Үш саусақты Жек: Орегонның жанартаулары мен табиғаты
Three Fingered Jack
Орегонның Matterhorn атымен белгілі жанартауы – Three Fingered Jack табиғаты, флорасы, фаунасы, жасы және тау жолдары туралы ақпарат. Жануарлар мен өсімдіктер!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттарындағы тау
Mountain in United States of America
Экология
Жанартау мен оның жаяу жолдарынан Дуглас шыршасы, Альпі шыршасы, көк шырша, тау гемолокасы және аю шөбін табуға болады. Каскад петрушкасы Үш саусақты Жекте өседі. Бұл Орегонның Маттерхорн аталған жанартаулар тобының бір бөлігі, оның биік шыңдары Швейцариядағы Маттерхорнға ұқсайды. Жанартау (Тилсен тауы, Бейли тауы, Даймонд Пик және Вашингтон тауы сияқты) Каскад жотасындағы ірі жанартаулардан гөрі қысқа ғұмырлы, ол 100 000 жылдан астам уақыт бұрын атқылауын тоқтатқан. Үш саусақты Жек бұл топтың ең солтүстік нүктесін көрсетеді. Джефферсон тауының оңтүстігінде Орегонның Биік Каскадтары қалқанды жанартаудың белсенділігі мен теф ра конустарының атқылауынан пайда болған кең қырқадан тұрады. Жанартау тесіктері терең эрозияға ұшыраған кешендерден бастап, жақында ғана белсенді жанартауларға дейін, ал аймақтың көп бөлігі соңғы 730 000 жылда пайда болған қалыпты поляризацияланған тау жыныстарымен жабылған. Үш саусақты Жек Плейстоцен және Голоцен дәуірлерінің жанартаулық тесіктерінің бөлігін құрайтын 30-дан астам ірі қалқанды жанартаулар мен стратовулкандар тобының бір бөлігі болып табылады, олар магний мен темірге бай мафикалық лава өндірген. Үш саусақты Жек бірнеше біріккен теф ра конустарын және қалқанды жанартаудың лава ағындарынан пайда болған конустарды қамтиды. Бұл жанартаулық құрылымдар мен олардың лава ағындары 88 км² аумақты алып жатыр. Басты құрылым, ашық сұр, базальтты андезит лава ағындарынан тұрады, ол бірінші теф ра конусының батысына қарай 305 метрге орналасқан. Бұл ағындардың арасында түрлі-түрлі пирокластикалық тау жыныстары кездеседі. Элементтердің мөлшеріне жасалған талдау Үш саусақты Жек аймағындағы лаваның бастапқы магма камерасына сүйенген дискретті бірліктерге бөлінуін көрсетеді, бірақ Жорн көлінің базальты, ол төмендегі қалқанды жанартаудан және Үш саусақты Жектен шыққан базальтты андезиттен өзгеше. Петрологиялық талдау осы лава ағындарының кристалдануы үшін жоғары және төмен қысымды көрсетеді, ал базальтты андезит базальттан ұзақ фракциялану уақытымен ерекшеленеді. Үш саусақты Жекте жанартаулық түйінді толтыратын жоғары деңгейдегі құбыр болмаса да, оның шыңы пирокластикалық конустың үстінде орналасқан. Басты конустың оңтүстігінде 107 метрлік тағы бір конус орналасқан, сондай-ақ екі жағында екіншілік кратерлер, радиалды дамбалар мен жанартаулық түйіндер бар. Белгілі қосалқы ерекшеліктерге екі қалқанды жанартау жатады: Максвелл Бутт (Үш саусақты Жекке қарағанда аз эрозияланған) және Турпентин шыңы, олардың биіктігі сәйкесінше 1 және 2 метрді құрайды. Оның атқылау тарихы дамыған сайын, ол көбірек жарылыстарға ұшырады, көп мөлшерде теф ра тудырды, ол еріген, біріктірілмеген шың мен жоғарғы конусты құрады. Шыңға жақын лава ағындарының орташа қалыңдығы 1 метрді құрайды. Екінші реттік жанартау кратерлері лава ағындары мен пирокластикалық материалдарды шығарды, олар жанартаудың солтүстігіне де, оңтүстігіне де тарады. Конус құрастырушы атқылаулар плейстоцен дәуірінің мұздық кезеңінен бұрын тоқтады, кеңейтілген мұздық жамылғы конустың көп бөлігін, әсіресе шығыс және солтүстік-шығыс жақтарында алып тастауға мүмкіндік берді. Голоцен дәуірінде Үш бауырлас жанартаулары мен Үш саусақты Жек арасында жанартаулық белсенділік болды. Мұндай атқылаулар аймақта бірнеше жүз шаршы километрді алып жатқан теф ра мен лава ағындарын тудырды. Бұл атқылаулар шамамен 6600 жыл бұрын болған Мазама тауының жарылысынан кейін орын алды.
