық лақтырулардың ең көп саны (17 үштік; бұрынғы 15 үштік рекордын бұзып), қатарынан жасалған ең көп еркін лақтыру (76) және мансабындағы ең көп үш ұпайлық лақтырулар (1242 үштік; кейін Джимми Алапаг бұл көрсеткішті жаңартты). Ол PBA командаларының бірнеше құрамында ойнап, көптеген чемпионаттарды жеңіп алды. Ол Филиппин ұлттық баскетбол құрамасы сапында, соның ішінде 1998 жылғы Филиппиннің 100 жылдық құрамасында да өнер көрсетті. Лигада ойнаған кезінде ол Азиядағы ең үздік үш ұпайлық лақтырушылардың бірі саналды. Құрметті Қытай ұлттық баскетбол құрамасы оның қабілетін мойындап, өз ойыншыларына үнемі «Филиппиннің No. 8» деген нөмірге назар аударуды ескертіп отырды, бұл Каидичтің ұлттық құрама сапындағы жейде нөмірін білдіреді.

Орта мектеп, колледж және әуесқойлық мансап

Кейдич Лагуна провинциясының Пэте қаласынан шыққан. Баскетболмен әуес болуы Рузвельт колледжінде бесінші сыныпта оқып жүргенде басталып, кейін Каинтадағы Брукссайдтағы Интер Субдивизион лигаларында жалғасты. Ол «Атенео Голубых Орлов» және «Мапуа Кардиналы» сияқты университет командаларына іріктеуден өтуге тырысты, бірақ сәтті болмады. Содан кейін «Летран рыцарлары» құрамына қабылданып, бірақ Летранда инженерлік мамандық жоқ екенін білген соң, оқуын тоқтатты. Ол кезде Аллан механика мамандығын меңгеріп жатқан еді. Кейін Шығыс университетіне (UE) қабылданды, алайда UE құрамы толық болғандықтан резервтік тізімде күтуге мәжбүр болды. 1981 жылы Роберто Флорес баптайтын командаға қабылданып, өзінің мүмкіндіктерін көрсетті. UE Red Warriors және FEU Tamaraws арасындағы шешуші ойында Кейдич екі маңызды айып тастауын орындамағандықтан, UAAP чемпионаты жеңіліссіз Tamaraws командасына бұйырды. 1982 жылы ол финалда UP Fighting Maroons командасына қарсы жеңіске жетіп, 30 ұпай жинап, UAAP баскетбол чемпионатын жеңіп алды және «Ең құнды ойыншы» атағын иеленді. 1983 жылы Кейдич UAAP жекелей чемпионаттарында бірінші орын алды. Алайда, UST командасының жаңадан келген ойыншысы Сильверрио Паладтан кейін екінші орынға жүйсіп қалды. Соңғы екі жылында ол Джерри Кодиньерамен бірге Red Warriors командасын 1984-1985 жылдары екі рет подряд чемпиондыққа жеткізді. Бұл 20 ғасырда чемпионат жеңген Шығыс университетінің соңғы баскетбол командасы болды. Ол ұлттық құрама сапында ойнап жүріп, Филиппин әуесқой баскетбол лигасының бірнеше командасында да өнер көрсетті. Ол PABL командаларында, мысалы CF Sharp, ESQ Marketing және Magnolia Ice Cream/Lagerlite құрамында ойнады. Сонымен қатар, ол халықаралық аренада коммерциялық командалар үшін де өнер көрсетті, атап айтқанда, Малайзияда өткен турнирде үшінші орын алған Ризалдың даму банкі (1983) және 1984 жылғы Уильям Джонс кубогы турнирінде Country Fair Hotdogs командасы.

