Кіріспе

Химиялық қосылыстар класы. Гилман реагенті – R тобы алкил немесе арил болатын Li[CuR2] формулалы диорганомыс қосылысы. Олар түссіз қатты заттар.

Органикалық химияда қолдану

Бұл реагенттер пайдалы, себебі олар Гринард реагенттері мен органолитий реагенттерінен өзгеше, органикалық галоидтармен реакцияласып, галоид тобын R тобымен алмастырады (Кори-Хауз реакциясы). Мұндай ығысу реакциялары қарапайым құрылыс блоктарынан күрделі өнімдерді синтездеуге мүмкіндік береді. Реагентті өзгерту үшін Льюис қышқылдарын қолдануға болады. Литий диметил мысы ((CH3)2CuLi) −78 °C температурада тетрагидрофуранда метил литийге мыс(I) йодидін қосу арқылы дайындалуы мүмкін. Төменде көрсетілген реакцияда Гилман реагенті – конъюгатты қосылыста алкинмен реакцияласатын метилдеу реагенті, ал теріс заряд эфир тобымен нуклеофильді ацил алмастыру арқылы циклдік энонды құрайтын тұтқындалады.

Құрылымы

Литий диметилкупраты диэтил эфирінде димер түрінде болады, 8 мүшелі сақина құрайды. Сол сияқты, литий дифенилкупраты да димерлік эфират түрінде кристалданады, |[{Li(OEt2)}(CuPh2)]2|. Егер Li+ иондары 12-корон-4 корон эфирімен комплекстелсе, нәтижедегі диорганил купрат аниондары мыс атомында сызықтық координациялық геометрияны қабылдайды. Жоғары ретті цианокупрат Li2CuCN(CH3)2 үшін цианид лиганды Li-ге координацияланып, Cu-мен π-байланыс жасайды.

Аралас кептірілген кептірілген тотықтар

Жалпы алғанда, Гилман реагенттерінен гөрі пайдалы [RCuX]− және [R2CuX]2− формуласы бар аралас купраттар. Мұндай қосылыстар көбінесе органолитий реагентін мыс(I) галогенидтері мен цианидтерге қосу арқылы дайындалады. Бұл аралас купраттар тұрақтырақ және тазалау оңай. Аралас купраттармен шешілетін мәселелердің бірі – алкил тобын тиімді пайдалану. Сондықтан, кейбір жағдайларда Li2[Cu(2 тиенил)(CN)R] формуласы бар аралас купрат тиениллитий мен мыс цианидін біріктіру арқылы, содан кейін берілуге тиіс органикалық топты қосу арқылы дайындалады. Бұл жоғары ретті аралас купратта цианид және тиенил топтары берілмейді, тек R тобы ғана беріледі.