Кіріспе

1929 жылы Г. В. Пабст режиссерлік еткен үнсіз фильм

"Пандораның жәшігі" (Die Büchse der Pandora) – 1929 жылы Георг Вильгельм Пабст режиссерлік еткен, Луиза Брукс, Фриц Кортнер және Фрэнсис Ледердің қатысқан неміс үнсіз драмалық фильмі. Фильм Лулудың тарихын баяндайды, ол өзіне де, оны сүйетіндерге де қиыншылық әкелетін, шексіз еркіндікке бой алған әдемі жас әйел. Ол Франк Уэдекиндтің "Жер руы" ("Earth Spirit", 1895) және "Пандораның жәшігі" ("Die Büchse der Pandora", 1904) атты пьесалары негізінде түсірілген. Алғашқы көрсетілімінде сыншылар тарапынан тиісінше бағаланбаған "Пандораның жәшігі" кейін кино зерттеушілер тарапынан Веймар неміс киносының классикасы ретінде қайта жаңғыртылды.

Сюжет

Лулу – құрметті, орта жастағы газет баспашысы доктор Людвиг Шонның сүйіктісі. Бір күні ол қарт жігіт, оның "бірінші демеушісі" Шигольх, оның заманауи пәтерінің есігінде пайда болады. Алайда Шон да келгенде, ол Шигольхты балконда жасырады. Шон Лулуға ішкі істер министрінің қызы Шарлотта фон Зарниковқа үйленетінін айтады. Лулу оны ойын өзгертуге тырысады, бірақ ол беделсіз Шигольхты тапқан кезде, ол кетеді. Содан кейін Шигольх Лулуны Родриго Куастпен таныстырады. Куаст оны өзінің жаңа қойылымына шақырады. Келесі күні Лулу өзінің ең жақын досы Алваны көруге барады, ол Шонның ұлы болып шығады. Шон оны көргені үшін қатты ренжіді, бірақ оны ұлының музыкалық туындысында жұлдыз ретінде пайдалану идеясымен келеді. Алайда Шон Шарлоттаны ревюға әкелу қателігін жасайды. Лулу өзінің бәсекелесінің алдында өнер көрсетуден бас тартқан кезде, Шон оны басқаша көндіру үшін қоймаға алып кетеді, бірақ ол оны азғырады. Шарлотта оларды құшақтап жатыр деп санайды. Жеңіліске ұшыраған Шон Лулуға үйленуге келіседі. Той тойланып жатқанда, ол Лулудың Шигольх пен Куастпен бірге жатын бөлмеде ойнап жатқанын көріп, ашуға ішенеді. Ол өзінің тапаншасын алып, кіргізушілерді атумен қорқытады, бірақ Лулу бұған жол бермей, Шигольх оның әкесі екенін айқайлайды. Осылайша Шигольх пен Куаст құтылып қалады. Олар жалғыз қалғанда Шон жаңа әйеліне тапаншаны алып, өзін-өзі атуды талап етеді. Лулу бас тартқанда, тапанша тартыста атылып, Шон өлтіріледі. Қылмыстық істе Лулу адам өлтіргені үшін бес жылға сотталады. Алайда Шигольх пен Куаст өрт сигнализациясын іске қосып, оны шатастырып жібереді. Алва оны Шон үйінде тапқанда, ол оған деген сезімдерін мойындайды және олар елден қашуға шешім қабылдайды. Графиня Августа Гешвиц Лулуға ғашық болғандықтан, қашқынға өзінің паспортын пайдалануға рұқсат береді. Пойызда Лулуды тағы бір жолаушы, маркиз Касти Пьяни таниды. Ол ақшаға үнсіз қалуды ұсынады. Ол сондай-ақ жасырын орынды, заңсыз құмар ойындар ойналатын кемені ұсынады. Касти Пиани Лулуны өзінің борделі үшін мысырлыққа сатады. Лулу, Гешвиц, Альва, Шигольх және Куаст қазір құмар ойындар кемесінің жолаушылары. Куаст Лулуға жаңа қойылымын қаржыландыру үшін шантаж жасайды. Мысырлыққа ақша төлеу үшін ақша іздеп, Альва картада алдап, ұсталады. Гешвицке көмек сұрағаннан кейін, Лулу қазір Шигольхтан сұрайды. Ол күмәнданып отырған Гешвицті Куастты каютаға шақыруға көндіреді, ол оны өлтіреді. Лулу, Шигольх және Альва қайықпен қашады, ал полиция кемені қоршап алады. Олар Лондонның ауасы нашар шатырларына түсіп, кедейлікке ұшырайды. Рождество қарсаңында Лулу жезөкшелікке ұмтылады, бірақ өкініш білдірген Жек Жүтірткішпен бірге өмір сүреді. Ол ақшасы жоқ деп қарсылық білдірсе де, ол оны ұнатады және оны өз қонақ үйіне шақырады. Жақсылықпен, ол пышағын жасырын тастайды. Шигольх оларды көрмей тұрып, Альваны алып кетеді. Ол қызды шынымен ұнатса да, Джек қоштасқан кезде үстелдің үстінде пышақты байқайды және оны өлтіруге қарсы тұра алмайды. Лулудың тағдырын білмей, Шигольх бір топ қонақтармен бірге тойлайды және өмір бойы тілегін орындайды. Ал сынған Альва (Жектің кетіп бара жатқанын көреді) құтқарылу армиясының шеруін ұстанады.

Тақырыптар

Атауы грек мифологиясындағы Пандораға сілтеме жасайды, ол Олимп құдайларының сыйлаған қорабын ашқанда әлемге барлық жамандықтарды босатып, тек үмітты қалдырды. Фильмде бұл байланыс сот отырысы сахнасында прокурор арқылы нақты айтылады. Фильм графня Аугуста Гешвицтің (кейбір нұсқаларында Анна) Лулуға деген тартылысындағы лесбияндық желісімен ерекшеленеді. Гешвицтің кейіпкері еркекке тән сыртқы келбетімен сипатталады, себебі ол смокинг киеді. Робертс лесбиян рөлін ойнау идеясына қарсы болды.