Кіріспе

1942 жылғы "Атакер" класты сүйемелдеуші авиатасымалдауыш, Корольдік әскери-теңіз күштерінің HMS "Атакер" (D02) болды. Бұл американдық сүйемелдеуші авиатасымалдауыш, ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік әскери-теңіз күштерінде қызмет етті. Құрылысы жолда болған сауда кемесінен өзгертілген ол 30 қыркүйекте 1942 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштеріне USS "Барнс" (CVE 7) ретінде қабылданды; сол күні ол "Ленд-Лиза" келісімі бойынша қызметтен босатылып, Корольдік әскери-теңіз күштеріне берілді. "Атакер" соғыс бойы қызмет етті, бастапқыда Атлантика шайқасында конвойлерді сүйемелдеді. 1943 жылғы қазанда Корольдік теңіз күштері оны шабуылды қолдау авиатасымалдауышқа айналдырғаннан кейін, кеме Жерорта теңізінде, содан кейін Тынық мұхитындағы соғыста белсенді болды. 1945 жылғы тамыздың соңында "Атакер" "Юрист" операциясы аясында Малайзиядағы Пенангтағы жапондықтардың капитуляциясына куә болды.

Құрылыс

"Steel Artisan" сауда кемесі 1941 жылғы 17 сәуірде Сан-Францискодағы "Western Pipe and Steel Company" компаниясымен, теңіз комиссиясының "MC Hull 171" шарты бойынша салынды. 1941 жылғы 3 қыркүйекте "Барнс" (AVG 7) деп аталды және 27 қыркүйекте суға түсірілді. "Барнс" 1941 жылғы 10 қазанда эскорт кемесіне айналдыру үшін Маре-Айленд теңіз кемежайына буксирленді. 1942 жылғы 1 наурызда Ұлыбританияға ленд-лиз бағдарламасы бойынша берілуі шешілді. 1942 жылғы 20 тамызда BACV 7 деп қайта белгіленді. "Барнс" 1942 жылғы 30 қыркүйекте АҚШ Әскери-теңіз күштеріне қабылданып, сол күні қызметтен босатылып, Корольдік Әскери-теңіз күштеріне берілді. 1942 жылғы 7 қазанда капитан Ширли Ролисон басшылығымен Корольдік флотқа қабылданып, құрамына кірді.