Солтүстік Ұлттық құрамасы

1984–1985 жылдары Кайдич Дадинг Кохуанконың ұлттық баскетболды дамыту бағдарламасына қатысты. Бұл бағдарлама Филиппин құрамасын құрады, ол халықаралық жарыстарда өнер көрсетті. Мақсаты – 1986 жылғы Азия баскетбол конфедерациясының (қазіргі FIBA Азия чемпионаты) жүлдесін жеңіп алу болды, бұл жүлде Филиппин 1973 жылы соңғы рет жеңген еді. 1985 жылғы Уильям Джонс кубогында Кайдич финалда Джин Киди басшылығындағы АҚШ құрамасына қарсы Сан-Мигель пиво Филиппиннің қосымша уақыттағы жеңісіне қатысты. Оның баскетболдік шеберлікті жетілдірушісі Артур "Чип" Энгелланд 43 ұпай жинады, ал Кайдич 21 ұпай жинап, филиппиндіктерді 108–100 есебімен қосымша уақытта жеңіске жеткізіп, Джонс кубогын жеңіп алды. Кейін Киди Рон Джейкобске екі филиппиндік баскетболшыға ең жоғары құрметпен қарастығын айтты және оларды "Хекл мен Жекл" деп атады (Аллан Кайдич пен Самбой Лимді айта отырып). Ол Филиппин құрамасын 1985 жылғы Оңтүстік-Шығыс Азия ойындарының алтын медаліне жеткізді, ал 1986 жылы FIBA Азия чемпионатының алтын медалін жеңіп алған соңғы әуесқой ұлттық құрамасын жетектеді. Финалда Қытайға 82–72 есебімен жеңіс сыйлап, 22 ұпай жинады. Азия чемпионатында жеңіске жеткеннен кейін Филиппин Испанияның Мадрид қаласында өткен 1986 жылғы FIBA әлем чемпионатында өнер көрсетуге жолдама алды, бірақ елдегі саяси дағдарысқа байланысты (1986 жылғы Филиппин халық күші EDSA революциясына әкелген) ұлттық құрама турнирге қатыспады. Ол төрт рет Азия ойындарының қатысушысы және осы құрметті Альвин Патримониомен бөлісті, олар төрт Азия ойынында (1986, 1990, 1994, 1998) ойнаған жалғыз PBA ойыншылары болды. 1986 жылы ол жартылай финалда Оңтүстік Кореяға қарсы өткен даулы ойында жеңіліс тапқаннан кейін, барлық әуесқой ұлттық құрамасын Азия ойындарының қола медаліне жеткізді. Ол сондай-ақ Уильям Джонс кубогының чемпиондығын екі рет жеңген жалғыз филиппиндік ойыншы, 1985 жылы әуесқой ретінде және 1998 жылы кәсіби ретінде.

