Дерна – Ливияның солтүстік-шығысындағы аудан. Тарихи Киренаика аймағында орналасқан, Жер орталық теңізіне жағалауы бар. 2007 жылы Ал Куба ауданы қосылды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ливия ауданы
District of Libya
Дерна (درنة Дарна) – Ливияның аудандарының бірі. Ол елдің солтүстік-шығысында, Киренаика тарихи аймағында орналасқан. Оның орталығы – Дерна қаласы. 2007 жылы ауданға бұрынғы Әл-Күба ауданы қосылды. Солтүстікте Дернаның Жерорта теңізіне жағалауы бар. Құрлықта ол шығысында Бутнамен, батысында Джабал әл-Ахдармен және оңтүстікте Әл-Уахатпен шектеседі. 2012 жылғы халық санауы бойынша аймақтағы жалпы халық саны 157 747 адамды құрады, оның ішінде 150 353 ливиялық азамат. Ливиядағы орташа отбасы мүшелерінің саны 6,9 болса, ливиялық емес азаматтардың орташа отбасы мүшелерінің саны 3,7-ге тең. Аудан бойынша барлығы 22 713 шаңырау бар, оның ішінде 20 907 ливиялық шаңырау. Ауданның халық тығыздығы шақырым төрт метрге 1,86 адамды құрайды. 2006 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша ауданда барлығы 56 607 экономикалық жағынан белсенді адам тіркелді.
Derna (درنة Darnah) is one of the districts of Libya. It is in the northeast of the country, in the historical region of Cyrenaica. Its capital is Derna. In 2007 the district was enlarged to include what had been the Al Qubah District. In the north, Derna has a shoreline on the Mediterranean Sea. On land, it borders Butnan in the east, Jabal al Akhdar in the west and Al Wahat to the south. Per the census of 2012, the total population in the region was 157,747 with 150,353 Libyans. The average size of the household in the country was 6.9, while the average household size of non Libyans being 3.7. There were totally 22,713 households in the district, with 20,907 Libyan ones. The population density of the district was 1.86 persons per km2. Per 2006 census, there were totally 56,607 economically active people in the district.
География
Ливияның көбінесе жазық, толқынды жазықтар мен сирек платолары бар, орташа биіктігі шамамен. Жердің 91 пайызы шөлмен жабылып, тек 8,8 пайызы ауыл шаруашылығы жері (соның ішінде егіс жерінің 1 пайызы ғана) және 0,1 пайызы орманды алқаптарды құрайды. Басты ресурстар – мұнай, гипс және табиғи газ. Жағалау аймақтарында климат Жерорта теңізіне тән, ал қалған бөліктерінде шөлді климат басым. Көктемде төрт-сегіз күнге созылатын құмды дауылдар жиі болады. Киренаика – Ливияның ең ірі аймағы, оның көп бөлігі жартылай шөлді. Аймаққа жылдық жауын-шашын мөлшері жеткілікті, бірақ мәңгілік өзендер жоқ, алайда жер асты сулары мол.
Libya has mostly a flat undulating plain and occasional plateau, with an average elevation of around Around 91 per cent of the land is covered by desert, with only 8.8 per cent agricultural land (with only 1% arable lands) and 0.1 per cent of forests. The major resources are petroleum, gypsum and natural gas. Along the coastal regions, the climate is Mediterranean in coastal areas, while it is desert climate in all other parts. Dust storms lasting four to eight days is pretty common during Spring. Cyrenacia is the largest region in Libya, which is mostly semi arid in nature. The region receives an annual rainfall of There are no perennial rivers in the region, but the region is abundant with groundwater aquifers.
Әкімшілік
1998 жылдан 2007 жылға дейін Дерна ауданы кішірек болды, аумағы 4,908 км² құрады (картаны қараңыз) және батыста және оңтүстікте Әл-Куба, оңтүстік-шығыста Бутнан аудандарымен шектесті. Ливия 1951 жылы отаршылдық империядан тәуелсіздік алып, мұнайға бай ресурстарымен әйгілі болды. 42 жыл бойы барлық билік президент Каддафиде болды, 2011 жылғы қарулы көтеріліс оны құлатқанша. Конституцияға сәйкес, Ливия – ең децентрализацияланған араб мемлекеті, бірақ мұнай кірістерін бақылау есебінен барлық билік орталық үкіметте шоғырланған. Жергілікті мемлекеттік органдар білім беру, өнеркәсіп және қауымдастықтарды басқарумен айналысады. 2012 жылы децентрализацияның бір бөлігі ретінде ел әкімшілік тұрғысынан бастапқыда 25 муниципалитеттен 13 аймаққа бөлінді, олар әрі 1500 коммунаға үлестірілді. 2015 жылдан бері мемлекет басшысы – Президенттік Кеңестің төрағасы, ал Премьер-министр – үкімет басшысы. Өкілдер палатасы – барлық халықтың сайлау құқығымен және тікелей дауыс беру арқылы сайланатын орган. 2016 жылғы мәліметтер бойынша елде аудандар түрінде 22 әкімшілік бөлініс болды.