Дизайн және сипаттама

Атакер – Корольдік теңіз күштерінің 11 кемеден тұратын құрамындағы жетекші кеме, екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік теңіз күштері үшін АҚШ-та салынған 38 эскорт тасымалдағышының бірі. Батыс құбыр және болат кеме құрылысшылық шеберханалары осы кластағы тағы үш кеме салды. Құрылысы аяқталғаннан кейін ол «Ленд-Лизинг» келісімі шарттарына сәйкес Корольдік теңіз күштеріне тапсырылды. Кемеде 646 теңізші болды, олар сол кездегі Корольдік теңіз күштеріндегі әдеттегі жағдайлардан ерекшеленетін экипаж жайлы орындарында тұрды. Жеке асханалар енді өздеріне тамақ дайындау қажеттігі болмады, себебі барлығы кемелік асханада пісіріліп, орталық асханада кафетерий стилінде ұсынылды. Сонымен қатар, заманауи кір жуу және шаштараздық қызметтері де болды. Дәстүрлі матрастардың орнына үш қабатты ұйықтайтын орындар орнатылды, әрқайсысы 18 орындық, олар жиналмалы және пайдаланылмаған кезде қосымша кеңістік үшін байланыстырылатын болды. «Атакер» кемесінің жалпы ұзындығы 151,18 м, ені 21,03 м және сусымасы 7,32 м. Ол толық жүктеме кезінде белгілі бір мөлшерде су ығыстырды. Күш екі қазандықтан беріліп, бір валға турбинаны қоздырды, бұл кеменің жылдамдығына мүмкіндік берді. Ол 24-ке дейін ұшақтың сыйымдылығына ие болды, олар суға қарсы және жауынгерлік ұшақтардың қоспасы болуы мүмкін: британдық Hawker Sea Hurricane және Supermarine Seafire теңіз жауынгерлері, Fairey Swordfish торпедалық бомбалаушысы немесе американдық Grumman Martlet және Vought F4U Corsair жауынгерлері немесе Grumman Avenger торпедалық бомбалаушысы тасымалдана алатын. Миссияға байланысты ұшақтардың нақты құрамы өзгерді. Кейбір эскадрильялар конвойді қорғауға арналған құрама эскадрильялар болды және суға қарсы және жауынгерлік ұшақтармен жабдықталды, ал соққы беруші рөлде жұмыс істейтін басқа эскадрильялар тек жауынгерлік ұшақтармен жабдықталды. Ұшақтарды қамтамасыз ету құрылғылары оң жақтағы және ұшу палубасының үстіндегі кішкентай біріктірілген көпір-ұшу басқаруы, екі ұшақ көтергіші және тоғыз тоқтату сымынан тұрды. Ұшақтар ұшу палубасының астындағы ангарда орналастырылуы мүмкін. Кеменің қару-жарағы әуеге қарсы қорғанысқа бағытталған және екі QF MK V екі мақсатты қарудан, сегіз Bofors қаруынан екіліктен және он Oerlikon зеңбірегінен бір және сегіз екіліктен тұрды. «Атакер» конвойды сүйемелдеу үшін басқа кемелерге ілесіп жүруге арналған. Суға қарсы қолданылатын ұшақтар бастапқыда Fairey Swordfish, кейіннен Grumman Avenger болды, олар торпедалармен, тереңдік бомбаларымен, бомбалармен немесе RP 3 ракеталық снарядтарымен қарулануы мүмкін. Осы ұшақтар U- қайықтарына өздерінің шабуылдарын жүргізумен қатар, конвойдың сүйемелдеушілеріне шабуыл жасау үшін олардың орналасқан жерін анықтады. Әдетте суға қарсы патрульдер таңнан кешке дейін жүргізілетін. Бір ұшақ конвойдың алдында, екіншісі артта патрульдеуі мүмкін. Патрульдер екі-үш сағатқа созылды, U- қайықтарын іздеу үшін радар мен визуалды бақылау қолданылды. «Атакердің» екінші рөлі де болды, ол өзімен бірге жүретін эсминецтерге май және азық-түлікпен қамтамасыз ету. Бұл ұзақ процеске соғып, қозғалыс кезінде орындалды. Эсминецке желі тастап май сорғылауды бастауға 40 минут кетсе, 98 тонна майды сорғылауға тағы екі сағат, ал шланды ажырату және жабдықты бекітуге тағы 35 минут уақыт керек болды.

Қызмет тарихы

1942 жылы 12 қарашада "Аттакер" Сан-Франциско жағалауында ұшу және теңіз сынақтарын бастады. Ол Аламида әскери-әуе базасынан 838-ші эскадрильяның төрт "Свордфиш" I торпедалық бомбалаушысын қабылдады. Сынақтарын аяқтағаннан кейін және қызметке лайықты деп танылған соң, 12 желтоқсанда 838-ші эскадрильямен бірге Балбоаға бет бұрды. Ол Панама каналы арқылы өтіп, 22 желтоқсанда Кристобальға жетті. Кейін ол 1943 жылғы 1 қаңтарда 838-ші эскадрильясын түсіріп, NAS Quonset Point-ке жөнелді. "Аттакер" қаңтар айында Чесапик шығанағында 882-ші, 896-шы және 898-ші эскадрильялардың "Мартлеттерімен", сондай-ақ 838-ші және 840-шы эскадрильялардың "Свордфиш" ұшақтарымен палубаға қону жаттығуларын өткізді. 1943 жылғы 2 наурызда "Аттакер" 838-ші эскадрилья және 840-шы эскадрильяның алты "Свордфиш" ұшағымен бірге "Кюрасаоға" жөнелді. "Аттакердің" Атлантикадағы алғашқы активті қызметі – АҚШ-тан Ұлыбританияға өту кезінде суасты қайықтарына қарсы қорғаныспен қамтамасыз ету болды. Ол 1943 жылғы 20 наурызда Кюрасаодан шығып, 1 сәуірде Клайдқа, ал келесі күні Ливерпульге жетті. 1943 жылғы 4 сәуірде Ливерпульде екі ай бойы модернизация жұмыстары жүргізілді, оның барысында радар орнатылып, американдық зеңбіректер британдықтарына ауыстырылды. 2 тамызда ол өзінің бауырларымен бірге , , және Гибралтарға жол тартты, бортта 886 (Seafire истребительдері және Swordfish торпедалық бомбалаушылары) және 879 (Seafires) эскадрильяларының ұшақтары болды.

