Кіріспе

Aabenraa (; Apenrade, ; South Jutlandic: Affenråe, сондай-ақ Åbenrå деп те аталады) – Оңтүстік Даниядағы қала, Aabenraa Fjord шығанағының бастауында, Кіші белдеудің бір тармағында, Дания-Германия шекарасының солтүстігінде және Германияның Фленсбург қаласының солтүстігінде орналасқан. 2007 жылғы 1 қаңтарға дейін Sønderjyllands Amt (Оңтүстік Ютландия округінің) орталығы болды, содан кейін 2007 жылғы Данияның әкімшілік реформасы аясында Оңтүстік Дания аймағы құрылды. 2023 жылғы 1 қаңтардағы халық саны 16 685 адамды құрайтын Aabenraa – ең ірі қала және Aabenraa муниципалитетінің орталығы. Aabenraa атауы бастапқыда "ашық жағажай" (åben strand) деген мағынаны білдірген.

Тарих

Абенра алғаш рет 12 ғасырда, вендтер шабуыл жасаған кезде тарихи жазбаларда еске алынды. 1948 жылғы Дания орфографиялық реформасы, АА диграфының орнына Å әрпін енгізгеннен кейін, Абенрада күшті қарсылық болды. Қала, басқа нәрселермен қатар, әліпбилік тізімде алғашқы орнын жоғалтудан қаушады (және әлемдегі әліпби бойынша бірінші қала саналады), себебі Å әрпі дания-норвегия әліпбиінде соңғы болып келеді. Орфографиялық ережелерді кейінірек қарау Aa жазуын қолдану мүмкіндігін қамтамасыз етті. Абенра муниципалитеті мен көптеген жергілікті тұрғындар Aa жазуын пайдаланса да, Åbenrå Дания тілі жөніндегі кеңес ұсынатын нұсқа болып қала береді. 2019 жылдың 14 маусымында Абенраға IF2/F2/T4 деңгейіндегі торнадо соқты, оның күші төмен болды. Жергілікті аурухананың тұрақ орнында екі көлік аударылып кетті. 2023 жылдың 13 шілдесінде Åbenrå жеріне IF1/F1/T3 деңгейіндегі, күші жоғары торнадо шапты, орташа зиян келтірді. Кейбір ағаштар құлап, бірнеше ғимараттар зақымданды, соның ішінде бір коммерциялық ғимараттың шатыры қирады. 6 көлік зақымдалып, біреуі 50 сантиметрге ығыстырылды.