Кіріспе
Телесериал
Supernatural punishment by a deity
Divine retribution is supernatural punishment of a person, a group of people, or everyone by a deity in response to some action. Many cultures have a story about how a deity exacted punishment upon previous inhabitants of their land, causing their doom. An example of divine retribution is the story found in many cultures about a great flood destroying all of humanity, as described in the Epic of Gilgamesh, the Hindu Vedas, or the Book of Genesis (6:9–8:22), leaving one principal 'chosen' survivor. In the first example, it is Utnapishtim, in the Hindu Vedas it is Manu and in the last example Noah. References in the New Testament and the Quran to a man named Nuh (Noah) who was commanded by God to build an ark also suggest that one man and his followers were saved in a great flood. Other examples in Hebrew religious literature include the dispersion of the builders of the Tower of Babel (Genesis 11:1–9), the destruction of Sodom and Gomorrah (Genesis 18:20–21, 19:23–28) (Quran 7:80–84), and the Ten Plagues visited upon the ancient Egyptians for persecuting the children of Israel (Exodus, Chapters 7–12). In Greek mythology, the goddess Hera often became enraged when her husband, Zeus, would impregnate mortal women, and would exact divine retribution on the children born of such affairs. In some versions of the myth, Medusa was turned into her monstrous form as divine retribution for her vanity; in others it was a punishment for being raped by Poseidon. The Bible refers to divine retribution as, in most cases, being delayed or "treasured up" to a future time. Sight of God's supernatural works and retribution would militate against faith in God's Word. William Lane Craig says, in Paul's view, God's properties, his eternal power and deity, are clearly revealed in creation, so that people who fail to believe in an eternal, powerful creator of the world are without excuse. Indeed, Paul says that they actually do know that God exists, but they suppress this truth because of their unrighteousness. Some religions or philosophical positions have no concept of divine retribution, nor posit a God being capable of or willing to express such human sentiments as jealousy, vengeance, or wrath. For example, in Deism and Pandeism, the creator does not intervene in our Universe at all, either for good or for ill, and therefore exhibits no such behavior. In Pantheism (as reflected in Pandeism as well), God is the Universe and encompasses everything within it, and so has no need for retribution, as all things against which retribution might be taken are simply within God. This view is reflected in some pantheistic or pandeistic forms of Hinduism, as well.
Құдайдың жазасы – құдайдың кез келген әрекетке жауап ретінде адамға, адамдар тобына немесе барлық адамзатқа табиғаттан тыс салған жазасы. Көптеген мәдениеттерде құдайдың өз жерлерінің бұрынғы тұрғындарына жаза тарттырғаны және олардың қырылуына себеп болғаны туралы әңгімелер бар. Құдайдың жазалауының мысалы – көптеген мәдениеттерде кездесетін, Гилгамеш дастанында, индуистік Ведаларда немесе Жаратылыс кітабында (6:9–8:22) сипатталғандай, бүкіл адамзатты жойған үлкен су тасқыны туралы әңгіме, нәтижесінде бір ғана «таңдалған» аман қалған қалды. Бірінші мысалда ол Утнапиштим, индуистік Ведаларда Ману, ал соңғы мысалда Нұх. Жаңа өсиетте және Құранда Құдайдың кеме жасауын бұйырған Нұх (Нұх) есімді адам туралы айтылады, сондай-ақ оның ізбасарлары үлкен су тасқынынан құтылған. Еврей діни әдебиетіндегі басқа мысалдарға Вавилон мұнарасын салғандардың таратылуы (Жаратылыс 11:1–9), Содом және Гоморраның қирауы (Жаратылыс 18:20–21, 19:23–28) (Құран 7:80–84) және ежелгі египеттіктердің Израиль балаларын қуғындағандығы үшін келген Он апат (Шығу кітабы, 7–12 тараулар) жатады. Грек мифологиясында Гера құдайы күйеуі Зевс өлімді әйелдерді жүктілегенде ашуланып, олардың ішіндегі балаларды жазалайтын. Мифтің кейбір нұсқаларында Медузаның өркөкіректігі үшін құдайлық жаза