Кіріспе

Саутгейт – Англияның Батыс Сассекс округіндегі Кроули қаласындағы 14 тұрғын үй ауданының бірі. Кроули Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін азаматтық және коммерциялық ғимараттардың қалалық орталығын қоршаған, өзін-өзі қамтитын аудандар принципіне негізделген жаңа қала ретінде жоспарланып, салынды. Саутгейт қалалық орталыққа ең жақын "ішкі сақинадағы" төрт ауданның бірі болды және бастапқы жоспарда жобаланған тоғыз ауданның ең ірісі болуы тиіс еді. Ол 1950-1970 жылдар аралығында екі кезеңде салынды, бірақ жаңа қала дәуірінен бұрынғы ескі ғимараттардың бір бөлігі сақталды және "жаңа қаладан бұрынғы сипаттамасы бар маңызды аумақтар" бар. Бұл аймақ римдік кезеңге дейінгі халықтармен қоныстанған, ал сол дәуірге жататын өнеркәсіптік және басқа да артефакттар аудан құрылысы кезінде табылды. 19 ғасырда Кроули ұлттық теміржол желісіне қосылғаннан кейін, қазіргі ауданды екіге бөлетін Брайтон жолының оңтүстігінде тұрғын үйлер бой көтерді. Жаңа қала дәуірінің кеңеюі нәтижесінде көптеген қабатты үйлер, мектептер, құдай орындары және қоғамдық пайдалану нысандары бар кең тұрғын аумақ пайда болды, бірақ тарихи ғимараттар мен ашық кеңістіктер, соның ішінде жүлделі парк сақталды. 2011 жылғы Ұлыбритания халық санағы бойынша халық саны 8 533 адамды құрады.

