Кіріспе

902 жылы қайтыс болған Англия патшасы Альфредтің жұбайы. Ол викингтер дәуірінде ерте ортағасырлық Англиядағы ең беделді әйелдердің бірі болды. Ол король Альфредтен кейін англосаксон тағына отырған Едуард Ескінің анасы еді. Оның әкесі – Мерсия ақсұлуы Этельред Мучел, Гейннің эалдорманы, ол ежелгі Мерсия тайпалық тобының бірі саналады. Оның анасы – Мерсия патшалық отбасының мүшесі Эадбурх, және Альфредтің Эалсвитті әйел ретінде таңдауының басты себебі оның тегі болды. Оның мұрасы оның өлімінен кейін ол негізін салған монастырда және Альфред оған мирас қалдырған жерлерде сақталды.

Ұрпағы

897 жылғы жарғыда (S 1442) Эльзвиттің ағасы Этельвульфтің Винчкомб монастырына қатысты міндеттері талқыланады. Барбара Йорк бұл монастырды Мерсия патшалары болған Сеолвульф пен Коенвульф ағайындыларының отбасы меншік еткендіктен, Эльзвиттің осы отбасының мүшесі болуы мүмкін екенін айтады. Ричард Абельс одан да әрі барып, оның король Коенвульфтің ұрпағы екенін мәлімдейді. Осы мерсиялық патшалардың тегі Альфредті Эльсвитке қызықтырды, осылайша оны некеге тұруға лайықты кандидат етті. Альфред патшаның билігі тұсында ол қайтыс болған әкесі Этельвульф арқылы Уэссексті мұрагерлік етті, ал Этельвульфтің және Альфредтің анасы Осбурдың шежірелері Англиядағы билігін ақтау үшін қолданылды. Альфредтің Эльсвитке үйленуі Англиядағы басқа да патшалықтардың одақтастығы мен бірігуі ретінде қарастырылды. Эльсвиттің тегі мен ежелгі мерсиялық патшалардан тарауы Альфредке Уэссекс тағында бүкіл Англияны билеу құқығын берді; ол өзінің билігінің басында бастаған, ал оның мұрагерлері де Уэссекс тағына отырып, осы билікті жалғастырды.

Өмір

Англо-саксондық орта ғасырлар кезеңі шамамен 450-1066 жылдар аралығында болды, ал Эльзвиттің билігі кейінгі орта ғасырларға қарай созылды. Заманагөй дереккөздер оның өмірі туралы өте аз мәлімет береді. Оның есімін анық көрсететін жалғыз бастапқы дерек – король Альфредтің өсиеті. Осы өсиетте ол соңғы мүрагер ретінде тізілген. Альфред оған Лэмбурн, Уантедж және Эдингтон қалаларындағы иеліктерді, сондай-ақ жүз фунт алтынды сыйлайды. Дегенмен, Альфред үш қызының есімдерін, сондай-ақ кіші ұлының есімін атамайды, тек үлкен ұлы Эдвардты ғана есіммен атайды. Ассер – Альфредпен бір замандас болған, Уэльстегі монах, ол Уэльстегі Сент-Дэвидте білім алған және дәріс берген. Алайда, Ассер тек Эадбурхты есіммен атайды, ал Эльзвитті өз атымен атамайды. Оның орнына ол оны «асыл мерциялық әйел» деп сипаттайды және Альфредтің қайтысынан кейін ол «таза жесір» болғанын айтады. Осы жылы даниялықтар мерциялық Нотингэм қаласын басып алды, ал Эльзвиттің король Альфредке үйленуі саяси мақсатта қолданылған тетік ретінде қарастырылды. Эльзвиттің бес баласы ересек жасқа жетті. Орта ғасырларда Эльзвит сияқты патша әйелдері балаларына күтім жасағанда екінші дәрежелі рөл атқарды. Оның балаларын оның өзі емес, күтімші әйелдер емшектеді. Бұл ерекше жағдай емес еді, себебі патша әйелдерінің өмірі көбінесе жұмыспен толы болды, ал күтімші әйелдер Альфред пен Эльзвиттің кішкентай балаларын тәрбиелеуге көмектесті. Алайда, Эльзвит мерциялық патшалық әулеттен шыққандықтан, ол балаларының біліміне белсенді қатысты. Альфред өсиетімен әйеліне үш маңызды символдық иелікті қалдырды: Вилтширдегі Эдингтон, викингтерге қарсы маңызды жеңіс болған жер, Беркширдегі Лэмбурн, ол тағы бір маңызды жерге жақын және оның туған жері Уантедж. Бұлардың барлығы оның кітап иеліктерінің бір бөлігі болды және оның қайтысынан кейін патшалық иелікте қалды. Ол Х ғасырдың басындағы екі қолжазбада «ағылшындардың адал және сүйікті ханымы» деп еске алынады.

Қорғаушы

Өмір сүрген кезінде Англия толыққанды христиан елi емес едi, бiрақ Элсвит шын ниеттi христиан болды, өйткенi ол өз монастырына жомарт үлес қосты. Англо-саксон орта ғасырларында патша әйелдерiнiң жиi кездесетiн әдетi – монастырь құру болды. Мұндай монастырьлар көбiнесе патша немесе ақсүйек әйелдерi күйеулерi қайтыс болғаннан кейiн зейнетке шығуға таңдаған жерлерi едi. Патшалар әйелдерiн монастырьға жiберiп, оларды қайтыс болғаннан кейiн туындауы мүмкiн саяси сыннан сақтап, олардың мұрасын бұзбауға тырысты. Элсвит монастырь құрды және 899 жылы король Альфредтiң дүниеден өткенiнен кейiн сол монастырьға шұғыл барып жайланды. Өлiмiнен бұрын Элсвит Нуннамминстер монастырын құрды, бiрақ оның нақты құрылған мерзiмi белгiсiз.