Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Саранск (Саранск) – Ресейдің Мордовия Республикасының астанасы, сондай-ақ оның қаржы және экономикалық орталығы. Қала Волга бассейнінде Саранка және Инсар өзендерінің құсылған жерінде, Мәскеуден шамамен 668 шақырым шығысқа қарай орналасқан. Саранск 2018 жылғы ФИФА Әлем Кубогының ресми турнирінің қабылдаушы қалаларының бірі болды.
City in the Republic of Mordovia, Russia
Saransk (Саранск; ; ) is the capital city of Mordovia, Russia, as well as its financial and economic centre. It is located in the Volga basin at the confluence of the Saranka and Insar Rivers, about east of Moscow. Saransk was one of the host cities of the official tournament of the 2018 FIFA World Cup.
Әкімшілік және муниципалдық мәртебе
Саранск – Мордовия Республикасының астанасы. Әкімшілік-территориялық бөлініс шеңберінде, ол үш жұмысшы елді мекені (Луховка, Николаевка және Ялга) және он үш ауылдық жерімен бірге Саранск Республикалық маңызы бар қаласы ретінде құрамына кіреді – аудандармен тең мәртебеге ие әкімшілік бірлік. Муниципалдық бөлініс ретінде Саранск Республикалық маңызы бар қаласы Саранск қалалық округі болып табылады.
Saransk is the capital of the Mordovian republic. Within the framework of administrative divisions, it is, together with three work settlements (Lukhovka, Nikolayevka, and Yalga) and thirteen rural localities, incorporated as the city of republic significance of Saransk—an administrative unit with the status equal to that of the districts. As a municipal division, the city of republic significance of Saransk is incorporated as Saransk Urban Okrug.
География
Қала Волга алабында Саранка және Инсар өзендерінің тоғысында, Мәскеуден шамамен 630 километр (390 миль) шығысқа қарай орналасқан.
The city is located in the Volga basin at the confluence of the Saranka and Insar Rivers, about 630 kilometers (390 mi) east of Moscow.
Климат
Саранск ылғалды континенталды климаттың салыстырмалы түрде суық нұсқасына (Köppen: Dfb) ие, онда жаздар жылы, бірақ ыстық емес, ал қыстар суық болады. Жылдың бес айында орташа температура нөлден төмен болады. Көшкін кезеңдер өте қысқа, орташа температура бойынша сәуір және қазан айлары 0 °C (32 °F) пен 10 °C (50 °F) аралығында ғана болады.
Saransk has a relatively chilly version of the humid continental climate (Köppen: Dfb) with warm but not hot summers and cold winters, that averages well below freezing for five months of the year. Transition periods are extremely short and only April and October are between 0 °C (32 °F) and 10 °C (50 °F) in mean temperatures.
Өнеркәсіп
Сарансктегі өнеркәсіптік қызмет электр кабельдерін, химиялық өнімдерді, тоқыма өндірісін, азық-түлік өңдеуді, машина жасауды және металлургияны қамтиды. Қалада екі жылу электр стансасы бар. Қаланың Ламзур кондитерлік фабрикасы бар. Ең ірі өнеркәсіптік кәсіпорындарға Лисма электр зауыты кіреді, онда шамамен 12 000 адам жұмыс істейді; Биохимик фармацевтикалық кешені; Резинотехника, резеңке өнімдерін өндіруші; кабель өндіруші Саранскабель; және Электровыпрямитель, электрондық компоненттерді және аз көлемде теледидарларды шығарады.
Industrial activity in Saransk includes the production of electrical cables, chemical production, textile manufacturing, food processing, machine building, and metallurgy. The city has two thermal power stations. The city has the confectionery plant Lamzur. The most notable industrial enterprises include the Lisma Electrical Factory which employs nearly 12,000 people; the Biokhimik pharmaceutical facility; Rezinotekhnika, a rubber products manufacturer; cable manufacturer Saranskkabel; and Elektrovypryamitel, which manufactures electronic components and, on a small scale, television sets.
