Кіріспе

Ауғанстан провинциясы

Жақында болған тарих

Кеңес-Ауған соғысы кезінде Логар кейбір ауғандықтар арасында Баб әл-Джихад (Жихад қақпалары) деп белгілі болды, себебі ол АҚШ қолдаған/оқытқан моджахедтер тобы мен Кеңес үкіметі қолдаған Ауғанстан үкімет әскерлері арасындағы қызу соғыс аренасына айналды. Бұл аймақта Ахмадзай паштундары басым. Хажи Шужа, Хажи Зарин және Хажи Бахадур Ауғанстанға кеңес әскерлерінің басып кіргеніне дейін аймақтағы белгілі саудагерлер мен басшылар болған. Бұл Пәкістаннан келген моджахедтер көтерілісшілерінің негізгі жабдықтау жолы болды. Елдің басқа бөліктері сияқты, Логарда да 1980 жылдары кеңестік билік Ахмадзай тайпасының ақсақалдарына қарсы күшті шаралар қолданғаннан бері ауыр шайқастар болды. 1982 жылы провинцияға сапар шеккен швед журналисі Борге Альмквист: «Логар провинциясының барлық жерінде қираған орындардан басқа ең көп кездесетін нәрсе – қабірлер» деп жазды. Кеңес әскерлері бомбалауды, жасырынып отырған адамдарды тірідей өртеп жіберу үшін жанғыш сұйықтықтарды қолдануды, суды улауды, егістіктер мен жерлерді жоюды жүзеге асырды. Оқиғаға куә болған бір автор Логардағы кеңестік әрекеттерді геноцид деп бағалайды. 2014 жылдың желтоқсан айында НАТО басшылығындағы шетелдік күштер әуе шабуылы кезінде үш бейбіт тұрғынды қателікпен өлтірді. 2019 жылдың 20 қаңтарында Талибан провинция губернаторы мен оның кортежіне жасалған көлік бомбасының жарылысын өз мойнына алды, нәтижесінде сегіз қауіпсіздік қызметкері қаза тауып, кем дегенде 10 адам Кабулға баратын жолда жарақат алды. Губернатор мен Ұлттық қауіпсіздік басқармасының провинциялық басшысы зардап көрмеді. 2021 жылдың 14 тамызында Талибан шабуылы Пули Аламға (облыс орталығы) жетті, және Логар провинциясы Талибанның бақылауына көшті, олар келесі күні Кабулға көз тікті.

География

Логарды жалпы алғанда, солтүстік және орталық аймақтарда салыстырмалы түрде жазық өзен аңғары деп сипаттауға болады, оның шығысы, оңтүстігі және оңтүстік-батысы тік жар таулармен қоршалған. Шығыстағы Азра ауданы негізінен таулы жерлерден тұрады, ал оңтүстікке қарай Пактия провинциясына бару тек Тера асуы арқылы ғана мүмкін. Бұл асудың биіктігі 2896 метр және ол Ауғанстандағы халықаралық қайта құру бағдарламасы аясында жақында салынып аяқталды. Кабул-Хост тас жолы Мохаммед Аға ауданынан өтіп, Логар провинциясы арқылы солтүстік-оңтүстік бағытында созылады. Ауғанстан үкіметі Логар провинциясының барлық аудандарын провинция құрамына ресми түрде жатқызады.

Елордасы

Пули Алам, Логар провинциясының Пули Алам ауданында орналасқан, аталған провинцияның астанасы болып табылады. Ол солтүстікте Кабул қаласына және оңтүстік-шығыста Гардез қаласына тас жол арқылы қосылған. Кабулға дейінгі тас жол 2006 жылы салынысы аяқталды. Басқа да жобалардың ішінде көптеген мектептер, радиостанциялар, мемлекеттік мекемелер және қаланың оңтүстігінде орналасқан Ауғанстан Ұлттық Полициясының ірі базасы бар. Ауғанстанның көптеген қалалары сияқты, мұнда да қалалық жоспарлау және тұрғындарға қызмет көрсету жүйесі дамыған. Президент Ашраф Ғанинің кезінде қала тұрғындары электр энергиясымен, таза ауыз сумен және су құбырымен қамтамасыз етілді.

Экономика

Логар – мыс және хромит сияқты пайдалы қазбаларға бай ауыл шаруашылығы провинциясы. Облыстың көптеген тұрғындары ауыл шаруашылығы және көлік бизнесімен айналысады. Өнеркәсіптік жағынан провинцияда бір тоқыма және бір мыс зауыты бар. Ауыл шаруашылығы, сауда және қызмет көрсету, мал шаруашылығы өнімдері коммерциялық операциялардың көп бөлігін құрайды. Ауыл шаруашылығы – үй шаруашылықтарының 31%-ы үшін маңызды табыс көзі. Дегенмен, ауылдық үй шаруашылықтарының 30%-ы сауда және қызмет көрсетуден, ал 46%-ы ауыл шаруашылығымен байланысты емес жұмыстан табыс табады. Темекі және қант құрамы – ең маңызды екі өнеркәсіптік дақыл. Басты сала – бал өндіру, ол шағын кәсіп. Кішкентай елді мекендерде зергерлік бұйымдар, керамика және кілемдер жасалады. Облыстың 84% үй шаруашылықтары суармалы жерге қол жеткізеді. Бидай, жүгері, картоп, люцерна, көкөң және басқа да жемдік дақылдар ең маңызды егістердің қатарында. Қой, сиыр, түйе және құс – ең көп кездесетін мал.

