Кіріспе

Италияның үшінші деңгейдегі әкімшілік бөлінісі

Коммуна (koˈmuːne; : comuni, koˈmuːni) – Италияның әкімшілік бөлінісі, шамамен қалашыққа немесе муниципалитетке ұқсас. Бұл Италияның аймақтардан ([[Италияның аймақтары]) және провинциялардан ([[Италияның провинциялары]) кейінгі үшінші деңгейдегі әкімшілік бөлінісі. Коммунаға «città» атағы да берілуі мүмкін. Орта ғасырлық муниципалитеттерде қалыптасқан қағидалар бойынша заң бойынша емес (praeter legem) құрылған коммуна, Италия Конституциясының 114-бабында қарастырылған. Ол [[Фракцияға]] бөлінуі мүмкін, бұл өз кезегінде арнайы сайлау жиналыстары арқылы шектеулі өкілеттіктерге ие болуы мүмкін. Ауста аңғарының автономиялық аймағында коммуна француз тілінде «commune» деп аталады.

Шолу

Коммуна негізгі мемлекеттік қызметтерді қамтамасыз етеді: туу және өлім туралы тіркемелерді жүргізу, меншік тізілімін ұстау, сондай-ақ жергілікті жолдарды және қоғамдық жұмыстарды күтіп ұстау. Көптеген коммуналарда қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ететін муниципалдық полиция бар (Италия). Коммуна сонымен қатар piano regolatore generale-ді анықтау және оның орындалуын қадағалаумен айналысады, бұл коммуналық аумақтағы құрылыс қызметін реттейтін құжат. Барлық коммуналық құрылымдар, мектептер, спорт және мәдени орталықтар, мысалы, коммуналық кітапханалар, театрлар және т.б. коммуналардың басқаруында болады. Коммуналардың өздерінің коммуналық жарғысы болуы міндетті, ал олардың аумағы қауіпті жағдайларды азайту және азаматтық қорғау мақсатында климаттық және сейсмикалық жіктемеден өтеді. Коммуналар қалдықтарды басқарумен де айналысады. Оны әкім (sindaco немесе sindaca) басқарады, оған заң шығару органы – коммуналық кеңес (consiglio comunale) және атқару органы – коммуналық кеңес (giunta comunale) көмек көрсетеді. Әкім мен коммуналық кеңес мүшелері тұрғындармен бірге сайланады: сайланған әкімнің коалициясы (халық санына байланысты бірінші немесе екінші турда салыстырмалы немесе абсолютті көпшілік дауыс жинауы керек) кеңестің бес үшінен үшін алады. Коммуналық кеңестің төрағасы – әкім, ол басқа мүшелерді тағайындайды, олар ассиссор (Италия) деп аталады, олардың бірі вице-әкім (vicesindaco) қызметін атқарады. Коммуна кеңселері әдетте муниципио немесе палаццо коммунале деп аталатын ғимаратта орналасқан. 2021 жылғы қаңтардың мәліметі бойынша, Италияда 7 904 коммуна бар; олардың мөлшері мен халқы айтарлықтай ерекшеленеді. Мысалы, Лацио аймағындағы Рим коммунасының ауданы және 2 758 454 тұрғыны бар, ол ең ірі және ең көп халқы бар коммуна болып табылады. Кампания аймағындағы Салерно провинциясындағы Атрани коммунасы ең кішкентай коммуна болып есептеледі, оның ауданы бар болса, Ломбардия аймағындағы Мортерон коммунасы халқы бойынша ең кішкентай болып табылады. Көптеген қазіргі коммуналардың тарихы ғасырларға, кейде мыңжылдықтарға жетеді. Ең солтүстік коммуна – Предой, ең оңтүстік – Лампедуза-э-Линоса, ең батыс – Бардонечья, ал ең шығыс – Отранто. Ең ұзын аты бар коммуна – Абруццо аймағындағы Сан-Валентино, ал ең қысқа аты бар коммуналар – Лу, Ро, Не, Ре және Во. Коммуналардың халық тығыздығы провинция мен аймаққа қарай әртүрлі. Мысалы, Барлетта-Андрия-Трани провинциясында 10 коммунада 381 091 тұрғын бар, яғни әр коммунаға 39 000-нан астам тұрғын шаққа дейін келеді; ал Изерния провинциясында 52 коммунада 81 415 тұрғын бар, яғни әр коммунаға 1640 тұрғын шаққа дейін келеді – бұл бір тұрғынға шаққанда коммуналық бірліктердің саны 24 есе көп. Коммуналардың гербтерін Италия Премьер-Министрінің жарлығымен Мемлекеттік рәсімдер және құрмет көрсету басқармасы, Құрмет көрсету және геральдикалық қызмет (Италия Конституциясының соңғы ережелеріне сәйкес таратылған Корольдік Геральдикалық Кеңестің трансформациясы нәтижесінде пайда болған Кеңес Төрағалығының бөлімшесі) бекітеді.

Қаланың атауы

Италиядағы "città" атағы, Италия Королінің (1946 жылға дейін), уақытша мемлекет басшысының (1946 жылдан 1948 жылға дейін) немесе кейіннен Республика Президентінің (1948 жылдан кейін) жарлығымен, Ішкі істер министрлігінің ұсынысы бойынша, тарихи, өнер, азаматтық немесе демографиялық маңыздылығы үшін тиісті коммуналарға беріледі. Бұл үшін коммуналар концессия алу үшін өтініш жібереді.

Демографиялық диапазон бойынша

Деректер 2021 жылдың 1 қаңтарына дейін жаңартылған. Демографиялық диапазон Коммуна Халық саны Тұрғындар %Тұрғындар% 600-дан артық60.08%12.10% 600-дан 1000-ға дейін60.08%3.16% 1000-нан 2000-ға дейін320.40%8.02% 2000-нан 5000-ға дейін580.73%7.50% 5000-нан 10000-ға дейін4045.11%22.37% 10000-нан 20000-ға дейін6988.83%16.31% 20000-нан 50000-ға дейін14.92%14.06% 50000-нан 100000-ға дейін13.75%7.13% 100000-нан 200000-ға дейін11.65%3.81% 200000-нан 500000-ға дейін19.23%3.74% 500-ден 999-ға дейін13.93%1.37% 500-ден аз11.29%0.44% Барлығы100.00%100.00%

Макроөңір бойынша демографиялық диапазон

Деректер 2021 жылдың 1 қаңтарына дейін жаңартылған. Демографиялық диапазон Коммуналардың саны Тұрғындар саныСолтүстік Орталық ОңтүстікСолтүстік Орталық ОңтүстікТұрғынынан артық312Тұрғынынан 312Тұрғынынан 175 10Тұрғынынан 1626Тұрғынынан 15878168Тұрғынынан 353115230Тұрғынынан 672155352Тұрғынынан 620141326Тұрғынынан 501100320Тұрғынынан 793182545500-ден 999-ға дейін627110364500-ден аз62264206Барлығы968