Кіріспе
Ангола провинциясы
Лунда-Сул провинциясын Анголаның астанасы Луанданың серік қаласы Луанда-Сулмен шатастырмау керек. Лунда-Сул ("Оңтүстік Лунда") – Анголаның провинциясы. Оның ауданы 77 637 км² және 2014 жылғы халық санағы бойынша 537 587 адам тұрады. Сауримо – провинцияның орталығы.
Lunda Sul Province is not to be confused with Luanda Sul, a satellite city of Luanda, the capital of Angola. Lunda Sul ("South Lunda") is a province of Angola. It has an area of 77,637 km2 and a 2014 census population of 537,587. Saurimo is the provincial capital.
География және климат
Лунда-Сул провинциясы Анголаның ең шығысында орналасқан, астанасы Сауримо Ангола астанасы Луандадан шығысқа қарай жолмен орналасқан. Солтүстік жағынан Лунда-Норте провинциясымен, шығыс жағынан Конго Демократиялық Республикасымен, оңтүстік жағынан Моксико провинциясымен, оңтүстік-батыс жағынан Биэ провинциясымен және батыс жағынан Маланье провинциясымен шектеседі. Луандадан Лубумбашиге дейінгі басты жол провинцияны батыстан шығысқа қарай кесіп өтеді. Провинцияның климаты көбінесе тропикалық.
Экономика және әлеуметтік мәселелер
Экономикалық жағынан провинцияның негізгі бөлігін жержаңғақ өсіру құрайды, ол негізінен Сауримо аймағында жүзеге асырылады. Провинцияның оңтүстігінде жүгері өндірісі маңызды үлес қосады. Басқа шаруашылық өнімдеріне күріш, маниока және дәнді дақылдар жатады. Бұл аймақ алмаз, марганец және темірге бай, олар пайдаланылады; Лунда-Сул провинциясындағы Катока кеніші әлемдегі төртінші ірі алмаз кеніші болып табылады. Аймақтағы соғыс салдарынан, кейде кен өндірісі UNITA жасаған шабуылдардан, әсіресе 1999 және 2000 жылдары, тоқтап қалады. 1999 жылдың көктемінде UNITA Биуладағы Касай өзеніндегі көпірді қиратты, бұл Лунда-Сул мен Моксико арасындағы көлік байланысына әсер етті. Анголаның көптеген аймақтарындағыдай, жер миналары да қауіпті мәселе болып табылады және аймақ "күшті миналанған" деп сипатталады. 1995 жылғы Oxfam есебіне сәйкес, провинцияда 30 ірі немесе стратегиялық және 58 екінші деңгейдегі көпірлер қиратылған. Провинцияда, Хуамбо және Куандо Кубанго провинцияларында "күштеп қайтару және қозғалыс еркіндігіне шектеулер" тіркелді.
Демография
Облыс халқының шығу тегі тарихи тұрғыдан тығыз байланысты лунда және чокве этностарына қатысты. Олар негізінен егіншілікпен айналысады. Сонымен қатар, еліміздің басқа аймақтарынан келген, «Эндиама» компаниясында жұмыс істейтін немесе тәуелсіз алмаз қазып алумен шұғылданатын көптеген көшпенділер де бар. Алмаз өнеркәсібінен пайда табу үшін лунда және чокве тайпалары арасындағы күрес облыстағы жағдайды шиеленістірді.
Лунда-Сул губернаторларының тізімі
Атауы Лауазымдағы жылдары Жозе Мануэль Салукомбо 1978–1978 Селестино Фигуэйредо Тчинхама Фаиска 1978–1981 Лейтенант-полковник Жозе Сесар Аугусто Килуанжи 1981–1983 Луис Докуи Пауло де Кастро 1983–1986 Рафаэль Сапилинха Самбаланга 1986–1988 Грациано Манде 1988–1992 Жозе Мануэль Салукомбо 1992–1993 Мосес Неле 1993–1997 Домингос Оливейра 1998–1999 Франсиско Созинхо Чиуисса 1999–2002 Миджи Муачисенгуэ 2002–2008 Кандида Мария Гильерме Нарсисо 2008–2017 Эрнесто Фернандо Китекуло 2017–2018 Даниэль Феликс Нето 2018–