Кіріспе

Линч өзені, Тәуелсіздік декларациясына қол қойған Томас Линч, кішінің есімімен аталған, Солтүстік Каролина штатында, Уакшоу қаласының жанында, шамамен 700 фут (213 м) биіктікте бастау алады. Ұзындығы қысқа ғана болатын өзен Оңтүстік Каролина шекарасына дейін ағып, содан кейін Джонсонвилл маңында Ұлы Пи-Ди өзенімен қосылады. Өзеннің ұзындығы шамамен 140 миль (225 км) және су жиналатын алабы кең.

Оңтүстік Каролина штаты өзеннің бірнеше бөлігін жабайы және көрікті өзен деп белгілеген. Бишопвиллден Линчс өзенінің шығыс шекарасына дейінгі жоғарғы бөліктері 1994 жылы, ал төменгі 57 мильдік бөлігі 2008 жылы белгіленді. Өзен каноэмен жүзуге өте қолайлы, бірақ 1989 жылы болған Гюго дауылы көптеген ағаштарды құлатып, ағысты бөгеп, су деңгейі төмендегенде жүзуді қиындатты, ал су деңгейі жоғарылағанда қауіпті жағдай тудырды. Өзенді жақсы көретін адамдар дауылдың салдарынан қалған қоқысты біртіндеп тазартып жатыр. Өзен балық аулауға да танымал, мұнда күнбалық, қызылбалық, сом және бас балығы кездеседі.

Жоғарғы алабы

Өзеннің жоғарғы ағысы Пьемонт аймағында орналасқан, бұл тозып кеткен таулардан тұратын, негізінен метаморфтық тау жыныстарынан құралған және тас тәрізді сазды топырақпен жабылған жер. Пьемонттың көп бөлігі орманды, ал кейбір жерлері ауыл шаруашылығына пайдаланылады, әсіресе жыл сайынғы қарбыз фестивалі өтетін Пейджленд маңында. Өзеннің бұл бөлігі 19 ғасырда маңызды алтын және шағын темір кенін өндіру аймағы болды. 1828 жылдан бастап Линчс өзенінде және оның салаларында, Пейджленд пен Джефферсонның жанында алғашқы алтын кен орындары табылды. Азамат соғысына дейін Оңтүстік Каролинада 58 алтын кені жұмыс істеді. 1942 жылы АҚШ Федералды үкіметінің Соғыс Еңбек Кеңесі және PL 208 заңы ел бойынша алтын өндіруді тоқтатты. Алтынның құны унциясына 35 долларға бекітілген және 1930-1980 жылдар аралығында жеке тұлғалардың алтын меншігіне ие болуына тыйым салынғандықтан, АҚШ-тағы барлық алтын кен орындары пайдасыз болып қалды. Федералды үкімет алтын бағасын еркін жібергеннен кейін бағалар өсті және ескі кен орындарындағы мүмкіндіктер зерттелді. Джефферсон мен Линчс өзендері арасындағы Брюэр алтын кенішінде заманауи техника мен технологияны пайдаланып ашуға жеткілікті резервтер бар екені анықталды. 1987-1991 жылдар аралығында кенді ұсақтап, цианид ерітіндісімен өңдеу арқылы алтын өндірілді. 1990 жылы апат салдарынан Lynches өзеніне цианид құйылды және 11 000 балық қырылды. Кеніш тазалау және жөндеу жұмыстары үшін бірнеше айға жабылды.

Ортаңғы бассейн

Өзен Бетюн мен Макби арасындағы Пьемонттан төмен түсіп, құмдық төбелер аймағын кесіп өтеді – бұл ежелгі мұхиттың жағалауы, ондағы төбелер бұрынғы жағажай құмдары деп саналады, қазір шафтал бақтары мен қарағай шаруашылықтарына пайдаланылады. Өзенге жақын жерде Каролина Сандхиллз ұлттық жануарлар қоры және Честерфилд округіндегі Сандхиллз мемлекеттік орман орналасқан. Оңтүстік Каролина штатының Бетуне қаласында бір өзеннен үш рет өтетін, бірақ екі салаға бөлінбейтін әлемдегі жалғыз көпірді таба аласыз. Линчс өзені АҚШ 1-ші тас жолы Бетундан бір шақырым солтүстікке қарай өзенді кесіп өтетін жерде үлкен "S" әрпін құрайды.

Төменгі бассейн

Мұның астында өзен аңғары кеңейіп, жағалау жазығында өзен өз бағытын аяқтаған сайын, одан да иректеп аға бастайды. Бишопвилл, Оңтүстік Каролина және Линчбург, Оңтүстік Каролина қалаларынан өте келе, ол дәстүрлі мақта егістік аймағынан өтеді. Бишопвилл – Оңтүстік Каролина мақта мұражайының орналасқан жері. Ли штатының паркі Бишопвилльдің оңтүстік-шығысына қарай 4 миль жерде орналасқан және Линчс өзеніне қақпа ретінде саналады. Паркте өзенге түсу мүмкіндігі шектеулі болғанымен, жақын жерде бірнеше қайық түсіру алаңдары бар. Парктегі өзен жағалауларында балық аулауға болады. 14 жасқа дейінгі балалар балық аулау үшін шабақпен толықтырылған Артезиан көліне бара алады. Линчс өзенінің тасқын сағасынан өтетін серуендеу жолы бар, оны келушілер тамашалай алады. Ковард қаласында, Оңтүстік Каролинада Флоренс округі табиғат жолдары, биік жапырақша шатырмен серуендеу, Splash Pad, геокешинг, каноэ және стандартқа негізделген экологиялық білім беру бағдарламаларын ұсынатын Линчс Ривер округі паркіне ие. Тасқын аймағы кеңейген сайын, өзен жағасында тупело, аққабақ кипарис, қызыл жапырақ және басқа да суды жақсы көретін өсімдіктер өседі. Эффингемнен Джонсонвиллге дейінгі жоталар да өнімді ауыл шаруашылығы аймақтары болып табылады. Шаруалар үшін темекі – басты ақшалай дақыл, бірақ мақта, жүгері, бидай, шабын және көкөністер де өсіріледі. Эффингем – Оңтүстік Каролинаның жалғыз консервілеу зауыты – Макколл фермасының орналасқан жері. Джонсонвиллде өзен бойындағы ең ірі зауыт – Уэллман Индустриз талшықты өңдеу және қайта өңдеу орны орналасқан. Джонсонвилльден кейін Линчс өзені Ұлы Пи-Ди өзеніне құяды.

Экология

Линчс өзенінің бір бөлігі АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметімен Каролина тұяқ жапырағы, Ласмигона декората – федералды түрде қорғалатын тұщы су шүберегі үшін маңызды тіршілік ортасы ретінде белгіленді. Каролина тұяғы – орташа мөлшердегі тұщы су шүберегі, ұзындығы дерлік, жасыл қоңырдан қара қоңырға дейін түсті қабықшасы бар. Ол ластану мен лайланудан қауіп көріп отыр және қазіргі таңда бар болғаны алты шағын популяциясы ғана белгілі. Линч өзенінде тағы бір су омыртқасыздары – лиоплакс, Lioplax subcarinata деп аталатын гастропод мекендейді. Оңтүстік Каролина оны "Назардағы түр" деп жариялаған. Ол тек Линч және Уаккамоу өзендерінде ғана табылған.