Кіріспе

Камбоджалық тас үйі Baksei Chamkrong (Prasat Băksei Chămkrŏng) – Ангкор кешенінде (Сим Реап, Камбоджа) орналасқан шағын индуисттік ғибадатхана. Ол Шиваға арналған және оның алтын бейнесі сақталған. Ғибадатхананы оңтүстік қақпадан Ангкор Томға кіргенде сол жағынан көруге болады. Оны Ясоварманның ұлы, патша Харшаварман І арнаған. Ғибадатхананы II Раджендраварман (944–968) аяқтаған.

Атауы

"Баксей Чамкронг" атауы "Қанатын жайып қорғайтын құс" деген мағынаны білдіреді және ол аңызға қатысты. Аңыз бойынша, патша қоршау кезінде Ангкордан қашуға тырысқанда, үлкен бір құс қонды да, оны қанатымен жауып қорғады.

Сипаттама

Бұл ғибадатхана кірпіш пен латерит сияқты берік материалдардан салынған және құмтаспен әсемделген алғашқы ғибадатханалардың бірі. Бастапқыда пирамиданы айналаған кірпіштен жасалған қоршау және шығыс жағындағы тас гопура қазірге дейін көріне алмайды. Ғибадатхана бетіндегі әкқорықтың көп бөлігі жойылған. Басты құмтас қаптамасында үш басты піл Айраватаның үстінде тұрған Индраның мүсіні шеберлікпен ойылған. Гирляндалар Индраның екі жағынан да монументке тән стильде төгіледі. Кішкентай есіктің екі жағында да жазулар бар, онда бағышталу туралы толық мәлімет беріледі, сондай-ақ II Джаяварманнан бастап ертедегі кхмер патшалары мен ұлттың атасы саналатын кеші Камбуды қоса алғанда, көне заманғы аңыз патшалары мақталады. Пирамиданың негізі 27 метр, ал жоғары нүктесі 15 метр, жалпы биіктігі 13 метрді құрайды. Төрт баспалдақ негізгі бағыттар бойынша шыңға жетеді. Кірпіштен тұрғызылған ғибадатхана мұнарасы, құмтас негізде сегіз метрлік шаршы пішіндес, шығыс жағынан ашық, ал қалған жақтарында әдеттегідей терезесі жоқ есіктер орналасқан.