Денсаулық сақтау

Таза ішу суы жоқ шаруашылықтардың үлесі 2005 жылы 45%-дан 2011 жылы 14%-ға дейін төмендеді. Білікті акушерлік көмекпен туған балалардың үлесі 2005 жылы 9%-дан 2011 жылы 73%-ға дейін артты.

Білім

Жалпы сауаттылық деңгейі (6 жастан асқандар) 2005 жылы 21%-дан 2011 жылы 30%-ға дейін өсті. Облыста қыздарға арналған бірнеше мектеп бар, олардың көпшілігі Коши және Пулелам аудандарында орналасқан. Шарк және Бараки Барак аудандарындағы талибтердің көп болуы Логардағы әйелдердің білім алу мүмкіндігін шектейді. 2007 жылы провинцияның сауаттылық деңгейі 17% құрады. Логар провинциясында үш техникалық және кәсіптік орта мектеп, сондай-ақ екі жекеменшік орта мектеп жұмыс істейді. Жаз айларында Кочи халқының саны 208 339 адамға жетеді, бұл Логар провинциясын Кочи халқының саны бойынша көрші Кабул провинциясынан кейін екінші орынға қояды. 2021 жылғы мәліметтер бойынша Логар провинциясының жалпы халқы шамамен 442 037 адамды құрайды. Паштундар (аймақта ықпалды Ахмадзай паштундары) және тажиктер халықтың көп бөлігін құрайды.

Аудандар

2005 жылға дейін аудан әкімшілік тұрғысынан бес ауданға бөлінген. Сол жылы провинция көршілес Пактия провинциясынан Азра ауданын алды; сондай-ақ Чарх ауданының бір бөлігі жаңа Харвар ауданына бөлінді. + Логар провинциясының аудандарыАуданОрталықХалық саны (2021) АуданыХалық тығыздығыЭтностық құрамыАзра 22,985 777 30 100% пуштун. Ауған үкіметі Логар провинциясының ауданы ретінде ресми түрде танылған. Бараки Барак 99,210 239 416 100% тәжік. Пули Аламды 1-ші тас жолмен батысқа байланыстыратын жол да кіреді. Маңызды сауда орталығы ретінде танылған. Чарх 50,220 304 165 пуштун және тәжік. Ауған үкіметі Логар провинциясының ауданы ретінде ресми түрде танылған. Харвар 29,628 469 63 тәжік және пуштун. Ауған үкіметі Логар провинциясының ауданы ретінде ресми түрде танылған. Бұрын Чарх ауданына қараған. Хоши 27,236 398 69 65% тәжік, 34% пуштун және 1% хазара. Логардың азшылық шииттерінің мекені. Мұхаммед Аға 85,295 1,076 79 60% пуштун және 40% тәжік. Мұхаммед Ағаның солтүстік бөлігі Кабулдың оңтүстік "қалашыптарымен" шектеседі. Пули Алам Пули Алам 119,800 1,131 106 Тәжіктер, пуштундар және хазаралардың қосылысы. АстанаЛогар434,3744,56895 Көпшілігі тәжік, аз бөлігі пуштун және хазара.

Спорт

Криккет провинциядағы ең танымал спорт түрі. Логар Ауғанстан ұлттық крикет құрамасына көптеген ойыншылар берген маңызды аймақ. Бұрынғы ойыншылар: Даулат Ахмадзай, Ахмад Шах Пактин және ұлттық құраманың бұрынғы капитаны Раис Ахмадзай. Логардан шыққан қазіргі ұлттық құрама ойыншылары: Мұхаммед Наби (ұлттық команданың капитаны), Шахпур Задран, Хашматулла Шахиди, Насыр Жамал Ахмадзай және Гүлбадин Найб Ахмадзай. Футбол провинциядағы екінші ең танымал спорт түрі. "Де Абасин Сапе" ("Абасин толқындары" деген мағынада) Ауғанстан Премьер-лигасында ойнайды. "Абасин" пашту тілінде "өзендердің әкесі" дегенді білдіреді және бұл Инд өзеніне сілтеме. Бұл команда Хост, Пактия, Логар және Пактика провинцияларын ұсынады. Басқа да танымал спорт түрлері: волейбол, бокс, таэквондо, вашо, кикбоксинг және күрес.