" Аваланша " операциясы

Шабуылшы Жерорта теңізінің теңіз театрына көшірілді, 7 қыркүйек 1943 жылы Мальтаға жетті, "88-ші тапсырма тобының" құрамында – эскорттық авианосецтер Баттлер, Хантер, Сталкер, авиация жөндеу кемесі, крейсерлер, , , , , және польшалық эсминдер мен одақтастардың Италия материгінде, Салерно маңындағы "Аваланч" операциясында амфибиялық десанттарына қорғаныш беруге кірісті. 9-12 қыркүйек аралығында бес авианосец барлығы 713 рет ұшты, ал Шабуылшы 132 рет. 879 теңіз әскери-әуе эскадрильясы (NAS) 75 патрульдік ұшуды, ал 886 NAS 57 патрульдік ұшуды жүргізді, жаудың шабуылынан ешқандай ұшақ жоғалған жоқ. Шабуылшы Хантер мен Сталкермен бірге 1943 жылдың 17 қыркүйегінен 6 қазанына дейін Гибралтардан Клайдқа дейін МК 24 конвойын сүйемелдеді. Содан кейін ол 7 қазанда шабуылдау кемесіне түрлендіру үшін Розит теңіз кемежайына бағытталды, 10 қазанда жетті.

Қайта құру

1943 жылдың желтоқсанында жаңарту жұмыстары аяқталған соң, "Атакер" 29 желтоқсанда 879 және 886 эскадрильяларының "Сифайр" ұшақтарын қайтадан ұшырып, 1944 жылдың қаңтар-ақпан айларында жаттығулар өткізді. Оның жаңа міндеті – жағалаудағы әуе айлақтары іске қосылғанша, ірі әскери десанттарға әуеден қолдау көрсету болды. "Аваланша" операциясы осы стратегияның қажеттілігін дәлелдеді. 9 ақпанда "Атакер" Ливерпульге оралды, қосымша жөндеу жұмыстары үшін. "Атакер", "Хантер" және "Сталкер" 1944 жылдың 5 мамырында Скапа-Флоуға, 8 мамырға жоспарланған "Хоупс" операциясына қатысу үшін жіберілді. Алайда, операция басталғанға дейін өзгерістер енгізілді және эскорт тасымалдаушылары , , және оның орнына бөлінді. Үш тасымалдаушы 7 мамырда Белфастқа аттанды және келесі күні жетті. 14 мамырда үш кеме Жерорта теңізіне бағыт алды, бұрынғы күні Ливерпульден шыққан KMS 51 конвойына қосымша эскорт ретінде. "Атакер" 19 мамырда конвойдан бөлініп, 24 мамырда Гибралтарға кірді. 2 маусымда ол Солтүстік Мольдегі тұрақтан, 4 маусым күні түнде Мольдің сыртында тұрғанда, жаудың теңіз асты қайығынан торпеда шабуылына ұшырады. Торпеда Мольдің сыртында жарылып, "Атакерге" ауыр зақым келтірді. 6 маусымда "Атакер" және "Хантер" КМS 52 конвойына әуеден қорғаныс көрсету үшін Мерс-Эль-Кебирге жол тартты.

Драгун операциясы

1944 жылдың маусым айында «Атаушы» Батыс Жерорта теңізінде саяхаттап өткен бірнеше конвойлерге әуеден қорғау қызметін көрсетті. 23 шілдеде ол «Searcher» және «Emperor» кемелерімен бірге Мальтаға жол тартты, 25 шілдеде Dockyard Creek шағын портына жетіп, «Драгун» операциясына дайындық жұмыстарын бастады. «Атаушы» «Драгун» операциясы үшін TF88.1 авианостар тобына қосылды. Топ 2 және 12 тамыз аралығында Мальта жағалауында жаттығулар жасады, ал 15 тамыздың таңғы сағаттарында шабуыл басталды. 19 тамызда TF88.1 жанармай құю және қайта қарулану үшін Сардиниядағы Маддаленаға қайта оралды. Олар 21 тамыздан 23 тамызға дейін Марсель қаласының оңтүстігінде орналасты, содан кейін тағы да жанармай құю және қарулану үшін Маддаленаға оралды. TF88.1 28 тамызда босатылды. «Атаушы» 106 жердегі нысандарға шабуыл, бомбалауды бақылау, тактикалық барлау және 120 бомба тастау миссиясын орындады. Ол 29 тамызда Маддаленадан Александрияға бет бұрды.