Үлкен дәмі / Престо Тиволи

1984–1985 жылдары Кайдич PBA-да әуесқойлардан құралған NCC ұлттық құрамасы үшін халықаралық жарыстарға дайындалып, 1985 жылғы PBA күшейтілген турнирінде жеңіске жетті. 1986 жылы ол 1986 жылғы Азия ойындарына дайындалып жатқан Magnolia Philippines командасы үшін PBA-ға оралды. 1987 жылы ол Great Taste Coffee Makers командасының бірінші таңдауы болды және Рикардо Браунмен бірге команданы PBA Open Conference финалына жеткізді (3-ші ойында ол Браунның PBA тарихындағы филиппин ойыншысының бір финалдық ойындағы ең көп ұпайы – 48 ұпай – деген рекордын қайталады) және кейіннен алғашқы PBA All Filipino Cup чемпионатын жеңіп алды. Жаңадан бастаған маусымында ол 1987 жылғы PBA жаңашыл ойыншысы атағын алды және All Star Mythical Five құрамына енді, Арни Туадлс (1979) және Рикардо Брауннан (1983) кейін Mythical Five құрамына енген үшінші жаңашыл ойыншы болды. Сондай-ақ, ол маусымды лигадағы ең көп ұпай жинаған жаңашыл ойыншы ретінде аяқтады. 1989 жылдың 2 қарашасында Кайдич 68 ұпай және 15 үш ұпайлық лақтыру жасап, Presto Tivoli командасымен Alaska Air Force командасын жоғары есепті қосымша уақытта 175–159 есебімен жеңді. Екі команданың жинаған ұпайлары PBA тарихындағы ең көп ұпайлардың біріне жатты. 1990 жылы ол бір маусымдағы ең көп үш ұпайлық лақтыру (160 үштік) бойынша PBA рекордын жаңартты және Presto Tivoli командасын чемпионатқа жеткізді. Ол 1990 жылғы PBA ең құнды ойыншысы атанды және Роберт Джаворски жаттықтырған Азия ойындарына қатысатын бірінші ұлттық командаға шақырылды. Азия ойындарының бірінде ол ұлттық команданың екінші жартыдағы Жапонияға қарсы 86–78 есебімен жеңіске жетуіне 34 ұпаймен көмектесті, қолы сынған күйінде ойнаса да, алғашқы жартыда ешқандай ұпай жинамады. Филиппин құрамасы финалда Қытайдан жеңіліп, күміс жүлдеге ие болды, ал Кайдич пен Самбой Лим Mythical 5 құрамына енді. 1991 жылдың 15 қазанында ол мансабындағы ең көп үш ұпайлық лақтыру (594 үштік) бойынша PBA рекордын жаңартты, Tivoli командасының Pepsi командасына 125–142 есебімен жеңілісінде 9 үштік лақтырды. Бір айдан кейін, 1991 жылдың 21 қарашасында Кайдич бір ойындағы ең көп ұпай (79 ұпай), бір жартыдағы ең көп ұпай (53 ұпай), бір тоқсандағы ең көп ұпай (37 ұпай), бір ойындағы ең көп үш ұпайлық лақтыру және әрекет (17/27 үштік), бір тоқсандағы ең көп үш ұпайлық лақтыру (8 үштік) және бір ойындағы ең көп қатарынан жасалған үш ұпайлық лақтыру (8 үштік) бойынша PBA рекордтарын жаңартты, Presto Tivoli командасымен Ginebra San Miguel командасына қарсы ойнады. Оның көрсеткіші PBA тарихындағы ең ұлы жеке көрсеткіштердің бірі болып қалады. Бұл оқиғаның ерекшелігі – ол алаңда ойнап тұрғанда, оның әйелі Миллота тұңғыш қызын дүниеге әкелді. Ол бірінші таймның соңында алаңнан шығып, төртінші таймның ортасында ойынды доғарды, бұл ойында ол 100 немесе одан да көп ұпай жинауы мүмкін еді.