Тарих

Римдіктер Британияға келгенге дейінгі ғасырда, қазіргі Батыс Сассекс аймағын Коммиус басқарған бельгиялық тайпа – атребаттар биледі. 1969 жылы құрылыс жұмыстары жүргізілген кезде, олар қазір Саутгейт орналасқан жерде болғандығы анықталды. Саутгейт Вест құрылысы Хоршам және Брайтон жолдарының арасындағы жерді алып жатқан Хогс Хилл фермасының жерінде жүргізілді. Жерді тазарту кезінде сүйектер мен қыш ыдыстар сияқты қалдықтар салынған екі арық табылды. Келесі жылы Хоршам жолындағы үлкен үй, жаңа үйлер салу үшін бұзылды; құрылысшылар ұқсас шұңқырларды тапты, ал қалдықтар көміртекпен мерзімдеу әдісімен римдікке дейінгі деп анықталды. Тегістеу, шлак және басқа да темір өңдеу материалдарының қалдықтары да табылды; олардың б.з.б. 2-ші және 1-ші ғасырларға жататындығы расталды. Кейіннен Хогс Хилл фермасының қалдықтары рим дәуірінен қалған екендігі расталды, яғни атребаттардың темір өңдеу және қыш ыдыс жасау қызметін олардың жаулап алушылары жалғастырды. Бұл жаңалықтар алғаш рет темір дәуірінде, римдікке дейінгі темір өңдеу және өнеркәсіптік дамудың қазіргі Кроули орналасқан Солтүстік Сассекс аймағында болғанын растады. Құрылыс жұмыстарын кешіктіргісі келмегендер, археологтар, басқа да мамандар, энтузиасттар және жалпы жұртшылықтың Хогс Хилл фермасына барып, қалдықтарды іздеуіне кедергі келтіруге тырысты. Парохтың ерекше пішіні болды: өте тар, солтүстіктен оңтүстікке қарай ұзын, және солтүстікке қарай біртіндеп кеңейіп, Сурреймен шекараға дейін жетті. Бұл дамуды солтүстікке қарай High Street бойында, ежелгі Лондоннан Брайтонға дейінгі жолдың бір бөлігіне бағыттады, бұл дамудың басталуына түрткіс берді. Жол 1696 жылы Парламент актісі бойынша жартылай ақылы болды, ал 1770 жылы толық ақылы болды. Осы уақытқа дейін «Лондон жолы» (шіркеудің солтүстік бөлігі) және «Брайтон жолы» (оңтүстікке қарай) арасындағы айырмашылық жасалды; және қаланың солтүстік және оңтүстік жағында ақы төлеу орындары салынды: олар Солтүстік қақпа және Оңтүстік қақпа деп аталды. Ол High Street-ті салынған аумақтың оңтүстік шетіндегі тегіс өткелмен кесіп өтті. Ричард Кук темір жол аяқталғаннан кейін көп ұзамай құрылыс фирмасын құрды; 1870-ші жылдардың басында ол Брайтон жолының батысына қарай негізінен қабатты үйлерден тұратын бірнеше көшелер салды. Бұл аймақ кейіннен Краули тарихында «Жаңа қала» деп аталды, бұл атау көптеген жылдар бойы сақталды; оның 1946 жылғы Жаңа қалалар туралы заңға сәйкес Краулидің жаңа қаласын құрумен ешқандай байланысы жоқ, бұл атау тек қана кездейсоқтық болды. Спрингфилд жолы мен Вест-стрит айналасында орналасқан, олардың қиылысында Кук ауласы болды, «Жаңа қала» ауданында 1875 жылы 43 үй болды. 1880-жылдардың басында Джеймс Лонгли жақын маңда өзінің құрылыс компаниясын құрды, ол 1909 жылы Брайтон жолының шығысына үйлер салды. Шығыс парк пен Малтхаус жолындағы жолдарда үйлер, жартылай жеке тұрғын үйлер, жеке тұрғын үйлер мен үлкен виллалар бар, барлығы қызыл кірпіштен салынған. Сондай-ақ, Брайтон жолының екі жағында үлкен үйлер салынды. Goffs Park Road, Брайтон мен Хоршем жолдарының арасында 1895 жылы салынып, соғыстар аралығы кезеңінде тұрғын үй құрылысын көбірек көрді. Краулидің алғашқы тұрақты кинотеатры Империал 1911 жылы жақын жерде уақытша құрылысты алмастыра отырып салынды; ол 1928 жылы өртенді, бірақ қайта құрылды, тек 1930 жылдары қала орталығында үлкен ғимаратпен алмастырылды. Бұл 1940 жылдан бері автосалон болып келеді. Брайтон жолының төменгі жағында, темір дәуірінің қалдықтары кейіннен табылған Хогс Хилл фермасына жақын жерде, ХХ ғасырдың аяғында салынған Half Moon Inn and Hotel 1890 жылы қайта салынды. Батысында Гоффс паркі 20-ғасырдың басында саябақ және демалыс аймағы ретінде құрылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Краули ауданына 50-ге жуық жарылғыш бомба мен 2000 өрт сөндіруші бомба түсті. Ең көп адам қазасы болған шабуыл 1944 жылдың 10 шілдесінде Саутгейттің Виктория көшелеріне екі V1 ұшатын бомбалар соққанда болды. Бір бомба Малтхаус-роудқа түсіп, жарылмады, бірақ тағы біреуі 15 үйді қиратып, 7 адамды өлтіріп, 44 адамды жаралап, Оук-роуд пен Вест-стриттің қиылысында жарылды.