Douglas fir, Alpine fir, blue spruce, mountain hemlock, and bear grass can be found along the volcano and its hiking trails. Cascade parsley fern grows on Three Fingered Jack between elevations of There are also mountain goats in the surrounding wilderness area. and it is part of the group of volcanoes known as Oregon's Matterhorns, whose tall, pinnacle spires resemble the Matterhorn in Switzerland. The volcano (like Mount Thielsen, Mount Bailey, Diamond Peak, and Mount Washington) had a shorter lifespan than larger volcanoes in the Cascade Range, ceasing eruptive activity more than 100,000 years ago. Three Fingered Jack marks the northernmost point for this group. South of Mount Jefferson, the High Cascades of Oregon consist of a broad ridge produced by shield volcano activity and eruptions from cinder cones. Vents range from deeply eroded complexes to recently active volcanoes, with most of the region mantled by normally polarized rock produced within the past 730,000 years. Three Fingered Jack is part of a group of more than 30 large shield volcanoes and stratovolcanoes that form a segment of Pleistocene to Holocene epoch volcanic vents that produced mafic lava (rich in magnesium and iron). Three Fingered Jack includes several overlapping cinder cones and composite cones over underlying lava flows from shield volcano activity. These volcanic edifices and their lava flow deposits cover an area of 34 square miles (88 km2). The major edifice, which consists of light gray, basaltic andesite lava flow deposits, sits 1000 feet (305 m) to the west of the first tephra cone. Variegated pyroclastic rock is embedded among these flows. Element abundance analysis suggests that lava in the Three Fingered Jack area can be grouped into discrete units based on its source magma chamber, except for the Jorn Lake basalt produced by the underlying shield volcano and basaltic andesite erupted by Three Fingered Jack. Petrological analysis shows high and low pressures for the crystallization of these lava flow deposits, and that basaltic andesite was distinct from basalt due to longer fractionation times. Though Three Fingered Jack does not have a high level conduit filling volcanic plug, its summit sits atop a pyroclastic cone. Another cone lies 350 feet (107 m) to the south of the major cone, and there are secondary craters on the sides, as well as radial dikes and volcanic plugs. Known subfeatures include two shield volcanoes, Maxwell Butte (less eroded than Three Fingered Jack) and Turpentine Peak, which have elevations of and , respectively. It underwent more explosive eruptions as its eruptive history progressed, generating large amounts of tephra which created a loose, unconsolidated summit and upper cone. Lava flows near the summit have an average thickness of 3 feet (1 m). Secondary volcanic craters produced lava flows and pyroclastic material, which traveled both north and south of the volcano. Cone building eruptions ceased before the Pleistocene epoch's glacial period, allowing the expanded glacial cover to remove most of the cone, especially on the eastern and northeastern sides. During the ongoing Holocene epoch, there has been volcanic activity between the Three Sisters volcanoes and Three Fingered Jack. Such eruptive episodes have produced tephra and lava flows that cover several hundred square kilometers in the region. These eruptions occurred after the climactic eruption of Mount Mazama, which took place roughly 6,600 years ago.
Адамзат тарихы
Мұнда Молала халқы дәстүрлі түрде қоныстанған. Молалалар лосось аулап, жидек, жеміс, обсидиан және құрғақ шөптер жинаған. Олардың мәдениеті жетіксіз жазбаға түскен. Бұл аймаққа еуропалықтардан алғаш 1825 жылы Дэвид Дуглас, ал келесі жылы Питер Скене Огден келді. Тауға алғаш көтерілгендердің кімдерге жататындығы туралы дереккөздер келіспейді, бірі "Бендтен келген жігіттер" деп атайды, екіншілері олардың Мазамас альпинистік клубының мүшелері болғанын айтады. Дегенмен, осы алғашқы көтерілушілердің бірі жазған мәліметте кімдер қашан көтерілгені нақты көрсетілген. Эрвин МакНил, Фил Филбрук, Армин Фуррер, Уилбур Уоткинс, Лео Харриман және Рональд Селларс 1923 жылдың 3 қыркүйегінде Үш саусақты Джекке алғаш көтерілді. Үш саусақты Джек атауының шығу тегі әлі анық емес. Бір деректе вулканның аты Калифорния алтын алауы кезінде алтын іздеген және вакеро болған Жоакин Мурриетадан алынған делінеді. Тағы бір болжам бойынша, вулкан бір қолында бес саусағы жетпеген аң аулаушының құрметіне аталған.