Сан-Мигель пивоханасы

1993 жылы Кайдичтің бұрынғы командасы «Sta. Lucia Realty & Development, Inc.» компаниясына сатылып, «Sta. Lucia Realtors» деп атау өзгертті. «Сан-Мигель Бирмен» сапындағы кезеңінде ол Самбой Лиммен бірге 1990-жылдардағы лиганың ең тиімді ұпай жинаушы дуэтін құрды және «Бирмендерді» 1993 жылғы «All Filipino Cup» финалына жеткізді. Ол маусымды «Сан-Мигель» сапында «PBA Governor's Cup» чемпионатын жеңіп аяқтады және командасын (Солтүстік All Star) жеңіске жеткізгені үшін 40 ұпай (бір All Star ойынында екінші ең көп ұпай) және 9 үш ұпайлық лақтырыс (бір All Star ойынында ең көп үш ұпайлық лақтырыс) салғандығы үшін 1993 жылғы «PBA All Star» ең құнды ойыншысы атанды. Ол тұрақты маусымда да, All Star ойынында да «MVP» сыйлығын жеңіп алған PBA тарихындағы алғашқы ойыншы болды. 1994 жылы «Сан-Мигель» «PBA All Filipino Cup» турнирін жеңіп, Азия ойындарында елдің намысын қорғау құқығын алды. Азия ойындарында «Бирмендер» ұлттық құраманың ядросын құрады, ал «PBA» клубтарынан қарызға алынған Альвин Патрисио және Джонни Абарриентос сияқты ойыншылар да құрамаға қосылды. Ұлттық құрама төртінші орынды иеленді, бірақ ол Азия ойындарының баскетбол турнирінде ең көп ұпай салған ойыншы атанды және турнирдің символдық бес ойыншысы тізіміне енді. 1995 жылы ол «PBA» тарихында 10 000 ұпай жинаған сегізінші ойыншы және лиганың 1000 үш ұпайлық лақтырыс жасаған алғашқы ойыншысы болды. Ол «Сан-Мигель Бирмендерді» финалға жеткізгені үшін «PBA Governor's Cup» турниріндегі ең үздік ойыншы атанды. Ол маусымды 20.9 ұпаймен лиганың ең көп ұпай жинаған ойыншысы ретінде аяқтады, бұл 20-ғасырда лиганың үздік ұпай жинауы бойынша соңғы қорғаушы болды. 1997 жылдың 29 сәуірінде «Гордонс Джин» және «Сан-Мигель Бирмен» командалары арасындағы ойында карьерасына қауіп төндіретін ауыр жарақат алды. Оқиға кезінде ол допты тартып алу үшін секіргенде, әріптесі Нельсон Асайтономен соқтығысып, басымен жерге құлады, құсып, аренадан шығарылғанша қозғалмай жатты, содан кейін ауруханаға жеткізілді. Ол жарақаттан толыққанды жазылып, 1998 жылы Тим Коун оны «Уильям Джонс кубогына» (онда Оңтүстік-Шығыс Азиядағы Тайландқа қарсы 6 үш ұпайлық лақтырыспен 25 ұпай салды) және Азия ойындарына қатысу үшін Филиппиннің жүз жылдық құрамасына шақырды. Команда халықаралық кампаниясын Қытайға қарсы және «PBA All Star Selection» командасына қарсы бастады, бірақ «PBA Centennial Cup» турнирінде нашар өнер көрсетті. Олар АҚШ-тың орталық-батыс аймалына ауыр турне жасап, Тайваньда «Уильям Джонс кубогын» жеңіп алды. Азия ойындарында ұлттық құрама топтық кезеңде жеңіске жетті, бірақ жартылай финалда жеңіліп, үшінші орын үшін Қазақстанды жеңіп, қола жүлдеге ие болды.