Демография
Саранск – Мордовиядағы ең ірі қала және 2002 жылғы халық санағы бойынша республика халқының 34,3%-ын құрайды. Халықтың көп бөлігін этникалық орыстар құрайды (шамамен 85%), ал қаладағы қарым-қатынас тілі ресми мордва тілдерінің екеуінен гөрі орыс тілі болып табылады. Ресейдегі көптеген облыстық орталықтар сияқты, Саранск халқы да Кеңес Одағының тарағаннан кейін азайды, негізінен ірі қалаларға экономикалық көші-қонның нәтижесінде, көптеген кіші, аймақтық, өнеркәсіптік кәсіпорындардың қысқартылуы немесе толық құлдырауы осы көші-қонды одан да жеңілдетті. 2009 жылдан бастап халық саны қайтадан өсуде. Халық саны:
Saransk is by far the largest city in Mordovia and accounts for 34.3% of the total population of the republic (as of the 2002 Census). Ethnic Russians form the majority of the population (about 85%), and Russian, rather than any of the two co official Mordvinic languages, is the common language of communication in the city. As with many provincial capitals in Russia, the population of Saransk decreased after the dissolution of the Soviet Union, primarily as a result of economic migration to larger cities, made especially attractive by the downsizing, or outright collapse, of many smaller, regional, industrial enterprises. The population started to grow again in 2009. Population:
Көлік
Саранск қаласының қалалық көлік жүйесі негізінен автобус және троллейбус желілерінен тұрады. Саранск-I теміржол станциясы – Куйбышев теміржолындағы станция. Қалада Рузаевка және Красный Узелге қатынайтын өңірлік теміржолдарға қызмет көрсететін қосымша станциялар бар. Бұрын Саранскке Пенза – Нижний Новгород бағытында күніне екі жолаушылар пойзы қатынайтын, олар жақын ауылдардан жолаушыларды көбінесе Рузаевка түйіскен станциясына және Пензаға немесе Арзамас пен Нижний Новгородқа тасыған. Мәскеумен күнделікті тікелей пойыз қатынасы бар. Қала орталығынан оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан шағын Саранск әуежайы (IATA: SKX, ICAO: UWPS) қалаға қызмет көрсетеді. Ол негізінен шағын өңірлік авиакомпаниялармен қызмет көрсетеді, ең көп қолданылатын ұшақ – An-24. Әдемі күндері Мәскеудің Домодедово әуежайына жоспарлы рейстер бар. Саранск қаласында Лямбир әуе базасы да орналасқан.
The municipal transit system of Saransk consists primarily of a network of bus and trolleybus lines. Saransk I railway station is a station on the Kuybyshev Railway. The city has additional stations serving regional railways to Ruzayevka and Krasny Uzel. Formerly, Saransk was also served by two daily Penza–Nizhny Novgorod passenger trains, carrying passengers from nearby villages mainly to either Ruzayevka junction station and Penza or to Arzamas and Nizhny Novgorod. There is a daily direct train service with Moscow. The city is served by the small Saransk Airport (IATA: SKX, ICAO: UWPS) southeast of downtown. It is served primarily by small regional carriers; the most common aircraft is the An 24. There are scheduled flights to and from Moscow's Domodedovo airport on weekdays. Saransk is also home to the Lyambir airforce base.
Әуежай
Саранск қаласын бір халықаралық федералдық әуежай – Саранск әуежайы (IATA: SKX, ICAO: UWPS) қамтамасыз етеді. 2017 жылдың қаңтар айында әуежай 2018 жылғы ФИФА әлем чемпионатының ойындарын қабылдау үшін таңдалғандықтан, жыл соңына дейін күрделі жөндеуге жабылды. Күрделі жөндеуден кейін әуежайдың ұшу-қону жолағы асфальтбетонмен нығайтылды. Әуежай ішкі рейстер үшін сағатына 300 жолаушыны (2018 жылғы ФИФА әлем чемпионаты кезінде сағатына 600 адам) қабылдайтын жаңа тұрақты терминалмен және халықаралық рейстер үшін сағатына 360 жолаушыны қабылдайтын уақытша терминалмен кеңейтілді. Әуежайға Boeing 737 CL\NG және Airbus A 319\320\321 ұшақтарын қабылдауға рұқсат берілді. 2018 жылы әуежай күрделі жөндеуден кейін алғашқы жоспарлы рейсін қабылдады. Саранск әуежайының халықаралық терминалына автомобильмен, қоғамдық көлікпен немесе таксимен баруға болады.
