Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ливия ауданы
District of Libya
Куфра, Куфрах немесе Кофра (الكفرة), итальян тілінде Куфра деп те жазылады, Ливияның ең үлкен ауданы және Африкадағы екінші үлкен аудан. Ол Түркіменстаннан сәл кіші. Оның астанасы – Әл-Жауф, Куфра ойпатындағы оазистердің бірі. Астананың жанында өте ірі мұнай өңдеу зауыты орналасқан. 15 ғасырдың соңында Лео Африкан Бердоа жеріндегі оазисті сипаттаған, оны Әужиладан келген керуендер тоқтаған. Бұл оазис Аль-Жауф немесе Тайсербо оазистерімен бірдей болуы мүмкін, ал ерте замана карталарында Аль-Куфра аймағы осы мәліметке сүйене отырып, Бердоа деп белгіленген.
Kufra, Kufrah or Kofra (الكفرة ), also spelled Cufra in Italian, is the largest district of Libya and the second largest such district in Africa. It is slightly smaller than the country of Turkmenistan. Its capital is Al Jawf, one of the oases in Kufra basin. There is a very large oil refinery near the capital. In the late 15th century, Leo Africanus reported an oasis in the land of the Berdoa, visited by a caravan coming from Awjila. It is possible that this oasis was identical with either the Al Jawf or the Taiserbo oasis, and on early modern maps, the Al Kufra region was often labelled as Berdoa based on this report.
Тарих
Куфра (Куфух және Эферден туындаған) атауының өзі, араб тілінде мұсылман емес адамдарды білдіретін "кафир" сөзінен шыққан. Куфра 19-ғасырдың ортасына дейін арабтардың немесе Осман империясының билігінде болған жоқ, ол тек Зувайя араб бедуин тайпасына тиесілі болды, ал 1930 жылдары италиялықтардың меншігіне өтті. 1931 жылы Киренаика жорығы барысында генерал Родольфо Грациани стратегиялық маңызы бар аймақ саналған Куфраны жеңіл жаулап алды, оған шамамен жиырма бомбалаушы ұшақпен қолдау көрсеткен 3000 сарбаз бен артиллерия бөлімдерін жетекшілік етті.
The name Kufra (comes from Kufuh and Epher) itself is a derivation from kafir, the Arabic term for non Muslims. Kufra did not fall under the dominion of either the Arabs or the Ottomans and was owned by the Arab Bedouin tribe of the Zuwayya only in the mid 19th century, and eventually by the Italians by the 1930s. In 1931, during the campaign of Cyrenaica, General Rodolfo Graziani easily conquered Kufra, considered a strategic region, leading about 3,000 soldiers from infantry and artillery, supported by about twenty bombers.
География
Куфраның Ливияның оңтүстік-шығысында орналасқандығы оны елдің Мысыр, Судан (басқа Ливия аудандарынан өзгеше), және Чадпен шекарасына жақын қылып қояды. Ол осы елдердің келесі аймақтарымен шектеседі: шығысында Мысырдың Жаңа Аңғар губернаторлығы, оңтүстік-шығысында Суданның Шамалия штаты, алыс оңтүстік-шығысында Суданның Солтүстік Дарфур штаты, оңтүстігінде Чадтың Бурку Эннеди Тибести аймағы. Ішкі шекарасы батыста Мурзук, солтүстік-батыста Джуфра және солтүстікте Аль-Вахат аудандарымен жалғасады. Куфра – Ливияның ең ірі аймағы Киренаиканың географиялық бөлігінің құрамына кіреді. Аймақта тұрақты өзендер жоқ, бірақ жер асты сулары жеткілікті. Аймақтың үш бөлігі де көбінесе жазық, толқынды жазықтар мен сирек платолардан тұрады, орташа биіктігі шамамен… Жердің 91 пайызы шөлмен жабылған, ал ауыл шаруашылығы жері 8,8 пайызды құрайды (соның ішінде егістік жер 1 пайыз ғана), ормандық жерлер 0,1 пайызды құрайды. Аймақтың басқа бөліктерінде шөлді климат басым. Көктемде төрт-сегіз күнге созылатын құмды дауылдар жиі болады. 2006 жылғы халық санауы бойынша ауданда барлығы 13 313 экономикалық белсенді адам тіркелген. Олардың ішінде 6 295 мемлекеттік қызметкер, 2 178 жұмыс беруші, 6 454 бірінші деңгейдегі жұмысшы және 1 екінші деңгейдегі жұмысшы болды. Мемлекеттік басқаруда 85 жұмысшы, ауыл шаруашылығында, мал шаруашылығында және орман шаруашылығында 85 жұмысшы, ауыл шаруашылығы мен аңшылықта 2 445 жұмысшы, білім беруде 2 029 жұмысшы, жеке кәсіпорындарда 1 558 жұмысшы, денсаулық сақтау және әлеуметтік жұмыстарда 584 жұмысшы, өндірісте 85 жұмысшы, техникалық жұмыстарда 2 214 жұмысшы және қызмет көрсету саласында 354 жұмысшы еңбек еткен. Мектептердегі оқушылардың жалпы саны 17 364 болды, ал орта білімнен жоғары білімі бар, бірақ жоғары оқу орнын бітірмеген адамдардың саны 875-ке жетті. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДСҰ) мәліметі бойынша, ауданда бір жұқпалы аурулар орталығы, бір тіс клиникасы, бір жалпы емхана, үш амбулатория, бес дәріхана, 16 ПМС орталығы, бір ауылдық емхана болды, ал мамандандырылған клиникалар жоқ.