The Molala people traditionally inhabited the surrounding area. The Molala fished for salmon and collected berries, fruits, obsidian, and dried herbs. Their culture was not well documented. The first person of non indigenous descent to reach the area was David Douglas in 1825, followed by Peter Skene Ogden the following year. Sources disagree about the affiliation of the mountain's first ascenders, some calling them "the Boys from Bend," others saying they were members of the Mazamas mountaineering club. Nonetheless, a source written by one of these first ascenders clearly states who was in the party and when they climbed. Ervin McNeal, Phil Philbrook, Armin Furrer, Wilbur Watkins, Leo Harryman, and Ronald Sellars were the first to ascend Three Fingered Jack on September 3, 1923. The origins of Three Fingered Jack's name remain unclear. One account claims that the volcano received its name from Joaquin Murrieta, a gold miner and vaquero during the California Gold Rush also known as Three Fingered Jack. Others allege that the volcano was named after a trapper with less than five fingers on one of his hands.
Демалыс
Жаяу жүргіншілер таудың айналасындағы жолдарда Үш саусақты Джекті көре алады. Canyon Creek Meadows жаяу жүру жолы Джек көлінен басталады, Джефферсон тауының даласы арқылы өтеді және шамамен 4.5 миль (7 км) созылады. Оның биіктігі 400 фут (122 м) және балалар мен отбасыларға қолайлы. Тағы бір жалғасқан жаяу жүру жолы вулканға жақын орналасқан тасты мұздық шайылып қалған жазықпен 3 миль (5 км) жүреді, Үш саусақты Джекке жақындаған сайын тікене бастайды және биіктігі 1400 фут (427 м) көтеріледі. Таудың ішкі бетіне Тынық мұхитының жолымен де жетуге болады, ол 11.6 миль (19 км) қашықтықта саяхаттап, жанартау мен оның шыңдық көлінің әдемі көрінісін ұсынады. Сонымен қатар, Үш саусақты Джек айналма жолы вулканның айналасында 20.5 миль (33 км) созылып, биіктігі 3300 фут (1006 м) көтеріледі. Үш саусақты Джектің беті тұманға толып кеткенде, альпинистер таудың нашар көрінуіне байланысты бағдарын жоғалтып, құтқаруға мұқтаж болады. Шыңға көтерілу өте қауіпті, себебі тік жартастар мен нашар сапалы тау жыныстарынан аяқ және қол тіреулері ескертусіз құлайуы мүмкін. Мұндай оқиға 2020 жылдың 19 шілдесінде болды, нәтижесінде шыңға көтерілуге тырысқан жаяу жүргінші қаза тапты.
Hikers can see Three Fingered Jack on trails surrounding the mountain. The Canyon Creek Meadows hiking trail begins at Jack Lake, progresses through the Mount Jefferson Wilderness, and runs for about 4.5 mile (7 km). It has an elevation gain of 400 feet (122 m), and is accessible to children and families. An additional connected hiking trail runs for another 3 mile (5 km) up the rocky glacial washout plain adjacent to the volcano, becoming steeper as it approaches Three Fingered Jack and gaining 1400 feet (427 m) in elevation. The base can also be reached on Pacific Crest Trail which runs for 11.6 mile (19 km) round trip and offers views of the volcano and its summit lake. Moreover, the Three Fingered Jack loop trail runs for 20.5 mile (33 km) around the volcano, gaining 3300 feet (1006 m) in elevation. When Three Fingered Jack's face becomes foggy, climbers have become disoriented due to the low visibility conditions of climbing the mountain, requiring rescue. The summit can be quite dangerous due steep cliffs and poor rock quality which can result in footing and hand holds giving way without warning. One such event occurred on July 19, 2020, resulting in the death of a hiker attempting to reach the summit.