Ойыншы карьерасынан кейінгі өмір, зейнетке шығу және жаттықтырушылық

1999 жылы Кайдич, уақытша жаттықтырушы Рино Салазардың кенеттен отставкаға кетуінен кейін, «Барангай Женебра Кінгс» командасының ойыншы-жаттықтырушысы болды. 2000 жылы ойыншы-жаттықтырушы ретінде ол команданың басқа маңызды ойыншыларын қорғау үшін «Барангай Женебра Кінгс» командасының қорғалмаған ойыншылар тізіміне өзін енгізді. «Red Bull» командасы таратудан кейін қорғалмаған ойыншыларды іріктеді, соның ішінде оның өзі де болды. «Генебрадан» кетіп, «Red Bull» командасында ойнамау үшін ол зейнеткерлікке шығуын жариялады және сол жылы жейдесін шешіп қойды. Оның ерте зейнеткерлігі 1984 жылы PBA-да әуесқой қонақ ойыншы ретінде бастаған ұзақ және көрнекті мансабын аяқтады. Сондай-ақ, ол PBA командасының жейде нөмірін зейнеткерлікке шығару құрметіне ие болған Рамон Фернандес және Богс Адорнадодан кейін PBA-ның үшінші ойыншысы болды және екі PBA командасы – «Сан Мигель Бирмен» және «Барангай Женебра Кінгс» үшін алғашқы болды. Екі клуб та PBA-дағы оның еңбегін құрметтеп, оның 8-нөмірлі жейдесін зейнеткерлікке шығарды. Сол жылы ол Азиядағы алғашқы кәсіби баскетбол лигасы ретінде 25 жылдығын тойлаған PBA тарихындағы ең үздік 25 ойыншының қатарына енді. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол «Генебрада» толық уақытты бас жаттықтырушы болып қалды. 2001 жылы PBA All Filipino Cup финалына жеткеніне қарамастан, ол «Генебраны» франшиза тарихындағы ең нашар маусымдардың біріне жеткізді. Жанкүйелердің наразылығынан кейін, басшылық 2004 жылы оны команда менеджері етіп тағайындады. Ол сондай-ақ 2002 жылы ұлттық құраманың көмекші жаттықтырушысы болды және бірнеше бұрынғы кәсіби баскетболшылардан құралған «Сан Мигель Корпорациясы» All Stars тобының белсенді мүшесі болды. 2005 жылдың мамырында PBA-ның 30 жылдығына қатысып, Вирхилио Далупанның «Legends Team» командасын PBA-ның ең ұлы ойынында 96:92 есебімен жеңіске жеткізді, MVP атағын алып, 30 ұпай (4 үштік, 8 дойбы) жинады. Сондай-ақ, ол «PBA Legends» командасын екі ойындық Австралия турына бастап, серияның ең құнды ойыншысы атағын жеңіп алды. Содан кейін ол Филиппиннің ең үздік спортшыларымен (Эфрен Рейес, Рафаэль Непомучено) бірге Филиппиннің 23-ші Оңтүстік-Шығыс Азия ойындарында Филиппиннің атынан спорт елшісі болып тағайындалды, бұл шараны ел бойынша насихаттау үшін. Елдің спорт елшісі болудан басқа, ол «Сан Мигель Корпорациясының» Филиппин бейсболы және бокс жобасының директоры/Оңтүстік-Шығыс Азия ойындарының байланыс адамы болып қызмет етті. Оның командалары ел үшін 10 алтын медаль жеңіп алды (1-і бейсболдан, 9-ы бокстан). 2006 жылдың 15 маусымында, өзінің 43 жылдығында, ол «My Life Allan Caidic, The Triggerman» атты автобиографиялық кітабын шығарды, бұл филиппин спортшысының алғашқы спорттық өмірбаяндарының бірі болды. 2006 жылдың қарашасында «Сан Мигель Корпорациясының» төрт командасы арасындағы қайта құрудан кейін ол «Coca-Cola Tigers» командасының менеджері болды. 2007 жылдың наурыз айында ол «Барангай Женебра Кінгс» командасының көмекші жаттықтырушысы болды. 2007 жылдың қаңтарында ол бұрынғы ұлттық команда мүшелері Гектор Калма және Самбой Лиммен, сондай-ақ бұрынғы ұлттық команданың бас жаттықтырушыларымен, қазіргі ұлттық команда мүшелерімен және бас жаттықтырушы Чот Рейеспен бірге «Samahang Basketbol ng Pilipinas» (SBP) командасын қолдады және FIBA санкцияланған турнирлерден елдің тоқтатылуын алып тастауды сұрады. 2008 жылы ол бірнеше PBA аңыздарымен бірге Калифорния штатында қайырымдылық турына қатысты, бірақ жеке міндеттемелеріне байланысты аз рөл атқарды. Кейін сол жылы ол «PBA Legends» командасын Мани Пакьяо басқарған Филиппин армиясының баскетбол командасынан жеңіске жеткізді, армияның 75 жылдығын тойлады. 2009 жылдың тамызында ол Солтүстік Америкадағы тағы бір PBA аңыздарының турына қатысты, ал бірнеше аптадан кейін ол «PBA All Star Selection» командасын Доминик Уилкинс басқарған «NBA Generations» командасына қарсы жеңіске жеткізді (тоқсанда бес рет үш ұпайдан соқты). 2010 жылдың 27 тамызында Кесон қаласындағы «Аранета Колизейінде» өткен 2010 жылғы «NBA Азия баскетбол сынағында» 54 ұпай жинады. Сондай-ақ, ол үш ұпайдан ату жарысында Глен Райсты 7:5 есебімен жеңді. Олардың командасы 177:167 есебімен жеңіске жетті. Ол PBA-да Тим Коунның басшылығымен «Barangay Ginebra San Miguel» командасының және UAAP-та «De La Salle Green Archers» командасының көмекші жаттықтырушысы болды. 2018 жылдың 11 желтоқсанында Илокос Сур қаласында өткен көрсету ойынында 146 ұпай жинады және бір ойында 46 үш ұпай соқты. Оның командасы 184:73 есебімен жеңіске жетті. 2023 жылдың 24 қазанында ол «Pilipinas Super League» лигасының комиссары болып тағайындалды.