ретінде қорқынышты түріне айналғаны айтылады, ал басқаларында ол Посейдонның зорлағаны үшін жазаланған. Киелі кітапта құдайдың жазалау шаралары көбінесе кейінге шегеріледі немесе «сақталады» делінеді. Құдайдың табиғаттан тыс құдіреті мен жазасын көру Құдай Сөзіне сенуге кедерес болады. Уильям Лейн Крейгтің пікірінше, Пауылдың көзқарасы бойынша, Құдайдың қасиеттері, оның мәңгілік күші мен құдайлығы жаратылыста айқын көрінеді, сондықтан әлемнің мәңгілік, құдіретті жаратушысына сенбеген адамдар кінәлі. Шындығында, Пауыл олардың Құдайдың бар екенін білетінін, бірақ оны өздерінің әділетсіздігіне байланысты жасыратынын айтады. Кейбір діндер мен философиялық ұстанымдар құдайдың жазалауы туралы түсінікке ие емес, сонымен қатар құдайдың қызғану, кек алу немесе ашу сияқты адамдық сезімдерді білдіруге қабілетті немесе дайын еместігін жоққа шығарады. Мысалы, деизм мен пандеизмде Жаратушы біздің Ғаламға жақсылыққа да, жамандыққа да араласпайды, сондықтан мұндай мінез-құлықты көрсетпейді. Пантеизмде (пандеизмде де көрініс тапқандай) Құдай – Ғалам және оның ішіндегі барлық нәрсені қамтиды, сондықтан жазалауға мұқтаждығы жоқ, өйткені жазалауға болатын барлық нәрсе Құдайдың ішінде ғана болады. Бұл көзқарас индуизмнің кейбір пантеистикалық немесе пандеистикалық формаларында да көрінеді.
Supernatural punishment by a deity
Divine retribution is supernatural punishment of a person, a group of people, or everyone by a deity in response to some action. Many cultures have a story about how a deity exacted punishment upon previous inhabitants of their land, causing their doom. An example of divine retribution is the story found in many cultures about a great flood destroying all of humanity, as described in the Epic of Gilgamesh, the Hindu Vedas, or the Book of Genesis (6:9–8:22), leaving one principal 'chosen' survivor. In the first example, it is Utnapishtim, in the Hindu Vedas it is Manu and in the last example Noah. References in the New Testament and the Quran to a man named Nuh (Noah) who was commanded by God to build an ark also suggest that one man and his followers were saved in a great flood. Other examples in Hebrew religious literature include the dispersion of the builders of the Tower of Babel (Genesis 11:1–9), the destruction of Sodom and Gomorrah (Genesis 18:20–21, 19:23–28) (Quran 7:80–84), and the Ten Plagues visited upon the ancient Egyptians for persecuting the children of Israel (Exodus, Chapters 7–12). In Greek mythology, the goddess Hera often became enraged when her husband, Zeus, would impregnate mortal women, and would exact divine retribution on the children born of such affairs. In some versions of the myth, Medusa was turned into her monstrous form as divine retribution for her vanity; in others it was a punishment for being raped by Poseidon. The Bible refers to divine retribution as, in most cases, being delayed or "treasured up" to a future time. Sight of God's supernatural works and retribution would militate against faith in God's Word. William Lane Craig says, in Paul's view, God's properties, his eternal power and deity, are clearly revealed in creation, so that people who fail to believe in an eternal, powerful creator of the world are without excuse. Indeed, Paul says that they actually do know that God exists, but they suppress this truth because of their unrighteousness. Some religions or philosophical positions have no concept of divine retribution, nor posit a God being capable of or willing to express such human sentiments as jealousy, vengeance, or wrath. For example, in Deism and Pandeism, the creator does not intervene in our Universe at all, either for good or for ill, and therefore exhibits no such behavior. In Pantheism (as reflected in Pandeism as well), God is the Universe and encompasses everything within it, and so has no need for retribution, as all things against which retribution might be taken are simply within God. This view is reflected in some pantheistic or pandeistic forms of Hinduism, as well.
