Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1167–1250 жылдардағы Италиялық императорларға қарсы одақ – саяси партия.
1167–1250 Italian anti Imperial alliance
the political party
Ломбард Лигасы (ломбард тілінде Лига Ломбарда, итальян тілінде Лега Ломбарда) – 1167 жылы папалардың қолдауымен құрылған ортағасырлық одақ. Ол Хогенштауфен әулетінің Киелі Рим императорларының Италия Корольдігіне Киелі Рим империясының құрамында ықпал ету әрекеттеріне қарсы тұру мақсатымен құрылды. Өрбу кезеңінде Солтүстік Италияның көптеген қалаларын біріктірді, бірақ құрамы уақыт өте өзгеріп тұрды. 1250 жылы үшінші және соңғы Хогенштауфен императоры Фридрих II қайтыс болғаннан кейін, маңыздылығын жойып, таратылды. Әскери мақсаттары басым болғанымен, Ломбард Лигасының тұрақты үкіметі де болды, ол Еуропадағы конфедерацияның алғашқы үлгілерінің бірі саналады.
The Lombard League (Liga Lombarda in Lombard, Lega Lombarda in Italian) was a medieval alliance formed in 1167, supported by the popes, to counter the attempts by the Hohenstaufen Holy Roman emperors to assert influence over the Kingdom of Italy as a part of the Holy Roman Empire. At its apex, it included most of the cities of Northern Italy, but its membership changed with time. With the death of the third and last Hohenstaufen emperor, Frederick II, in 1250, it became obsolete and was disbanded. Although having the military purpose as preponderant, the Lombard League also had its own stable government, considered one of the first examples of confederation in Europe.
Тарих
Ассоциация 1164 жылы Верона, Падуа, Виченца және Венеция Республикасы құрған Веронез лигасының орнын басып, император Фридрих I Барбаросса 1158 жылы Ронкалья диетасында Италияға тікелей императорлық бақылау орнатып, подстата соттарын өз комиссарларымен алмастыра бастады. Оны Рим папасы Александр III қолдады (Александрия қаласы оның құрметіне аталған), ол да Фридрихтің Италиядағы билігін әлсіретуді қалады. Дәстүр бойынша, 1167 жылдың 7 сәуірінде Понтида сертінен кейін құрылған Ломбард лигасына Верона, Падуа, Виченца және Венециямен қатар Крема, Кремона, Мантуя, Пьяченца, Бергамо, Бреша, Милан, Генуя, Болонья, Модена, Реджо-Эмилия, Тревизо, Верчелли, Лоди, Парма, Феррара және тіпті Маркиз Маласпина және Эзелино да Романо сияқты кейбір феодалдар да кірді. Лига ресми түрде сепаратистік қозғалыс болмаса да, императордың билікке талабына ашық қарсылық көрсетті (Honor Imperii). Фридрих I қалаларға, әсіресе 1162 жылы басып алынып, қиратылған Миланға қарсы күресті. Дегенмен, ол қалаларды бір-біріне қарсы қоя алмады. 1176 жылдың 29 мамырында Легнано шайқасында император әскері жеңіліске ұшырады. 1177 жылы жасалған Венеция шарты 1178 жылдың тамызынан 1183 жылға дейін алты жылдық бітім орнатты, содан кейін Констанц бейбіт шартында итальяндық қалалар Киелі Рим империясына адал болып қалуға келісіп, бірақ жергілікті билік пен өз аумақтарындағы құқықтарды сақтап қалды. Лига мүшелері арасында императордың қамқорлығына ие болған Милан ерекше орын алды, бұл негізінен Кремона тұрғындарымен қақтығыстарға әкелді. Ломбард лигасы бірнеше рет жаңартылды және Фридрих I-нің ұлы Генрих VI 1197 жылы қайтыс болғаннан кейін қайтадан беделге ие болды, ал Генрихтің кенже ұлы Фридрих II, патша сайланғаннан кейін, Вельфтердің қарсыласы Отто IV-ке қарсы тақ үшін күресуге мәжбүр болды. 1226 жылы, 1218 жылдан бері жалғыз патша және 1220 жылдан бері император болған Фридрих II, Алтыншы крест жолына дайындық үшін Италиядағы Киелі Рим империясының князьдарын шақыруды жоспарлады. Император Фридрих II-нің Италияда билікті күшейтуге жасаған тың тырыстары қалалар тарапынан тоқтатылды, бұл Лигаға императорлық тыйым салуға себеп болды. Императордың шараларына Виченцаны басып алу және 1237 жылғы Кортенуова шайқасында жеңіске жетіп, императордың шебер тактик ретінде беделін нығайту кірді, сонымен қатар императордың күш-жігеріне тиімді қарсылық көрсетті. 1248 жылғы Парма қоршауы кезінде императорлық лагерьке шабуыл жасалып, басып алынды, ал одан кейінгі шайқаста императорлық әскер жеңіліске ұшырады. Фридрих II императорлық қазынаны жоғалтты, сонымен қатар бүлікшіл коммуналарға және папаға қарсы күрестің күшінен айырылды. 1250 жылы Фридрих II қайтыс болғанда Лига таратылды. Оның кейінгі ұрпақтарының тұсында империя итальян саясатына бұрынғыдай әсер ете алмады.
