Кіріспе
Орсон Скотт Кардтың 2005 жылғы романы "Ғалаптың көлеңкесі" (2005) – американдық жазушы Орсон Скотт Кардтың ғылыми фантастикалық романы, оның "Эндер көлеңкесі" сериясының төртінші кітабы, сондай-ақ "Бин квартеті" деп те аталады.
Shadow of the Giant (2005) is a science fiction novel by American writer Orson Scott Card, the fourth novel in his Ender's Shadow series, also called the Bean Quartet.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Қытайдың жаулап алынған аймақтарында үкіметтің Аспан мандатын жоғалтқаны туралы сенім таралуда. Хан Цзы Мазер Ракхаммен кездеседі, ол оған "Аспан мандаты" деп аталатын үскіргіш қаламды тапсырады. Хан Цзы император, Қарлы Барыспен бетпе-бет келеді, ол күзетшінің қолынан атылып, қаза табады, бұл Хан Цзыға қытай үкіметін құлатып, өзін жаңа император етіп тағайындауға мүмкіндік береді. Осы уақытта Жердің гегемоны Питер Виггин, Петра Арканиямен бірге, Мұсылман лигасының халифасы Алайға барады. Екеуі Алайға өзінің мәртебелі тұтқыннан артық емес екенін, ал исламды оның орнына басқалар басқарып отырғанын түсінуге көмектеседі. Өзіне қарсы қастандық жоспарын ашқаннан кейін Алай өз елін қатаң бақылауға алуға және бағындырылған халықтарының адам құқықтарын қамтамасыз етуге бел буады. Кітаптың қалған бөлігі Питер Виггиннің өзінің Еркін Жер халқы (FPE) одағы арқылы соғыстан азат әлемдік үкімет құруға жасаған тырысымен байланысты. Мұсылман лигасының халифасы Алай және қазіргі Үндістанның құдайы Вирломи оның күш-жігеріне қарсы тұрады. Бұрынғы "Соғыс мектебінің" түлектерінің әлемдік саяси махинацияларының фонында Джулиан (Бин) Дельфикидің өте жеке тарихы орын алады. Антонның кілті оны таңғаларлық жылдамдықпен өсіріп жатыр, және оның денесі жүрегіне сыймайтын деңгейге жететін уақыт жақын. Ол өзінің және Петраның жоғалған балаларын асығыс іздейді. Графф оларға балаларының суррогат аналарын табуға көмектеседі. Бин мен Петра жаңалық күтіп тұрғанда, Графф Эндердің Джишінің басқа мүшелерін Жерді тастап, колонияларды басқаруға шақырады, онда олар бір-біріне қажетсіз соғыстар тудырмай, жүректері қалаған жерді жаулап ала алады, және Бинге FPE құруда Питерге қолдау көрсетуді бұйырады. FPE одағы жиырма екі елмен басталады, олардың арасында Бразилия, Руанда және Нидерланды бар. FPE-нің алғашқы сынағы - Нубия, Кэчуа және Аймара халықтарының егемендігі мен ұлттығын мойындағанда келеді. Перу мен Судан бұл "көтерісшілердің" бекіністеріне қарсы әскер жібереді, бірақ Питер оларды қорғау үшін Бин мен Суриявонгты қолданады, олар Руанда мен Таиланд әскерлерін басқарады, FPE мүшесіне қарсы соғыс олардың барлығына қарсы соғыс екенін көрсетеді. FPE-нің жеңістері, әсіресе олардың әскери жағынан данышман қолбасшылары, FPE-ге қолдауды күшейтеді, және елдер оған қосылу-қосылмау туралы еркін дауыс бере бастайды. Осы уақытта Бин Питердің Эндердің әскери зейнетақысын FPE-ді қаржыландыру үшін пайдаланып жатыр деп күдіктенеді, сондықтан ол Эндердің қаражатын автономды компьютердің бақылауына алуды сұрайды. Полковник Графф ақыл-ойынды қаржы нарықтарын дәл болжау үшін қайта бағдарлайды және оны Ansible желісіне жібереді, онда ол Эндердің зейнетақысын инвестициялауды жалғастырады және кейіннен Эндерверс хронологиясында ашылғандай, ақырында Джейн деп аталатын жасанды интеллектке айналады. Ақыл-ой ойындары сонымен қатар Биннің жоғалған балаларын іздеуді жеделдетеді, бұл Халықаралық флоттың сегізін табуына мүмкіндік береді; олардың екеуінде Антонның кілті айналды, сондай-ақ Петраның ішіндегі нәресте де. Тоғызыншысы табылмай қалды, өйткені Ахилл оны Ранди есімді әйелге салдырды, ол Ахиллдің баласы деп ойлауға миын жуды, оны жаулары өлтірген батыр деп санайды. Қуғын-сүргіннен аулақ болу үшін Рэнди Жерді тастап, колонияда өмір сүруге шешім қабылдайды, онда ол баласын Ахиллдің жолына баруға тәрбиелейді (бала ерте туылғандықтан, Антонның кілті бұрылған сияқты). Оның және оның баласы Рэндалл Ферттің тарихы Кардтың кейінірек шыққан "Эндер жер аударылу" романында аяқталады. Вирломи Хан Цзының ұсынысынан бас тартып, Питер Виггинді азғыруға тырысады. Питер оны қабылдамағанда, ол Алайға жүгінеді, оны жеңу оңай. Олардың жаңа некелері шиеленіске толы, ал Алай әйеліне сенбейтін және әйел ретінде қарамай, империясының қызу мүшелері оның агрессивті және экспансионисттік саясатын артық көретінін біледі. Содан кейін Вирломи Қытайға соғыс жариялап, барлық жоспарларды іске асырады: мұсылман қаталдар Алайды өлтіруге тырысады; Ресей қорқып қалған Влад жасаған "авариялық" жоспарларды қолдана отырып, Қытай мен Шығыс Еуропаға басып кіреді; және Филиппиннің Fly Molo Тайванға басып кіруге нұсқау береді, оның елі өздерінің Jeesh мүшесіне өзін-өзі өлтіруге сенімді. Осы әртүрлі жолдармен, барлық Жауынгерлік мектеп түлектері Графтың жұлдыздарға саяхаттау ұсынысын қабылдауға көндіріледі, өйткені олардың Жердегі болуы соғыс жалғасуын және ысырап болуын қамтамасыз етеді. Тіпті Вирломи де келіседі, Сури оны өсіп келе жатқан маниясынан құтқарады. Mazer Rackhamның құпия көмегімен Бин Петраның қадірін біліп, оның қамы үшін одан ажырасып, Антонның кілті бар үш баланы алып, Флот ұсынған жылдамдыққа жету үшін жұлдыз кемесімен ұшып кетеді. Биннің кетуі Петраның жүрегін ауырлатады, бірақ ол Питердің әскери қолбасшысы болады, ақырында оның әйелі болып, бес баласы болады, бірақ ол Бинге деген махаббатын тоқтатпайды. Романның соңында әлемнің барлық елдері, АҚШ-тан басқа, FPE-ге қосылады. Питер Ansible арқылы Эндермен келіседі, "өлгендерге сөйлейтін" адамға оның інісі туралы терең сезіммен және шындықпен жазылған "Гегемон" атты кітабын жазуға қажеттінің бәрін береді. Петра оның бейітінде оның кітабын оқып, оны өмірін түбінен өзгерткен адам деп ойлайды. Дегенмен, Бин оның махаббаты мен өмірін ең көп өзгерткен адам болып қалады.