I, II, "Мана" операциялары

Атакер 1944 жылдың 14 қыркүйегінде Додеканез аралдарында неміс әскерлерінің қозғалысын тежеу мақсатында жоспарланған I операциясы ("Аутинг") операциясына қатысу үшін теңізге шықты. Ол 15 қыркүйекте жетіп, Хантерді алмастырды. 20 қыркүйекте Александрияға қайта оралды, қайта жабдықталып, 27 қыркүйекте II операциясы ("Аутинг") үшін Додеканез аралдарына қайта оралды. 5 қазанда ол Александрияға қайта оралды, қосымша жанармай құю және қару-жарақпен жабдықтау үшін. Хантер 11 қазанда Эгей теңізінің шығысында "Атакер" кемесімен қайта алмастырылды, "Манна" операциясы үшін. 30 қазанда Александрияға оралды. "Атакер", "Хантер" және "Сталкер" 1944 жылдың 31 қазанында Шығыс Үнді флотында қызмет етуге таңдалғаннан кейін Ұлыбританияға бағыт алды. 3 қарашада Мальтада қысқа тоқтағаннан кейін, үш авиатасымалдаушы 10 қарашада Плимутқа жетті, Девонпорт теңіз кемежайында ақауларды жою және экипаждардың үйге демалысқа шығу мүмкіндігіне ие болды. 29 қарашада үш кеме де Тынық мұхитына жол тартқанда, Жерорта теңізінде қайта жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін аттанды. Олар 3 желтоқсанда Гибралтарға келді, онда "Сталкер" жөнделді, ал "Хантер" Мальтаға, ал "Атакер" Италияның Таранто қаласына қайта жөндеуге бағыт алды. Атакер қайта жөндеу сынақтарын аяқтағаннан кейін 1945 жылдың 1 сәуірінде Александрияға бағыт алды. 14 сәуірде 879-шы эскадрильяны кемеге алды, содан кейін Суэц каналы арқылы Аденге, одан кейін Цейлонға жетіп, 29 сәуірде келді.

Тынық мұхит соғысы

Атакер 21 АКС-ке тағайындалды, бірақ Тынық мұхитындағы театрға (аймаққа) жол жүзінде анықталған кемшіліктерге байланысты ол операцияға жарамсыз деп танылды. Мамыр айының және маусымның бір бөлігінде "Атакер" мен "Хантер" Үндістан мен Оңтүстік Африкадан Цейлонға әуе тасымалдау міндеттерін орындады.

Карсон операциясы

Маусым мен шілде айларында 879 NAS-пен бірнеше оқу кезеңінен кейін ол Карсон операциясына қатысу үшін 61-іс-қимыл тобына тағайындалды. Ол 9 тамызда 879 NAS-ты қайтадан қабылдап, 1945 жылы 10 тамызда Тринкомалиден, Emperor, Khedive және басқа эскорт кемелерімен бірге шықты. 14 және 15 тамызда шабуылдар жасау жоспарланған. 61-іс-қимыл тобына 11 тамызда 90 градус шығыс бойламының батысына қарай тұруға және басқа бұйрықтарды күтуге бұйрық берілді. Оларға Тринкомалиге қайтуға бұйрық берілді, 15 тамызда келді, онда "ЖАПОН КҮШТЕРІНЕ ҚАРСЫ ШАБУЫЛДАУ ОПЕРАЦИЯЛАРЫН ТОҚТАТУ" деген станциялық хабарлама алды. "Шабуылшы" Тринкомали портында V-J күнін тойлап, жаңа бұйрықтарды күтіп отырды. Ол бұдан бұрын Сингапурға жоспарланған шабуыл операциясы Zipper-ге бөлінген болатын, ол 1945 жылдың қыркүйегіне жоспарланған. Жаулықтар аяқталғаннан кейін, олар шабуылшы күштердің орнына қайта басып алу күші болды.