The association succeeded the Veronese League, established in 1164 by Verona, Padua, Vicenza, and the Republic of Venice, after Emperor Frederick I Barbarossa had claimed direct Imperial control over Italy at the 1158 Diet of Roncaglia and began to replace the podestà magistrates by his own commissioners. It was backed by Pope Alexander III (the town of Alessandria was named in his honour), who also wished to see Frederick's power in Italy decline. Formed according to tradition following the oath of Pontida on 7 April 1167, the Lombard League included—beside Verona, Padua, Vicenza and Venice—cities like Crema, Cremona, Mantua, Piacenza, Bergamo, Brescia, Milan, Genoa, Bologna, Modena, Reggio Emilia, Treviso, Vercelli, Lodi, Parma, Ferrara and even some lords, such as the Marquis Malaspina and Ezzelino da Romano. Though not a declared separatist movement, the League openly challenged the emperor's claim to power (Honor Imperii). Frederick I strove against the cities, especially Milan, which already had been occupied and devastated in 1162. He nevertheless was no longer able to play off the cities against each other. At the Battle of Legnano on 29 May 1176, the emperor's army finally was defeated. The Treaty of Venice, which took place in 1177, established a six year truce from August, 1178 to 1183, when in the Peace of Constance a compromise was found where after the Italian cities agreed to remain loyal to the Holy Roman Empire but retained local jurisdiction and droit de régale over their territories. Among the League's members, Milan, now favoured by the emperor, began to take a special position, which sparked conflicts mainly with the citizens of Cremona. The Lombard League was renewed several times and upon the death of Frederick I's son Henry VI in 1197 once again gained prestige, while Henry's minor son, Frederick II, elected king, had to fight for the throne against his Welf rival Otto IV. In 1226 Frederick, sole king since 1218 and emperor since 1220, aimed to convene the princes of the Holy Roman Empire in Italy in order to prepare the Sixth Crusade. The efforts of Emperor Frederick II to gain greater power in Italy were aborted by the cities, which earned the League an Imperial ban. The emperor's measures included the taking of Vicenza and his victory in the 1237 Battle of Cortenuova which established the reputation of the emperor as a skillful strategist. and effectively countered the emperor's efforts. During the 1248 Siege of Parma, the Imperial camp was assaulted and taken, and in the ensuing battle the Imperial side was routed. Frederick II lost the Imperial treasure and with it any hope of maintaining the impetus of his struggle against the rebellious communes and against the pope. The League was dissolved in 1250 when Frederick II died. Under his later successors the Empire exerted much less influence on Italian politics.
Азаматтық үкімет
Әскери одақ болумен қатар, Ломбард Лигасы коммуналар әлеміндегі конфедеративтік жүйенің алғашқы мысалдарының бірі болды. Шындығында, Лиганың Universitas деп аталатын, жеке муниципалитеттер тағайындаған және түрлі мәселелер бойынша көпшілік дауыспен шешім қабылдаған өкілдерінен тұратын дербес кеңесі болды (мысалы, жаңа мүшелерді қабылдау, императормен соғыс және бейбіт келісім), және оның өкілеттіктері жылдар өте кеңейе берді. Universitas реттеу, салық салу және сот билігін иеленді, бұл қазіргі заманғы республика жүйесімен салыстыруға болады.
In addition of being a military alliance, the Lombard League was one of the first examples of confederal system in the world of communes. Indeed, the League had a distinct council of its members, called Universitas, consisting of representatives appointed by individual municipalities, and voted by majority in various fields (such as the admission of new members, war and peace with the Emperor), powers that grew more and more with the years. The Universitas obtained regulatory, tax and judicial power, a system comparable to that of a present day republic.