Буддизм
Буддизмде құдайлық жазалау тұжырымы қатаң түрде жоққа шығарылады. Гаутама Будда жаратушы құдайға сенуді қолдамады, жаратылыс туралы пікір білдіруден бас тартты және әлемнің пайда болуы туралы сұрақтардың мәні жоқ екенін айтты. Күлкілі әлемді жаратқан құдай немесе бастапқы қозғаушы тұжырымын қабылдамау, көптеген адамдар үшін буддизм мен басқа діндердің арасындағы маңызды айырмашылық саналады, бірақ нақты сенімдер ағымдарға қарай өте әртүрлі болады және "буддизмді" біртұтас діни ұғым ретінде қарастыруға болмайды. Буддистер жоғары әлемдердегі жандардың бар екенін мойындайды (Буддалық космологияға қараңыз), олар девалар деп аталады, бірақ олар да адамдар сияқты самсарада азап шегеді және бізден артық дана емес. Будда көбінесе құдайлардың ұстазы және олардан жоғары тұрған тұлға ретінде бейнеленеді. Дегенмен, ағартылған девалардың да бар екеніне сенеді. Бірақ, сондай-ақ, ағартылмаған девалар да болуы мүмкін, сондықтан жазалайтын әрекеттерге қатысатын құдайға ұқсас жандар да болуы мүмкін, бірақ егер олар солай істесе, онда олар оны үлкен шындықты білмеушіліктен жасайды. Бұл теизмге қарамастан, буддизм карма теориясын толық қабылдайды, ол қате әрекеттердің өзгермейтін салдары ретінде, азаптау әлемдеріндегі қайта тууы сияқты жазаға ұқсас әсерлерді көрсетеді. Ыбырайым діндерінің көпшілігінен айырмашылығы, бұл әсерлер мәңгілік емес, бірақ олар өте ұзаққа созылуы мүмкін. Тіпті теистік діндер де мұндай әсерлерді жоғары биліктен тағайындалған "жаза" ретінде қарастырмайды, оның орнына қате әрекеттің табиғи салдары деп есептейді.
Иудаизм мен христиандық
"Құдайдың қаһары", кейбір адамдардың Құдайдың күнәға деген көзқарасын бейнелейтін антропоморфтық ұғым, Киелі кітапта көп рет айтылады.
Қазіргі заманғы мысалдар
1812 жылғы Каракастағы жер сілкінісі Венесуэланың Тәуелсіздік соғысы кезінде Маунди Бейсенбіде болғандықтан, оны роялистік билік өкілдері испан тәжіне қарсы көтеріліс үшін құдайдың жазасы деп түсіндірді. Каракастың архиепискобы Нарсисо Колль-и-Прат бұл оқиғаны "қорқынышты, бірақ лайықты жер сілкінісі" деп атады және ол "көне дінсіз және мақтаншыл қалалар: Вавилон, Иерусалим және Вавилон мұнарасы туралы Құдай адамдарға білдірген болжамдарын бүгін растайды" деді. Бұл Симон Боливардың кеңінен келтірілген жауабын тудырды: "Егер Табиғат бізге қарсы болса, біз Табиғатпен күресіп, оны бағындырамыз". Көптеген православиелік яһудилер Холокостты күнәлары үшін Құдайдың жазасы деп санайды, бірақ бұл пікірді көптеген адамдар сынға алады. Керісінше, сол кезде көптеген немістер Германияны бомбалауды қарашадағы погром үшін Құдайдың жазасы деп ойлады, бірақ бомбалауды Құдайдың жазасы деп қарастыру соғыстан кейін азайып кетті. 