Kufra's location in Libya's southeast places it on the country's border with Egypt, Sudan (unlike any other Libyan district), and Chad. It borders the following regions of these countries, namely, New Valley Governorate, Egypt in the east, Shamaliyah State, Sudan in southeast, North Darfur State, Sudan in the far southeast, Bourkou Ennedi Tibesti Region, Chad in the south. Domestically, it borders the following districts, namely, Murzuq in west, Jufra in northwest and Al Wahat in north. Kufra is a part of Cyrenacian geographical subdivision, the largest region in Libya and which is mostly semi arid in nature. The region receives an annual rainfall of There are no perennial rivers in the region, but the region is abundant with groundwater aquifers. All three regions of the county have mostly a flat undulating plain and occasional plateau, with an average elevation of around Around 91 per cent of the land is covered by desert, with only 8.8 per cent agricultural land (with only 1% arable lands) and 0.1 per cent of forests. It is desert climate in all other parts of the region. Dust storms lasting four to eight days are fairly common during Spring. Per 2006 census, there were totally 13,313 economically active people in the district. There were 6,295 government employees, 2,178 employers, 6,454 first level workers, and 1 second level worker. There were 85 workers in state administration, 85 in agriculture, animal husbandry and forestry, 2,445 in agriculture and hunting, 2,029 in education, 1,558 in private enterprises, 584 in health and social work, 85 in production, 2,214 in technical work, and 354 service workers. The total enrollment in schools was 17,364 and the number of people above secondary stage and less than graduation was 875. As per the report from World Health Organization (WHO), there was one communicable disease centre, one dental clinic, one general clinic, three out patient clinics, five pharmacies, 16 PHC centres, one rural clinic, and no specialized clinics.
Жергілікті әкімшілік
2007 жылы Куфра ауданының солтүстік бөлігі жаңа құрылған Әл-Вахат ауданына қосылды. Куфра ойпатының негізгі оазистер тобынан басқа, аймаққа тағы төрт оазис жатады: Ребиана, Бузема, Уади Зиген және Тазирбу, олар Куфра ойпатының солтүстік-батысында орналасқан. Жабал Аркану және Джебель Увеинат оазистік аңғарлары ойпаттың оңтүстік-шығысында жатыр. Ливия 1951 жылы отаршылдық империядан тәуелсіздік алып, мұнайға бай ресурстарымен әйгілі болды. 2012 жылы жүзеге асырылған орталықсыздандыру аясында ел әкімшілік тұрғысынан бастапқыда 25 муниципалитеттен құралған 13 аймаққа бөлінді, олар әрі 1500 коммунаға бөлінді. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, елде аудандар түрінде 22 әкімшілік бөлімше болды.
During 2007, the northern part of Kufra District was moved to the newly created Al Wahat District. Besides the main Oasis group of the Kufra basin, four more oases belong to the region, which lie northwest of Kufra basin are Rebiana, Buzema, Wadi Zighen and Tazirbu. The oasis valleys of Jabal Arkanu and Jebel Uweinat lie southeast of the basin. Libya became independent in 1951 from the colonial empire and generally known for its oil rich resources. As a part of decentralization in 2012, the country is administratively split into 13 regions from the original 25 municipalities, which were further divided in 1,500 communes. As of 2016, there were 22 administrative divisions in the country in the form of districts.