Кіріспе

Неміс фотографы (1954 жылы туған)

Томас Штрут (11 қазан 1954 жылы туған) – неміс фотографы. Ол ең белгілісі «Музейлік фотосуреттер» сериясымен, 1970-ші жылдары Дюссельдорф және Нью-Йорк көшелерінде түсірілген қара-ақ фотосуреттерімен және отбасылық фотосуреттер сериясымен танымал. Штрут Берлин мен Нью-Йорк арасында тұрады және жұмыс істейді.

Ерте өмір және білім

Германияның Гелдерн қаласында керамика шебері Гизела Струт пен банк директоры Генрих Струттың отбасында дүниеге келген Струт 1973 жылдан 1980 жылға дейін Дюссельдорф академиясында оқыды, онда бастапқыда Питер Клеманнан, ал 1974 жылдан Герхард Рихтерден сурет салуды үйренді. Фотографияға көбірек қызығушылық танытып, Рихтердің қолдауымен Струт, Кандида Хёфер, Аксель Хютте және Тата Ронкхольцпен бірге 1976 жылы Бернд және Хилла Бехер басқарған жаңа фотография класының алғашқы курсына қабылданды.

Жұмыс

1976 жылы Академиядағы студенттік көрмеде Струт алғаш рет 49 фотосуреттен тұратын торды көрсетті. Олар Дюссельдорфтың даусызданған көшелерінде орталықтандырылған перспективадан түсірілген, әрқайсысы қатаң орталық симметрия принципіне бағынатын суреттер еді. Композициялар қарапайым, ал фотосуреттер сахналаусыз және пост-өңдеуде цифрлық түрде өңделмеген. Жарық пен көлеңкенің күшті контрастынан да аулақ болды, Струт таңертеңгі сұр, жарықтандырылмаған жарықты артық көреді. Бұл көріністердің бейтараптығын күшейтуге көмектеседі. 1977 жылы Струт пен Хютте екі айға Англияға сапар шегіп, Шығыс Лондондағы қалалық ортадағы тұрғын үйлердің әртүрлі аспектілерін суретке түсіру үшін бірікті. 1978 жылы Струт Лонг-Айленд-Ситидегі P. S. 1 студиясында тұңғыш резиденциядағы суретші болды. 1979 жылы Струт Парижге, Кунстакадемияның студенті Томас Шюттеге барып, қалалық пейзаждарды суретке түсіруді жалғастырды. Ол Римде (1984), Эдинбургте (1985), Токиода (1986) және басқа да жерлерде осыған ұқсас серияларды жасады. Бұл ерте жұмыстар көбінесе көшелердің қара-ақ суреттерінен тұрады. Оның жұмысының тағы бір ерекшелігі – көкқызылдар, көптеген фотосуреттері адамдардың қазіргі заманғы ортамен қарым-қатынасын көрсетуге тырысты. 1980-жылдардың ортасында Струт жұмысына жаңа өлшем қосты, отбасылық портреттерді жасауды бастады, олардың кейбіреулері түсті, ал кейбіреулері – қара-ақ. Бұл психоаналитик Инго Хартманмен кездесуден кейін болды. Осының нәтижесінде, бұл жұмыстар суреттегі әлеуметтік динамиканы көрсетуге тырысады. 1989 жылы Струт өзінің ең танымал циклы – «Музейлік фотосуреттер» жұмысын бастады, ол әлемдегі ең ірі музейлер мен ғимараттарға, соның ішінде Чикаго өнер институтына, Париждегі Лувр мұражайына, Венециядағы Академияға және Римдегі Пантеонға келгендерге арналған. 1980-жылдардың соңында Неаполь мен Римде тұрғаннан кейін, ол бұл тәжірибені кеңейтіп, шіркеулерге келгендерді суретке түсірді. 1998 жылдан бастап Струт серияны күшті секулярлық маңызы бар жерлерде түсірілген суреттермен толықтырды (мысалы, Таймс-сквер және Йосемити ұлттық паркі). Берлиндегі Пергам мұражайының 1996 және 2001 жылдар аралығында түсірілген суреттері классикалық антикалық архитектуралық және мүсіндік туындылары бар бір ғана музейге арналған «Музейлік фотосуреттер» циклының алғашқы сериясын құрайды, оның ішінде әйгілі Пергам алтары мен Милет қалалық қақпасы бар. Пергам мұражайына келгендердің ашық суреттерін жасауға бірнеше сәтсіз әрекеттен кейін, 2001 жылы ол фотосуреттер сериясында қатысушылардың орналасуын ұйымдастыруға шешім қабылдады. Струттың 2005 жылғы «Музео дель Прадо» сериясы бір апта ішінде түсірілген бес фотосуреттен тұрады, барлығы Веласкестің «Лас-Менинас» картинасына жиналған көрермендердің сәл әртүрлі бұрыштардан түсірілген суреттері. Сондай-ақ 2005 жылы ол Санкт-Петербургтағы Эрмитаждағы бір туындының көрермендерін жақыннан түсіруден тұратын екінші серияны бастады. Бұл жерде көрермендер фотосуреттің негізгі нысаны болып табылады, ал өнер туындысы кадрдан тыс қалады. Суретке суретке қарап отырған адамдарды қоса отырып, «Струт көрермендерге өздерінің туындының мәнін толықтыруға белсенді қатысуын сезіндіреді, олар пассивті тұтынушылар ретінде емес, өткенді қайта түсіндірушілер ретінде». Оның алғашқы сегіз үлкен форматты «Жаннаттан суреттер» 1998 жылы Австралиядағы Дайнтри жаңбырлы орманында жасалды. 1995-2003 жылдар аралығында ол туристер немесе паломниктер ретінде белгілі орындарда жиналған адамдардың суреттерін түсірді. Азия, Еуропа және Америкада 2010 жылы түсірілген 4 метрге дейінгі қабырғалық бояулардағы түрлі-түсті суреттер физика институттары, фармацевтикалық зауыттар, ғарыш станциялары, кемежайлар, ядролық объектілер және басқа да технологиялық өндіріс ғимараттары сияқты қашықтағы техноөнеркәсіптік және ғылыми-зерттеу кеңістіктерінің құрылымдық күрделілігін көрсетеді. 2014 жылы Струт адам қиялының негізгі орындарына еніп, кәсіпкерлік, өнертабыс және цифрлық инженерияның ландшафтын зерттейтін суреттер сериясын ұсынды. Мәдени армандар мен қиялдарды жасау үшін архетипілік орынды алып, суреттердің бір тобы Диснейленд пен Дисней Калифорния Әдебиетінің панорамалық көріністерін бейнелейді (көпшіліксіз), ішінара Катя Айхингердің Frankfurter Allgemeine Zeitung-тегі тақырыптық саябақтардың өзгерген перспективасы мен оқылуы туралы 2008 жылғы мақаласынан шабыдаланды. Оның соңғы жұмысы «Жануарлар» (2017–2018) Берлиндегі Лейбниц зоология және жабайы табиғатты зерттеу институтында (IZW) жасалды, онда ол біологтар мен ветеринариялық дәрігерлердің жабайы табиғаттың әртүрлілігін және сақталуын зерттеуін бақылады. Сонымен қатар, Струт отбасылық портреттер жинағын толықтыруды жалғастыруда. 2002 жылы Герхард Рихтер Струттан «Нью-Йорк Таймс» журналында Рихтердің жұмысы туралы мақала үшін отбасылық портрет жасауды сұрады. 2011 жылы Ұлттық портреттер галереясы II Елизавета патшайым мен Эдинбург герцогінің қосымша портретін жасауды тапсырды. 1993 жылдан 1996 жылға дейін Струт Германияның Карлсруэ қаласындағы Staatliche Hochschule für Gestaltung-тегі Фотография профессоры болды. 2007 жылы ол Атлантикалық өнер орталығында резиденциядағы суретші болды. 2010-2011 жылдар аралығында ол Оксфорд университетіндегі Contemporary Art бойынша Humanitas Visiting Professor қызметін атқарды.