Жаңа қала дәуірі

Краули 1946 жылғы Жаңа қалалар туралы заң оны жаңа қала салуға қолайлы орын деп анықтағаннан кейін 1947 жылдың қаңтарында Жаңа қала деп белгіленді. Архитектор Томас Беннетт басқарған Даму корпорациясы құрылды, ал жоспарлаушы Энтони Миноприо қаланың дамуына арналған бас жоспарды әзірледі. Саутгейт Уэст құрылысының кешігуі тіпті ұзаққа созылды, себебі жоспарланған құрылыс процесінде қиындықтар туды. 1950 жылдардың ортасында Саутгейт Ист қаласындағы Уэйкхерст драйвінде сауда галереясы салынды; Даму корпорациясы аудандар арасында архитектуралық әртүрлілікті қамтамасыз етуге тырысты, сондықтан ол арка түрінде жобаланды. Сент-Мэри шіркеуі 1958 жылы сауда галереясының қарсы бетінде салынды; Арора Интернешнл Хотел Гатвик/Краули да жақын жерде орналасқан. – және A2004 Саутгейт авенюі. Бастапқыда Лондоннан Брайтонға дейінгі көліктік бағыт болған, кейін негізгі жолға айналған A2219 Брайтон жолы Саутгейттің ортасынан солтүстіктен оңтүстікке қарай өтеді. Аудан шамамен бесбұрышты және қамтиды. Жаңа қала жоспарланған кезде әрбір ауданға түс тағайындалды, ол көше атауларымен бірге ауданның атын көрсететін белгілерде пайда болады. Саутгейттің түсі – қою қоңыр.

Басқару

1956 жылғы мамыр айында Кроули қалалық округі құрылған кезде, ол сегіз округке бөлінді, олардың шекаралары сол кездегі және жоспарланған сегіз көршілес ауданның шекараларымен сәйкес келді. 1983 жылы, округ қалашыққа айналғаннан кейін тоғыз жыл өткен соң, қалада он үш округ болды. Бұл жағдай 2002 жылы өткізілген сайлау туралы шешімге дейін өзгермеді, сол кезде екі жаңа округ құрылды. Осы өзгерістердің барлығында Саутгейт округінің шекаралары өзгеріссіз қалды және олар әлі де көршілес ауданның шекараларымен сәйкес келеді. Округ үш кеңесшіні сайлайды. Бұл көрсеткіштер Кроулидің тұтастай алғандағы тұрғын үйлердің меншік нысандарына ұқсас. Саутгейттегі ең көп таралған тұрғын үй түрі – жеке үйлер, онда тұрғындардың 52% тұрады. Саутгейт-Вестте бұл көрсеткіш шамамен 2/3 құрайды. Халық санауы мәліметтері бойынша, Саутгейт тұрғындарының 90,6% ақ нәсілді, 6,3% азиялық немесе британдық азиялық, 0,8% қара нәсілді немесе британдық қара, 1,5% аралас нәсілді және 0,7% басқа этникалық топқа жатады. Ақ нәсілді адамдардың үлесі Кроулидегі жалпы көрсеткіштен сәл жоғары, ал азиялықтардың үлесі сәл төмен, ал қалған көрсеткіштер Кроулидегі көрсеткіштермен салыстыруға болады. Халық санауы күнінде Саутгейттің жас құрамы Кроулидегіден, басқа да орталық аудандармен салыстырғанда, егделірек болды: 1609 тұрғын (19,8%) 18 жасқа дейін, 4853 (59,9%) 18 мен 64 жас аралығында және 1644 (20,3%) 65 жастан асқан. Кроулидегі сәйкес көрсеткіштер: 23 748 (23,8%), 61 338 (61,5%) және 14 658 (14,7%).

