Кіріспе

1909 жылғы Town класты жеңіл крейсер

HMS Liverpool – 4 800 тонналық, 1909 жылы қолданысқа берілген Корольдік Әскери-теңіз флотының жеңіл крейсері. Ливерпуль портының атымен аталған крейсер 1909 жылдан бастап Бірінші дүниежүзілік соғыстың бастапқы кезеңдеріне дейін Отандық флотқа бағынышты суларда үздіксіз қызмет етті. Соғыс кезінде Ливерпуль Хелиголанд шығанағы шайқасына қатысты, Батыс Африка жағалауында жұмыс істеді және Адриатика және Эгей теңіздерінде қызмет етті. 1914 жылдың 27 қазанында крейсер "Audacious" кемесінің экипажының құтқару жұмысына көмектесті. Ливерпуль соғыс кемесін портқа сүйреуге тырысты, бірақ "Audacious" ақырында аударылып, жарылды. Тыныш бітім шарты жасалғаннан кейін Ливерпуль 1919 жылдың маусымында резервке жіберілгенге дейін Ресей азамат соғысы кезінде Қара теңізде жұмыс істеді.

Ұлы флот (1914-1915)

Vickers Sons & Maxim компаниясының Фурнесс қаласындағы Барроу қаласында салынған, ол 20-шы ғасырда порт қаласының атымен аталып, болаттан жасалған алғашқы "Ливерпуль" кемесі болды. 1909 жылдың 30 қазанында суға түсіріліп, 1910 жылы қолданысқа берілген "Ливерпуль" Бристоль класының техникалық талаптарына сәйкес тапсырыс берілген бес крейсердің бірі еді. Ол қолданысқа алынған кезде Үй флотының 1-ші шайқас эскадрильясына бекітілді және 1913 жылы 2-ші жеңіл крейсер эскадрильясына ауыстырылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде "Ливерпуль" 5-ші жеңіл крейсер эскадрильясының құрамында қызмет етті. Неміс крейсері ауыр зақымданғаннан кейін, Гуденуф сағат 12:55-те оған атуды тоқтатуға бұйрық берді, содан кейін құтқару операциясы жүргізілді. "Ливерпуль", эсминецтермен бірге, крейсерге жақын маневр жасап, аман қалған экипажды құтқаруға тырысты. "Ливерпульден" шағын қайықтар кемені тастап кеткен экипаж мүшелерін алу үшін жіберілді, ал "Лурчер" қалған қызметкерлерді тасымалдау үшін "Майнцке" жанында орналасты. "Ливерпуль" сағат 7:45-те негізгі күштен бөлініп, 86 тұтқынды, соның ішінде адмирал Альфред фон Тирпицтің ұлын Розитқа тасымалдады. Екі айдан кейін, 27 қазанда, "Ливерпуль" Ирландия жағалауында Ұлы флоттың таңертеңгі жаттығуы кезінде минаға шалыққан кезде, басқа кемелермен бірге болды. Оқиғаның мән-жайларын анық білмей, Адмиралтейство флотты сақтық шарасы ретінде кері қайтаруға бұйырды, ал "Ливерпуль" күзет ретінде қалды. "Аудашэс" Лох Свиллиге қарай жүруге тырысты, бірақ судың көтерілуі өте ауыр болды. "Аудашэс" SOS сигнал бергеннен кейін, басқа кемелер, соның ішінде лайнер, сол жерге жиналды. "Аудашэсті" сүйреуге жасалған бірнеше әрекет нәтижесіз болды және экипаж бірте-бірте эвакуацияланды. Соғыс кемесі сағат 20:45-те аударылып, жарылды, нәтижесінде "Ливерпульде" бір матрос шашыраған сынықтардан қаза тапты.

Адриатика және Эгей теңізі (1915-1918)

1915 жылы «Ливерпуль» Ұлы флоттан бөлініп, «Кронпринц Вильгельм» қарулы сауда круизерін іздеуге көмектесу үшін Батыс Африка жағалауын күзетуге жіберілді. Отранто бұғазы шайқасы кезінде «Ливерпуль» капитан Г. Х. Вивианның басқаруында болды және дайындық деңгейі төмен еді. Капитанның крейсердің ахуалын күтімге алу мүмкіндігі ретінде крейсердің қазандықтарын жоспарлы жөндеуден өткізу туралы шешімі оның дайындықсыздығын одан әрі ушықтырды. Сағат 03:50-де «Жедел» деп белгіленген «Сасено» станциясынан келген сигналдар ұсталды, бірақ «Ливерпульдің» радиобөлмесі итальян тілін оқи алмайтындықтан және бұрын да осындай сигналдарды алғандықтан ескерілмеді. 1918 жылдың қаңтар айында «Ливерпуль» Эгей эскадрильясына ауыстырылды. 1919 жылдың ортасында Ұлыбританияға қайтып келді және маусым айында «Девонпорт» кемежайына қойылды. Күміс қоңырау мен тақта сақталды және «Беркенхед» кеме жасаушылығында салынған линкорға тапсырылды. Бұл заттар 1930 жылдардың соңында жеңіл крейсердің комиссияға қабылданғаннан кейін алтыншыға сыйлық ретінде берілді.