Кіріспе

Мехли Мехта (25 қыркүйек 1908 – 19 қазан 2002) – үнді дирижері және скрипкашы.

Ерте өмір

Мехта Үндістанның Бомбей қаласында парси отбасында дүниеге келген. Ол Нью-Йоркте бес жыл бойы көрнекті скрипка педагогы Иван Галамианмен оқыды және Бомбей университетінен және Лондонның Тринити музыка колледжінен диплом алды. 1945 жылы АҚШ-қа көшіп, Нью-Йоркте скрипканы оқыды. 1955 жылы Мехли Мехта Англияға көшіп, онда сэр Джон Барбиролли басшылығымен Манчестердегі Hallé оркестрінің концертмейстері және концертмейстері болып бес жыл қызмет етті. Мехта Барбироллиді «өз дирижерлік өмірімдегі ең үлкен ықпалдың бірі» деп есептеді. 1959 жылы Филадельфиядағы Кертис квартетіне қосылып, келесі бес жыл бойы АҚШ бойынша гастрольдік сапарлар жасады. Кейінірек ол: «Струнный квартет – менің барлық музыкалық философиямының бастауы және негізі» деді. Содан кейін ол Лос-Анджелеске көшіп, UCLA оркестр бөлімінің директоры болды (1964-1976 жж.). 1964 жылы келгеннен кейін екі ай ішінде Лос-Анджелестегі барлық университеттердің студенттерінен Америка жасөспірімдер симфониясын құрды. Оның арқасында оркестр қазіргі 110 жас музыканттан, 16-27 жас аралығындағы, Лос-Анджелес және айналасындағы аймақтардан тұрады. Ол 1970 жылы 16 желтоқсанда Дороти Чандлер павильонында, оның ұлы Зубин Мехта да дирижерлік еткен концертте, он екі сағаттық Бетховен марафонында Бетховеннің симфониясын орындады. 1998 жылы оркестрдің 34-ші маусымына дейін жетекшілік етті. Барбироллидің өмірбаянында жазушы Майкл Кеннеди атақты дирижердің сөзін келтіреді: «Мен Мехлидің Америка жасөспірімдер симфониясымен өткізген концертіне қатыстым. Мен оған қуандым, өйткені Мехли керемет болды. Балалардың ойнауына үлкен әсер етті. Мен шынымен қуандым және әсерлендім». Мехта 1978, 1980, 1982 және 1984 жылдары Филадельфия оркестрінің дирижері ретінде танымал болды. Сонымен қатар, ол RIAS Берлин, Израиль, Токио, Йокогама, Иерусалим, Венесуэла және Бразилия симфонияларын; Израиль Синфониетасын; Сан-Антонио, Гранд-Рапидс, Милуоки, Майами, Пуэрто-Рико, Род-Айленд, Джексонвилл, Мемфис, Эшленд және Юджин симфониялық оркестрлерін дирижерлік етті. 1983 жылдың наурыз айында ол Нью-Йорктегі Карнеги залында Ұлттық оркестрлер қауымдастығының симфониялық оркестрімен бірауыздан мақтауға ие болды. Мехта Калифорния өнер кеңесінің губернаторының «Өнерге арналған сыйлығын», Оңтүстік Калифорния университетінің «Магнум Опус сыйлығын», Американдық скрипка мұғалімдерінің сыйлығын, Лос-Анджелес қаласының әкімі мен кеңесінің Құрмет сыйлығын және Калифорния зороастриялық қауымдастығының Құрметті сыйлығын алды. Мехтаның істерін ICM Artists Ltd., Нью-Йорк басқарды. Мехли Мехта 2002 жылдың 19 қазанында 94 жасында Калифорния штатының Санта-Моника қаласында қайтыс болды.

Мұра

Мехтаның ұлы Зубин белгілі классикалық музыка дирижері. Оның тағы бір ұлы Зарин Нью-Йорк филармониясының атқарушы директоры болды, ал бұрын Монреаль симфониясының және Чикагодағы Равиния фестивалінің де атқарушы директоры қызметін атқарған.