From 1998 to 2007, Derna District was smaller, including an area of 4,908 km2 (see map), and bordered the following districts, namely, Al Qubah in west and south and Butnan in southeast. Libya became independent in 1951 from the colonial empire and generally known for its oil rich resources. All the powers rested centrally with the President Gaddafi for 42 years till the 2011 armed rebellion which topple him. As per the constitution, Libya is the most decentralized Arab nation, but practically all powers are vested on central government on account of control over the oil revenues. Local governmental institutions manage the administration of education, industry, and communities. As a part of decentralization in 2012, the country is administratively split into 13 regions from the original 25 municipalities, which were further divided in 1,500 communes. Since 2015, the chief of the state is a Chairman of Presidential Council, while the Prime Minister is the head of the state. The House of Representatives is an elected body that is elected on universal suffrage and popular vote. As of 2016, there were 22 administrative divisions in the country in the form of districts.
Демография
2012 жылғы санақ бойынша аймақтағы жалпы халық саны 157 747 адамды құрады, оның ішінде 150 353 ливиялық азамат. Елдегі орташа отбасы мүшелерінің саны 6,9 болса, ливиялық емес азаматтардың орташа отбасы мүшелерінің саны 3,7-ге тең. Аудан бойынша барлығы 22 713 шаңырау бар, оның ішінде 20 907 ливиялық шаңырау. Ауданның халық тығыздығы шамамен 1 шаршы километрге 1,86 адамнан келеді. 2006 жылғы санақ мәліметтері бойынша ауданда 56 607 экономикалық жағынан белсенді адам тіркелді. Олардың ішінде 38 753 мемлекеттік қызметкер, 2 850 жұмыс беруші, 21 996 бірінші деңгейдегі жұмысшы және 42 екінші деңгейдегі жұмысшы бар. Мемлекеттік басқару саласында 17 448 жұмысшы, ауыл шаруашылығы, мал және орман шаруашылығында 1 496 жұмысшы, ауыл шаруашылығы мен аң аулауда 1 667 жұмысшы, білім беру саласында 17 320 жұмысшы, жеке кәсіпорындарда 5 364 жұмысшы, денсаулық сақтау және әлеуметтік қызмет көрсетуде 3 520 жұмысшы, өндірісте 2 629 жұмысшы, техникалық жұмыстарда 18 549 жұмысшы және қызмет көрсету саласында 808 жұмысшы еңбек етіп жатыр. Мектептердегі оқушылардың жалпы саны 57 069 адамды құрады, ал орта білімнен жоғары білімі бар, бірақ толыққанды бітірмеген адамдардың саны 3 310 адамды көрсетті. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) мәліметінше, елде бір жұқпалы аурулар орталығы, төрт стоматологиялық кабинет, бір жалпы медициналық кабинет, екі стационарлық емхана, жеті амбулаториялық емхана, 38 дәріхана, 55 ПМС орталығы, екі поликлиника, екі ауылдық медициналық пункті және мамандандырылған емханалар жоқ. Ислам – елдің мемлекеттік және басты діні.
Per the census of 2012, the total population in the region was 157,747 with 150,353 Libyans. The average size of the household in the country was 6.9, while the average household size of non Libyans being 3.7. There were totally 22,713 households in the district, with 20,907 Libyan ones. The population density of the district was 1.86 persons per km2. Per 2006 census, there were totally 56,607 economically active people in the district. There were 38,753 government employees, 2,850 employers, 21,996 first level workers and 042 second level workers. There were 17,448 workers in state administration, 1,496 in agriculture, animal husbandry and forestry, 1,667 in agriculture & hunting, 17,320 in education, 5,364 in private enterprises, 3,520 in health & social work, 2,629 in production, 18,549 in technical work and 808 service workers. The total enrollment in schools was 57,069 and the number of people above secondary stage and less than graduation was 3,310. As per the report from World Health Organization (WHO), there were one communicable disease centres, four dental clinics, one general clinics, two in patient clinics, seven out patient clinics, 38 pharmacies, 55 PHC centres, two polyclinics, two rural clinics and no specialized clinics. Islam is the state and major religion of the country.