Кіріспе

Француз сәулетшісі (1713–1780), Жак Жермен Суфло (ʒak ʒɛʁmɛ̃ suflo, 22 шілде 1713 – 29 тамыз 1780) – неоклассицизмді таратқан халықаралық аймақтағы француз сәулетшісі. Оның ең белгілі туындысы – 1755 жылдан бастап салынған Париждегі Пантеон, бастапқыда ол Әйіргі Сент-Женевьеваға арналған шіркеу ретінде жоспарланған.

Өмірбаян

Суфло Оксердің жанындағы Ирансиде дүниеге келген. 1730 жылдары ол Римдегі француз академиясына оқуға түсті, онда 1750 жылдары жас француз студенттері кейіннен неоклассикалық дизайнерлердің толыққанды алғашқы буынын қалыптастырды. Суфлоның үлгілері қазіргі Римде салынған көркемдік бароккодан гөрі, көне заман ескерткіштерінің көркемдік аспектілеріне жақын болды. Францияға оралғаннан кейін Суфло Лионда қызмет етті, онда ол Hôtel Dieu-ді салды, ол өзен бойындағы қарапайым көше фасады сияқты, орталықтағы бұрынғы капелламен бөлінген, ішкі жағында иллюзия тудыратын азаятын ою-өрнектермен төртбұрышты күмбезге ие. Temple du Change жобасымен оған 16 ғасырлық базар ғимаратын, лоджияның үстінде орналасқан кеңістікті толыққанды қайта жасау тапсырылды. Суфлоның жаңа лоджиясы – дориялық тіреулер арасында тығыз байланысқан, горизонталь сызықтары басым ерекше көзге түсетін аркада. Ол Лион академиясына қабылданды. 1750 жылы жетілген Суфло, болашақ Маркиз де Мариньидің серігінде Италияға шығармашылық сапар жасады, ол Мадам де Помпадурдың талантты жас ағасы және Патша ғимараттарының директоры болып дайындалып жатқан болатын. Осы сапарда Суфло театрларды жан-жақты зерттеді. 1755 жылы Мариньи, Корольдік ғимараттардың жаңа Бас директоры, Суфлоға Паридегі барлық корольдік ғимараттардың архитектуралық бақылауын жүктеді. Сол жылы ол Корольдік архитектура академиясына қабылданды. 1756 жылы Лионда оның опера театры ашылды. Пантеон – оның ең танымал туындысы, бірақ Елисей сарайының қарсы бетінде жас меценаты үшін салынған (1768–1771) Маринь қонақ үйі Суфлоның жеке талғамының нақты бейнесі болып табылады. Суфло 1780 жылы Парижде қайтыс болды және Вольтердің қабірімен қатар Пантеонға жерленді. Замандас архитектурашылары сияқты, Суфло да классикалық стильді маңызды деп есептеді. Ол "сызықтарының қаталдығы, формасының беріктігі, контурының қарапайымдығы және егжей-тегжейлі архитектуралық тұжырымдамасы" арқасында ерекше көзге түсті, бұл оның замандастарының барокко және рококо архитектурасынан күрт өзгеше болды.