1953 жылы Вакода болған құйынды жергілікті афроамерикалық қауымның кейбір мүшелері Джесси Вашингтонды отыз жыл бұрын линчтеу үшін Құдайдың жазасы деп қарады. Әртүрлі христиан, яһуди және мұсылман діни басшылары Катрина даулының Америкаға, Нью-Орлеанға немесе әлемге аборт, жыныстық бұзықтық (оның ішінде гей-парадтар сияқты Оңтүстік декаденс іс-шарасы), Америка империясының саясаты, Израильді қолдамау және қара нәсілді адамдардың Тораны оқымауы сияқты түрлі күнәлар үшін Құдайдың жазасы екенін мәлімдеді. 2007 жылы Ұлыбританиядағы су тасқыны Грэхам Доудың айтуынша, гомосексуалистерге қарсы Құдайдың жазасы болды. Теледидардағы уағызшы Пэт Робертсон 2010 жылғы Гаитидегі жер сілкінісінің Гаитиліктердің француздықтарды құлату үшін "шайтанмен келісім" жасады деген айыптамаға байланысты Құдайдың кешіктірілген жазасы болуы мүмкін деп мәлімдегеннен кейін дау тудырды. Православ еврей раввині Йегуда Левин жер сілкінісін әскери қызметтегі гейлермен байланыстырды, оның себебі гомосексуализм жер сілкінісін тудырады деген Талмудтағы сенім болды. Левин 2011 жылғы Вирджиния жер сілкінісі күні YouTube-қа видео жариялады, онда ол: "Талмудта: "Сен еркек мүшеңді тиіспейтін жерде шайқадың. Мен де жерді шайқаймын" делінген" деді. Ол гомосексуалистердің бұған жеке реттемейтінін айтты: "Біз гомосексуалистерді жек көрмейміз. Мен гомосексуалистерге ашық көңілмен қараймын. Бұл Құдайға қарсы бүлік және сөзсіз, тозаққа барады". Православ раввині Шмуэль Элияху 2023 жылғы 6 ақпандағы Түркия-Сирия жер сілкінісін "Түркия мен Сирияға қатысты Құдайдың соты болды, өйткені олар бұрынғы нацистік Германия сияқты еврейлерге қарсы саналды" деді. ИМ шенеуніктері 2023 жылғы 6 ақпандағы Түркия-Сирия жер сілкінісін "Түркияның Шәрият заңдарынан бас тартқаны, оны сенімсіз (куффар) заңдарымен ауыстырғаны және оны орындағаны, сенімсіз өмір салтын қабылдағаны, ИМ-ге қарсы соғыс жариялағаны және сенімсіздер әскерімен (НАТО) одақтасқандығы үшін Құдайдың (Алланың) ашуы" деп сипаттады.
Қайта құюлар
Православ раввині Шмуэль Ботах мұндай мәлімдемелерді айыптайды, себебі олар құрбанды кінәлауға алып келеді, және былай деп жазады: "Көптеген сенушілер үшін Құдайға жақындаған сайын, олар адамдарға жау болады." Ол "Құдаймен пікір таластыруға" арналған ерекше орын бар яһуди дәстүрін, адамдарды сынға алуға емес, мойынсұнуға үйреткен дінге қарсы қояды. Сұрақ қоюға емес, бағынуға. Тік тұруға емес, адал және ізгілердің қисайып, мойынсұнған күйінде болуға үйретеді. Иезуит діни қызметкері Джеймс Мартин "Сэнди" дауылынан кейін Twitter-де былай деп жазды: "Егер ертең қандай да бір діни көшбасшылар дауылды Құдайдың қандай да бір топқа салған жазасы деп айтса, олар ақымақ. Құдайдың жолдары біздің жолдарымыздан бөлек."