Saransk is serviced by one international federal airport, the Saransk Airport (IATA: SKX, ICAO: UWPS). In January 2017, the airport was closed for renovation until the end of the year, as Saransk was chosen to serve as a host city to matches of the 2018 FIFA World Cup. After the renovation, the Airport's runway has been reinforced with asphalt concrete. The airport was expanded with a new permanent terminal with a passenger capacity of 300 people per hour for domestic flights (600 people per hour during the 2018 FIFA World Cup) and a temporary terminal for international flights with a passenger capacity of 360 people per hour. The airport has been cleared to service Boeing 737 CL\NG and Airbus A 319\320\321. In 2018, the airport received its first scheduled flight after the renovation. The international terminal of the Saransk Airport can be reached by car, public transport, or taxi.
Автобустар қызметі
Әуежай қала орталығымен 29-шы автобус арқылы байланысты. Әуежайдан атқалыс уақыты: 07.50; 09.30; 11.20; 12.50; 17.45; 19.45; 23.10. ФИФА Әлем чемпионатының ойын күндері жанкүйерлер үшін қоғамдық көлік қызметі тегін болады. Ресми шаттл автобустар әуежайдан Фан-фест өткізілетін жерге (Мұз сарайы) қатынайды.
The airport is linked to the city center by bus No.29. Time of departure from the airport: 07.50; 09.30; 11.20; 12.50; 17.45; 19.45; 23.10. During the game days of the FIFA World Cup, public transportation services for fans will be free of charge. Official shuttles will be running the route from the airport to the Fan Fest venue (Ice Palace).
Жеке көліктер
Жаңа терминалда екі тұрақ бар. Орын болған жағдайда, тегін тұрақ алаңын пайдалануға болады.
The new terminal has two parking lots. Subject to space availability, a free parking area can be used.
Қалалық көлік
Саранск қаласында троллейбустар, автобустар және такси автобустары қызмет көрсетеді. Троллейбус көлігі 1966 жылдан бері қалада бар және Саранск қаласының барлық аудандарына сенімді байланыс қамтамасыз етеді. ФИФА Әлем Кубогына қаланың дайындығы шеңберінде Саранск қалалық автобустар мен троллейбустар паркін жаңартты. Такси автобустарын жеке көлік қызметтерін ұсынатын компаниялар Ресейде жасалған ПАЗ және ГАЗ, сондай-ақ шетелдік автобустарды пайдалана отырып басқарады. Кейбір автобус бағыттары бойынша күту аралығы сағаттарда ең көп жүргіншілер кезінде 2-3 минутты құрайды.
The city of Saransk is serviced by trolleybuses, buses and taxi buses. Trolleybus transportation has existed in the city since 1966 and provides a reliable link to all districts of Saransk. In preparation of the city to the FIFA World Cup, Saransk has upgraded its park of municipal buses and trolleybuses. Taxi buses are operated by private transportation service providers using Russia made PAZ and GAZ and foreign made buses. Waiting intervals for some bus routes is 2–3 minutes (during rush hours).
Автомобиль көлігі
ФИФА әлем чемпионатына дайындық барысында Саранск қаласы жаңа жол арқылы әуежаймен байланыстырылды; қазіргі таңда әуежайға қосылатын жаңа жол түйінінің құрылысы жүріп жатыр. Жаңа жолдың әуежайға дейінгі ұзындығы 3,5 км. Жолдың бір бөлігі қайта жаңартылды, ал бір бөлігі жаңадан салынды. Саранск маңындағы жолдың жалпы ұзындығы 17,5 км. Жол екі бағытты және үш жол торабы, бес көпір және төрт эстакададан тұрады. Бұл жол қала орталығындағы трафик жүктемесін азайту және федералды трассаны өңірлік жолдармен байланыстыру мақсатында салынды.
In preparation for the FIFA World Cup, Saransk has been linked to the airport by a new road; the construction of a new road junction providing access to the airport is currently in progress. The length of the new road to the airport is 3.5 km. The road was partially reconstructed and partially built anew. The total length of the road around Saransk is 17.5 km. The road has two lanes and includes three road junctions, five bridges and four overpasses. The road was built to reduce the traffic in the city center and link the federal highway to regional roads.