Кіріспе

Неміс кинорежиссері Эвальд Андре Дюпонт (25 желтоқсан 1891 – 12 желтоқсан 1956) – неміс киноиндустриясының пионері болған неміс кинорежиссері. Ол көбінесе Э. А. Дюпон ретінде танылды.

Ерте өмір және мансап

Саксонияның Цайц қаласында туған және Берлинде өскен Дюпон журналистер Хедвиг Фридландер мен Герман Дюпонның ұлы болды, сонда Герман Дюпон "Berliner Illustrirte Zeitung" газетінің редакторы болып жұмыс істеген. Берлин университетінде қысқа ғана оқығаннан кейін, Дюпон 1911 жылы репортер, колонна жазушы, ал ақырында "Berliner Allgemeinen Zeitung" газетінің редакторы болып жұмыс істеді. 1916 жылы газетке колонна жазған Дюпон сценарийші болып, 1918 жылы өзінің қылмыстық оқиғалар сценарийлерін режиссерлік етіп түсіре бастады. Туған Германиясында үнсіз фильмдерде бірнеше сәттілікке қол жеткізгеннен кейін ол Лондон мен Голливудта (Калифорния) жұмыс істеді. Оның ең үлкен жетістіктерінің бірі – "Varieté" (1925) үнсіз фильмі. Бұл фильм экс-трапеция шебері туралы, экспрессионист оператор Карл Фрёнд жасаған кеңістіктегі ерекше көркем қозғалыспен инновациялық операторлық жұмысымен ерекшеленді. "Varieté" тіпті АҚШ-та да сәтті болды, Нью-Йорктегі "Rialto" театрында 12 апта көрсетілді.

Америка Құрама Штаттары

Дюпонның табысын Universal компаниясынан Карл Лэммл байқап, оған жомарт келісімшарт ұсынды. Оның алғашқы жобасы 1926 жылдың жаз басында түсірілген "Маған махаббат сыйла, әлем менікі болсын" фильмі болды, ол бюджеттен (350 000 доллар) әлдеқайда асып кетіп, сәтті болмады.

Ұлыбритания

Содан кейін Дюпон Ұлыбританияға барып, «Пикадилли» (1929) фильмін түсірді, бұл кешкі үнсіз фильм, және қытай-американдық актриса Анна Мэй Вонгтың орталық рөлімен есте қалады. «Атлантик» (1929) – «Титаник» апатының қайта айтылуы, және ол сол кездегі қол жетімді дыбысты фильмдер технологиясын ең инновациялық түрде пайдаланудың бірі саналады. Дюпон Ұлыбританияда бірнеше фильм, ал Германия мен Францияда бірнеше фильм түсірді.

Кейінгі мансап

Германияға қысқа қайтымнан кейін, еврей режиссер 1933 жылы АҚШ-қа эмиграциялады, онда оған бірнеше B фильмдері мен төмен бюджетті "программалық" фильмдер тапсырылды. Голливудтағы мүмкіндіктердің жетіспеушілігіне наразы болған Дюпон 1940 жылы таланттар агентіне айналды. Дюпон "Шарф" (1951) фильмін жазып, режиссерлік еткен кезде қайтадан киноға оралды. 1952 және 1953 жылдары ол "Үлкен қала" (1950–56) телесериалы үшін 23 эпизод жазды және осы эпизодтардың екеуін – "Таспа жазу құралы" (1952 жылдың 19 маусымы) және "Джерри Бакстердің оқиғасы" (1953 жылдың 1 қаңтары) режиссерлік етті. Дюпон "Неандерталь адамы" (1953) сияқты бірнеше төмен бюджетті фильмдерге режиссерлік жасады.

Сценарий авторы

Кек Менікі (реж. Рудольф Майнерт, 1916 ж.)
Оникс Бас (реж. Джо Мей, 1917 ж.)
Жарық Болсын (реж. Ричард Освальд, 1917 ж.)
Фердинанд Лассаль (реж. Рудольф Майнерт, 1918 ж.)
Оның Ұлылығы – Гипохондрик (реж. Фредерик Зельник, 1918 ж.)
Алкоголь (реж. Альфред Линд, 1919 ж.)
Сабыр (реж. Феликс Баш және Пол Лени, 1920 ж.)
Мадам Помпадур (реж. Герберт Уилкокс, 1927 ж.)
Сиқырлы От (реж. Уильям Дитерле, 1955 ж.)
Мені Өлтіріңдерші (реж. Питер Годфри, 1956 ж.)