Экономика

Қазіргі Саутгейт негізінен тұрғын үйлерден тұрады, ал аймақ Жаңа қала салынғанға дейін көбінесе дамытылмаған болатын. Дегенмен, Брайтон жолы мен теміржол желісі маңында белгілі бір коммерциялық және өнеркәсіптік даму болды, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жұмыспен қамтыды. Қазіргі заманғы ауданды екі жиынтық жергілікті дүкендер қамтамасыз етеді, бірақ оның Кроули қаласының орталығына және негізгі көлік магистральдарына жақын орналасуы Энтони Миноприоның бас жоспарында көзделгендей, тұрғындар жұмыс және сауда қажеттіліктері үшін Саутгейттен тысқары жерлерге сапар шегеді. Краули маңындағы басқа да аймақтар сияқты, оңтүстікке қарайғы жерлер бірнеше ірі шаруашылықтарға тиесілі болды. Малтхаус фермасының өзінің кішкентай кірпіш зауыты да болды; Hilltop Farm аймақтағы ең биік нүктеде, теңіз деңгейінен 96 метр биіктікте орналасқан; Брайтон жолынан шығысқа қарай созылған тік жарға тұрды және жаңа көшелердің екі бұрышында салынды. Кук пен ұлдарының жарнамалары өндірілген өнімдердің ассортиментін көрсетті: зауыт кірпіш, плитка, құбырлар және керамика жасады, ал олардың жұмысшылары барлық типтегі құрылыс және мердігерлік жұмыстарын жүзеге асырды. 1898 жылы олардың қатарында 700-ден астам адам жұмыс істеді, бұл олардың ең ірі кәсіпорындарының бірі болды. Лонгли 1881 жылы Малтхаус фермасын және оның кірпіш зауытын сатып алып, Тернерс-Хиллдегі шағын фирмасын көшірді. Лонгли және Ұлдар, жақын арада Лонгли және Компания болып өзгерген, оңтүстік-шығыс Англияның жетекші құрылыс фирмаларының біріне айналды. Фирма жаңа қала дәуірінде Хейзелвик мектебі, Манор Роял өнеркәсіптік аймағының көп бөлігі, Кроули өрт сөндіру станциясы, Королева алаңындағы сауда орталығы және Кроули колледжінің мұнаралық үйінің кеңейтілуі сияқты көптеген келісімшарттарға қатысты, және қайта жаңғырды. 2001 жылы Шығыс паркінің соңында конференц-залдары, үлкен денсаулық және фитнес орталығы және мейрамханасы бар Arora International Hotel Gatwick/Crawley салынды. 4 жұлдызды қонақ үйде 432 қонақ бөлмесі бар.

Қоғамдық ғимараттар мен нысандар

Сент-Мэри шіркеуі – Саутгейттегі Англикандық шіркеу. Бродфилд, Фурнас Грин және Тилгейт аудандарындағы шіркеулер оған еншілес шіркеулер ретінде қосылған. Архитекторлар Генри Брэддок және Д. Ф. Мартин Смит оны 1958 жылы жобалаған. Бетон мен шыныдан тұратын құрылыста қоңырау мұнарасының үстінде кішкентай флеш орналасқан, сондай-ақ шіркеудің сыйымдылығын арттыруға мүмкіндік беретін іргелес зал бар. Бұл Уэйкхерст драйвінде, басты сауда орталығына қарама-қарсы орналасқан. Соңғы күнгі қасиеттілер Иса Мәсіх шіркеуінің Хоршам жолындағы жиналыс үйі бар; оны қаланың бас сәулетшісі сэр Томас Беннетт жобалап, 1964 жылы Кроули даму корпорациясы берген жерге салды. Брюер-роудтағы ChristChurch (бұрын Gateway Church International) – Жаңа Өздік Келісім Министрліктері Халықаралық қозғалысымен байланысты конфессиялық емес шіркеу; оның амбар сияқты ғимаратының жартылай дөңгелек шатыры бар. St Wilfrid's Catholic School – 1952 жылы Гоффс паркінің жанындағы бұрынғы Оуквуд үйінде ашылған 900 оқушысы бар, мемлекеттік қолдауы бар орта мектеп. Ол бірнеше рет кеңейтілді және 1967 жылы толыққанды мектепке айналды. Түлектерінің арасында The Cure тобының Роберт Смиті бар. Рим-католик бастауыш мектебі, Ассизидің қасиетті Франциск атындағы мектеп Саутгейт драйвінде орналасқан. Саутгейт бастауыш мектебі 2004 жылы сол жердегі бірінші және орта мектептердің бірігуінен құрылды. Қазіргі таңда мектепте 400 оқушы білім алып, қарқынды дамуда. Бұл мектептер 1956 жылы ашылған Саутгейт округінің алғашқы және кіші мектептерінен құрылған. Саутгейт Весттегі тұрғын үйлердің салынуы нәтижесінде 1969 және 1970 жылдары бірінші және орта мектептер ашылды; олар 2004 жылы жабылып, олардың орнына Хиллтоп бастауыш мектебі ашылды. Half Moon Брайтон жолында сақталды. 2014 жылдың шілдесіне қарай Half Moon жөндеуге жабылып, 2014 жылдың тамызында Жаңа Ай атымен қайта ашылуы күтілуде. Сент-Кэтрин хосписі – Батыс Сассекс және Суррейдегі науқастарға хоспистік күтім көрсететін қайырымдылық ұйымы. Ол Саутгейттің 19 ғасырдағы бөлігінде, Мальтхаус-роудта орналасқан. Кроулидің жаңа скейтпаркі 2007 жылы Саутгейт даңғылындағы ойын алаңдарында салынды.

