Кіріспе

Алмадан жасалған шырын. Алма шырыны – алманы ұнтақтау және сығу арқылы алынатын жеміс шырыны. Сығылған шырынды ұсақ бөлшектерді ерітіндіде ұстап тұратын крахмал мен пектиннен тазарту үшін ферменттік және центрифугалық тазартудан одан әрі өңдеуге болады, содан кейін оны шыны, металл немесе асептикалық өңдеу жүйесіндегі ыдыстарға құю үшін пастеризациялауға немесе концентратқа дейін кептіру процестерінен өткізуге болады. Алмадан шырынды көп көлемде алу және тазарту үшін қажетті күрделі және қымбат жабдықтар болғандықтан, алма шырыны көбінесе коммерциялық түрде өндіріледі. АҚШ-та сүзгіленбеген таза алма шырыны, алма өндірісі жоғары аймақтардағы шағын кәсіпорындармен тазартылмаған алма сидрі түрінде жасалады. Алма шырыны – әлемдегі ең көп таралған жеміс шырыны, оның әлемдік өндірісін Қытай, Польша, АҚШ және Германия жетекшілік етеді.

Өндіріс

Алма шырыны үшін қолданылатын алмалар әдетте Солтүстік жарты шарда қыркүйектің басынан қарашаның ортасына дейін, ал Оңтүстік жарты шарда ақпанның басынан сәуірдің ортасына дейін жиналады. Алма шырынына ең көп қолданылатын сорт – Макинтош. Шамамен екі орташа Макинтош алмасынан 150 граммға жуық шырын шығады. Алма жиналғаннан кейін жуылып, өңдеу орнына тасымалданады. Алманың бұзылуын болдырмау үшін оны дереу сығып, шырыны алынады. Компанияның талаптарына және түпкі өнімге қарай, алма престеуден бұрын әртүрлі тәсілдермен өңделеді. Содан кейін алма шырыны сүзіліп, қалған қатты бөлшектердің мөлшері алма шырыны мен алма сидрінің айырмашылығын анықтайды. Егер алма шырыны ферменттік жолмен өңделсе, көбінесе пектиназа ферменттері қолданылады.

Пастеризациядан өтпеген шырын және тамақпен жұғатын аурулар

2000 жылдан 2010 жылға дейін Солтүстік Америкада пастеризацияланбаған шырын мен алма сусын ішуге байланысты 1700-нен астам ауру жағдайы тіркелді. Бұл тамақ арқылы жұғатын аурулардың қоздырғыштарына паразитарлар, бактериялар және вирустар кірді. Ең көп кездесетін патогендер – E. coli 0157 және 0111, Сальмонелла, Криптоспоридиум, Clostridium botulinum және гепатит А. Патогендер әртүрлі жолдармен таралуы мүмкін, мысалы, жеміс өсетін жердегі ластану, ластанған ыдыстарда тасымалдану, немесе нашар өңдеу және жуу нәтижесінде.

Құрамы мен қоректік қасиеті

Алма шырыны 88% судан және 11% көмірсулардан (оның ішінде 9% қанттан) тұрады, ал ақуыз және майдың мөлшері өте аз. 100 мл қант қосылмаған алма шырыны 46 калория береді және маңызды микроэлементтердің қамтамасыз етілмейді. Шырынның түсі, консистенциясы немесе дәмі уақыт өте өзгеріп қалуы мүмкін. Шырын қаптамасы ашылғаннан кейін, немесе өндіруші оны герметикалық жаппаған және тоңазыту қажеттілігінсіз жіберген жағдайда, бактериялар сияқты микроорганизмдерден қорғау үшін жақсы жабылып, тоңазытқышта сақталуы тиіс. Алма шырынын сақтау үшін ең қолайлы температура 0 °C (32 °F) мен 4 °C (39 °F) аралығында.

Алма сидрі

Алма шырыны көбінесе алманы сығу арқылы алынған, сүзгіленген және пастеризацияланған өнімді білдіреді. Алайда, АҚШ-та және Канаданың кейбір аймақтарында алма шырынының сүзгіленбеген және кейде пастеризацияланбаған түрі "алма сидрі" деп аталады. Осыдан пайда табу ниетімен, кейбір өндірушілер сүзгіленген және тазартылған шырынды (соның ішінде газдалған түрлерін) "алма сидрі" деп белгілеп сатады. Заңдық ерекшеліктер әртүрлі және анықтау қиын. Әлемнің басқа бөліктерінде, әсіресе Жаңа Зеландияда, Австралияда және Ұлыбританияда "сидр" термині көбінесе ашытылған жеміс шырынын, әдетте алмадан, бірақ алмұрттан да жасалғанды білдіреді. Бұл алкогольді сусын Солтүстік Американың көп бөлігінде "қатты сидр" деп танылады.