Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
ǁХарас аймағы (жанама дыбыспен айтылады, бұрынғы атауы ǁКарас аймағы) – Намибияның 14 аймағының ең оңтүстік, ең үлкен және ең сирек қоныстанған аймағы; оның орталығы Китмансхуп қаласы. Аймаққа берілген атау оның оңтүстік бөлігіндегі ǁКарас тауларының маңыздылығын көрсетеді. ǁХарас аймағына Китмансхуп муниципалитеті, Карасбург, Людериц және Оранжемунд қалалары, сондай-ақ Ароаб, Берсеба, Бетани, Коэс және Цес өздік басқарылатын ауылдары кіреді. ǁХарас аймағының батыс шекарасы Атлант мұхитының жағалауымен өтеді. Намибияның оңтүстігінде орналасқандықтан, ол оңтүстік және шығыс шекарасын Оңтүстік Африканың Солтүстік Кейп провинциясымен бөліседі. Ішкі шекарасы тек солтүстікте орналасқан Хардап аймағымен ғана шектеседі.
The ǁKharas Region (pronounced , with a lateral click, former name ǁKaras Region) is the southernmost, largest, and least densely populated of the 14 regions of Namibia; its capital is Keetmanshoop. The name assigned to the region reflects the prominence of the Karas mountain range in its southern part. The ǁKharas region contains the municipality of Keetmanshoop, the towns Karasburg, Lüderitz and Oranjemund, and the self governed villages Aroab, Berseba, Bethanie, Koës and Tses. ǁKharas' western border is the shores of the Atlantic Ocean. Its location in Namibia's south means that it shares a long border in the south and east with the Northern Cape Province of South Africa. Domestically, it borders only the Hardap Region, to the north.
Саясат
2020 жылы ǁХарас аймағында 56 352 тіркелген сайлаушы болды. Намибия 1990 жылы тәуелсіздік алғаннан бері бұл аймақтың атауы Карас аймағы (хохоегуаб тіліндегі альвеолярлық бүйірлік дыбысы жоқ) болып келді. Орфографияны біріздендіру үшін 2015 жылдың қазан айында ǁХарас аймағы деп қайта аталды.
As of 2020, ǁKharas had 56,352 registered voters. The name of this region was Karas Region (without the alveolar lateral click of the Khoekhoegowab language) since Namibian independence in 1990. In an effort to consolidate spelling, it was renamed to ǁKharas Region in October 2015.
Демография
Намибияның 2001 жылғы халық және тұрғын үй санағы бойынша, ǁХарас облысының халқы 69 329 адамды құрады (32 346 әйел және 36 976 ер адам, немесе 100 әйелге 114 ер адам шақтап отыр), және жылдық өсім 1,3% болды. Әйелдерге шаққандағы туу көрсеткіші 3,1 бала. Халықтың шамамен 54% қалалық жерлерде, ал 46% ауылдық жерлерде тұрды. 161 215 км² аумақта халық тығыздығы 1 км²-ге 0,4 адамды құрады. Жасына қарай бөлінгенде, халықтың 11% 5 жасқа дейінгі балалар, 20% 5-14 жас аралығындағы балалар, 63% 15-59 жас аралығындағы ересектер және 6% 60 жастан асқан адамдарды құрады. Халық 15 481 шаруашылыққа бөлінген, орташа шаруашылық мүшесінің саны 4,1 адамды құрады; шаруашылықтардың 35% әйелдер басқарады, ал 65% ерлер басқарады. 15 жастан асқандардың арасында 69% ешқашан үйленбеген, 20% неке куәлігімен үйленген, 2% дәстүрлі одақ құрған, 5% өзара келісіммен бірге тұрып жатыр, 1% ажырасқан немесе бөлінген, ал 2% жесір. Шаруашылықтардың 94% таза сумен қамтамасыз етілген, 26% санитарлық тоалеті жоқ, 50% жарықтандыру үшін электр қуаты бар, 81% радиоға қол жеткізеді, ал 35% отын үшін ағаш немесе көмір қолданады. Шаруашылықтардың негізгі табыс көздері: 7% - егіншілік, 69% - жалақы, 6% - ақшалай жәрдемақы, 5% - кәсіпкерлік немесе егіншілік емес қызмет, 10% - зейнетақы.
According to the Namibia 2001 Population and Housing Census, ǁKharas had a population of 69,329 (32,346 females and 36,976 males or 114 males for every 100 females) growing at an annual rate of 1.3%. The fertility rate was 3.1 children per woman. About 54% lived in urban areas, while 46% lived in rural areas, and with an area of 161,215 km2, the population density was 0.4 persons per km2. Classified by age, 11% of the population was under 5 years old, 20% between 5 and 14 years, 63% between 15 and 59 years, and 6% 60 years and older. The population was divided into 15,481 households, with an average size of 4.1 persons; 35% of households had a female head of house, while 65% had a male as head. For those 15 years and older, 69% had never married, 20% married with certificate, 2% married traditionally, 5% married consensually, 1% were divorced or separated, and 2% were widowed. Among households, 94% had safe water, 26% no toilet facility, 50% electricity for lighting, 81% access to radio, and 35% had wood or charcoal for cooking. In terms of households' main sources of income, 7% derived it from farming, 69% from wages and salaries, 6% cash remittances, 5% from business or nonfarming, and 10% from pension.