Мұралық

Краули ауданындағы тізімдегі 100 ғимараттың және құрылыстың екеуі Саутгейтте орналасқан. Гоффс паркіндегі Гоффс Манор – 16 ғасырға жататын, II санаттағы ескерткіш ферма, қазір ол мейрамхана мен пабқа айналған. Жаңартудан бұрын актер Питер Вон оған иелік етіп, онда тұрған. Ғимарат сол кездегі Краули үйлері сияқты ағаштан салынған, бірақ қазір оның азы бөлігі ғана көрінеді. Жоғарғы қабаты қызыл плиткамен жабылған. Шатыры Хоршам тасынан қаланған. Ішінде бастапқы ашық ошақ сақталған. Краули Хай-стриттегі теміржол өткелінің жанындағы сигналдық будка, тағы да II санаттағы ескерткіш, теміржол желісінің Саутгейт жағында орналасқан. Ол шамамен 1860 жылы салынған және жақсырақ шатыры бар. Краули муниципалитеті Брайтон жолындағы теміржол өткелінің маңындағы аумақты ескеру аймағы деп белгілеген. Осы аймақтың бір бөлігі Саутгейт шегіне кіреді. Басқа жерлерде Гоффс Парк Роуды ерекше экологиялық аймақ деп таныған. Гоффс Парк Хаусын 1882 жылы сәулетші Уильям Бак жобалап, банкир Эдвин Хенти тапсырысымен Хоршемдегі фирма салған. Қызыл кірпіш, Бат тасы және құмтастан салынған ғимарат Queen Anne Revival және халықтық стильдерді үйлестіреді. Оның кең аумағы Гоффс паркіне айналды. Брайтон жолындағы Найтингейл үйі 1901 жылы салынған және бастапқыда банк филиалы болған. Оның ерекше бұрыштық мұнарасы, терезелері және бірінші қабаттың әшекейлі безендірілуі оны жергілікті мақтанышқа айналдырған. 108–122 Малтхаус жолындағы төрт вилла, сегіз жартылай жеке тұрғын үй құрайды, сол кезеңге жатады және оюлы ағаш балкон, боялған шыны панельдер сияқты бастапқы ерекшеліктерінің көп бөлігін сақтап қалған. Оларды жергілікті құрылыс фирмасы Джеймс Лонгли & Компания салған. Жақын жерде, 49 Брайтон жолындағы үлкен жеке вилла, Саутгейттің "Жаңа қала" ауданындағы Ричард Куктың 19 ғасырдың соңындағы тұрғын үйлерінің бір үлгісі. Сент-Мария шіркеуі де жергілікті тізімде бар. Ең жақын теміржол станциясы – Краули, оның артқы кіреберісі солтүстік жағындағы Ист-Парк-роудта орналасқан. 2001 жылғы халық санауы бойынша көлік құралына иелік ету деңгейі Краулидегіден төмен. Халық санауы күнінде бір үй шаруашылығына шаққандағы көлік құралдарының орташа саны 1,09 (Краулидегі жалпы көрсеткіш 1,21), ал үй шаруашылықтарының 25,4%-ы жеке көлігі болмаған, ал Краулиде бұл көрсеткіш 20,4% болған.