Заңгер және Тидерас операциялары

1945 жылдың тамыз айының соңында «Атакер» Малайзиядағы Пенангтың жапондықтарға берілуіне «Юрист» операциясы аясында куә болды. 1945 жылдың қыркүйегінде «Атакер» «Тайдерас» операциясының бөлігі ретінде Сингапурда болды, содан кейін дереу Клайдқа бағыт алып, демалысқа шығып, резервке кірді.

Әскери-теңіз әуе эскадрильялары

+Атлант-НАС-та орналасқан Флоттық Әуе Күштерінің эскадрильялары Даталар Ұшақ түрі 838 1942 жылдың желтоқсаны – 1943 жылдың сәуірі Fairey Swordfish Mks. I 840 1943 жылдың наурыз – сәуір айлары Fairey Swordfish Mk. II 886 1943 жылдың маусымы – қазаны Supermarine Seafire LF. IIc/Fairey Swordfish Mks. I 879 1943 жылдың шілдесі – 1945 жылдың қарашасы Supermarine Seafire LF. IIc 886 1943 жылдың желтоқсаны – 1944 жылдың ақпаны Supermarine Seafire LF. IIc 809 1944 жылдың қарашасы – желтоқсаны Supermarine Seafire LF. IIc

Құрметтер

Атакер Атлантика шайқасына (1943–1944) қосқан үлесі, Салерноға түсірілген шабуылға (1943) көрсеткен көмегі және 1944 жылы Оңтүстік Франция мен Эгей теңізіндегі әскери операциялары үшін Корольдік Әскери-теңіз флотының марапаттарымен құрметтелді. Кеме 1945 жылдың желтоқсан айында Ұлыбритания суларынан шығып, 5 қаңтар 1946 жылы Вирджиния штатының Норфолк қаласындағы Норфолк Әскери-теңіз базасында АҚШ-тың қарауына қайта тапсырылды және 26 ақпан 1946 жылы әскери қызметтен шығарылды.

Сауда қызметі

1947 жылы ақпанда кеме Нью-Йорктің “National Bulk Carriers” компаниясына сауда жүргізу үшін сатылды. Олар кемені жүк тасымалдауға бейімдеу мақсатында, кеменің ұшу палубасын және соғыс кезеңіндегі басқа да жабдықтарын алып тастады. Бірақ жұмыс аяқталмай, кеме қайта сатылымға қойылды. 1950 жылы оны Власов тобы сатып алып, Власовтың американдық еншілес компаниясы “Navcot Corporation” иелігіне берді. “Castel Forte” деп қайта аталған кеме, тиісті жұмыс табылғанша тоқтап тұрды. 1957 жылы Власов Австралия үкіметінен “Castel Forte” кемесімен британдық көшпендерді Австралияға тасымалдауға шарт жасады. Кемені жолаушылар лайнеріне айналдыру барысында оған “Fairsky” деген жаңа ат берілді және оны Власовтың итальяндық басқарудағы “Sitmar Line” компаниясы басқарды. 1958 жылғы маусымда жаңарту жұмыстары аяқталғаннан кейін, “жаңа келбетті” кеме 1974 жылға дейін, Саутгемптоннан Оклендке дейінгі соңғы көшпендер сапарына дейін жалғасқан, көшпендерді тасымалдау бойынша ұзақ мансабын бастады. 1977 жылғы 23 маусымда, круиздік кеме ретінде жүрген кезде “Fairsky” су астындағы қираған кемеге соқтығысып, батып кетпеу үшін жағаға тірелді. Зақым уақытша жөнделіп, алты күннен кейін кеме қайтадан суға шығарылды. Зақымның толық көлемі анықталғаннан кейін, “Sitmar” компаниясы тұрақты жөндеуден бас тартып, кемені сатуға шешім қабылдады. 1978 жылы кемені бірден металл тебуге жібермей, оны “Philippine Tourist” деп аталатын стационарлық қалқымалы қонақ үй және казиноге айналдыру жұмыстары басталды. Алайда, 1979 жылғы 3 қарашада кеме өртенгеннен қатты зақымданып, содан кейін Гонконгта бұзылып тасталды, ал 1980 жылғы 24 мамырда сүйретіліп әкелінді.