Көрмелер

Струттың жұмысы жеке және топтық көрмелерде кеңінен көрсетілді, оның ішінде 44-ші Венеция биенналесі (1990) және Кассельдегі Documenta IX (1992). Германиядан тыс алғашқы жеке көрмесі 1987 жылы Эдинбургтегі Fruitmarket галереясында өтті. 1988 жылы Струт Лондондағы Қазіргі заманғы өнер институты ұйымдастырған "Жаңа объективтілік" атты топтық көрмеге қатысты, ол Бехерлердің жұмысынан кейін Германияда туған зерттеу ағымын анықтауға тырысты. Кейін Струт 1990 жылы Чикагодағы Renaissance Society-де АҚШ-тағы алғашқы жеке көрмесін өткізді. 2002 жылы Даллас өнер мұражайында және Лос-Анджелестегі MOCA-да өткен антологиялық көрмелерден кейін, 2003 жылы оның жұмысы Метрополитен мұражайының Үлкен залында ұсынылды, онда Струт 1996 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан портреттердің бір сағаттық бейне портреттері көрсетілді. Көрменің орталық бөлігі – мұражай сериясы, онда шіркеулерге, мұражайларға және басқа да қоғамдық орындарға кіретін адамдардың көріне сырттай қарапайым суреттері ұсынылды. 2007 жылы ол Мадридтегі Museo del Prado мұражайында ескі шеберлердің тұрақты коллекциясының арасында көрмеге қойылған тұңғыш заманауи суретші болды. 2010 жылы оның "Томас Струт: Фотосуреттер 1978–2010" атты еуропалық ретроспективасы Цюрихтегі Kunsthaus-та өтті, содан кейін Kunstsammlung Nordrhein Westfalen K20, Дюссельдорф; Whitechapel Gallery, Лондон; және Museu Serralves, Портоға көшті.

Өнер нарығы

Struth әдетте он данадан тұратын сериялармен жұмыс істейді. 2007 жылғы 12 қарашада оның 1990 жылғы «Пантеон, Рим» туындысы Нью-Йорктегі Christie’s аукционында Дэвид Цвинерге 1 049 000 долларға сатылды. 2013 жылғы 26 маусымда 1992 жылы орындалған «Пантеон, Рим» нұсқасы Sotheby’s London-да 1 253 208 долларға сатылды. Осы суреттің тағы бір нұсқасы 2015 жылғы 12 мамырда Нью-Йорктегі Sotheby’s аукционында 1 810 000 долларға сатылды, қазіргі уақытта оның туындылары үшін ең жоғары баға осы.