Кіріспе

Батыс Үндістандағы бұрынғы одақтық аумақ Даман және Диу (/d//ə/'/m//ɑː//n// //'//d//iː//uː/;) – Үндістанның солтүстік-батысындағы одақтық аумақ. 224,5 км² аумағымен Үндістанның материктік бөлігіндегі ең кіші әкімшілік бөлімшесі болды. Аумаққа Даман және Диу аралы сияқты екі аудан кіреді, олар Хамбат шығанағы арқылы географиялық тұрғыдан бөлінген. Гуджарат штаты мен Араб теңізі осы аумақпен шектеседі. 1500 жылдардан бері португалдық колония болған бұл аумақтар 1961 жылы Гоаның аннексиясымен Үндістанның құрамына кірді. 1961-1987 жылдар аралығында Даман және Диу Гоа, Даман және Диу одақтық аумағының бір бөлігі ретінде басқарылды. Гоада өткізілген референдумнан кейін, олар жеке одақтық аумаққа айналды. 2019 жылы Даман және Диу одақтық аумағын көршілес Дадра және Нагар-Хавели одақтық аумағымен біріктіру туралы заң қабылданды, нәтижесінде 2020 жылдың 26 қаңтарынан бастап Дадра және Нагар-Хавели және Даман және Диу жаңа одақтық аумағы құрылды.

Тарих

450 жылдан астам уақыт бойы Араб теңізінің жағалауындағы Даман (португалша: Damão) және Диу анклавтары Гоа, Дадра және Нагар-Хавелимен бірге Португалияның Үндістан бөлігінің құрамында болды. Гоа, Даман және Диу 1961 жылдың 19 желтоқсанында әскери жолмен Үндістан Республикасына қосылды. Португалия 1974 жылғы Гвоздика революциясына дейін осы аумақтардың Үндістанға қосылуын мойындаған жоқ. Бұл аумақты Колистер де басқарған. Гоа, Даман және Диу аумағы 1987 жылдың 30 мамырына дейін біртұтас одақтық аумақ ретінде басқарылды, содан кейін Гоаға штат мәртебесі берілді, ал Даман мен Диу жеке одақтық аумақ ретінде қалды. Әрбір анклав одақтық аумақтың екі ауданының бірін құрады. Даман мен Диу автомобиль жолымен шамамен 650 километр қашықтықта орналасқан. 2019 жылдың 3 қарашасында Даманның коллекторы Ракеш Минхас 144-бап бойынша төрт немесе одан көп адамның бейбіт жиналуына, ұрандауға және бүкіл аумақта дауыс күшейткіштерді пайдалануға тыйым салды, сондай-ақ Бимпурдағы Мемлекеттік Жоғары Мектепті және Моти Дамандағы Мемлекеттік Сарвоттам Жоғары Мектебін «уақытша түрмелерге» айналдыруға бұйрық берді. Бұл жергілікті балықшы қауымы мен жергілікті әкімшілік арасындағы жер дауынан кейін болды, себебі әкімшілік олардың жерлерін тартып алып, үйлерін бульдозермен бұзған. Нәтижесінде 2019 жылғы Даман жергілікті жерді тазалауға қарсы наразылық акциясы кезінде 70 наразылықшы «уақытша түрмелерде» ұсталды, ал тағы 8 адам қамауға алынды. Адиваси балықшылардың азы ғана қайта қоныстандырылды, ал көпшілігі үйсіз және жарақаттанған күйде қираған үйлерінің орнында көшеде қалды. 2019 жылдың желтоқсан айында Үндістан Парламенті Даман мен Диуді жақын орналасқан Дадра мен Нагар-Хавели одақтық аумағымен біріктіріп, Дадра мен Нагар-Хавели және Даман мен Диу деп аталатын жаңа одақтық аумақ құру туралы заң қабылдады.

Демография

2011 жылғы халық санауы бойынша Даман мен Диудағы сауаттылық деңгейі 87,1% құрады, бұл 74,04% ұлттық орташа көрсеткіштен жоғары. Ерлердің сауаттылығы 91,5%, әйелдердің сауаттылығы 79,5% шамасында. Үндістандағы әйелдер мен ерлер арақатынасының ең төменгі көрсеткіші (мың ер адамға 618 әйел) Даман мен Диуда тіркелді. Даман ауданындағы жыныс арақатынасы 533:1000 (әйел:ер) болып табылады, бұл барлық аудандар арасындағы ең төменгі көрсеткіштердің бірі.

Дін

Даман мен Диуда индуизм ең көп таралған дін. Мұсылмандар қазір аймақтағы екінші ірі діни топқа жатады, одан кейін жергілікті христиандар келеді. Даман мен Диудағы католик христиандарына Гоа мен Даманның Рим католик архиепископиясы пасторлық қызмет көрсетеді, оның орталығы Үндістанның алғашқы архиепископиясы Гоа қаласында орналасқан.

Әкімшілік

Үндістан Конституциясына сәйкес, Даман мен Диудың басқаруы Үндістан Президенті тағайындаған Әкімші арқылы жүзеге асырылды, ол мемлекет басшысы, үкімет басшысы немесе губернатор емес, Президенттің өкілі болды. Оның міндетін атқаруына бірнеше басқа шенеуніктер көмектесті.