Кіріспе

R 28 поршеньді ұшақ қозғалтқыштары отбасы

Pratt & Whitney R 4360 Wasp Major – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жобаланған және салынған 28 цилиндрлі, төрт қатарлы радиалды поршеньді ұшақ қозғалтқышы. 1944 жылы алғаш рет іске қосылған, ол АҚШ-та жаппай өндірілген ең үлкен сыйымдылықтағы авиациялық поршеньді қозғалтқыш және ең қуаттысы болып табылады. Бұл Pratt & Whitney Wasp отбасының соңғы өкілі және оның жасаушысының поршеньді қозғалтқыш технологиясының жетістігі. Соғыс аяқталғаннан кейін ол ұшақтарды жауынгерлік қимылдарға жіберуге үлкермеді. Ол турбореактивті қозғалтқыштардан бұрынғы үлкен поршеньді қозғалтқыштармен жабдықталған ұшақтардың соңғы буынының көп бөлігін қуатпен қамтамасыз етті, бірақ оны тең (және артық) қуатты турбовинтті қозғалтқыштар (мысалы, Allison T56) ығыстырды. Оның басты бәсекелесі – екі қатарлы, 18 цилиндрлі, шамамен сыйымдылығы, Wright R 3350 Duplex Cyclone, алғаш рет жеті жыл бұрын (1937 жылдың мамырында) сынақтан өтті.

Жобалау және әзірлеу

R 4360 – 28 цилиндрлі, төрт қатарлы, ауамен салқындатылатын радиалды қозғалтқыш болды. Жеті ауамен салқындатылатын цилиндрдің әр қатары алдыңғы қатарынан сәл бұрышпен орналасқан, бұл цилиндр қатарларын тиімді салқындату үшін жартылай спиральді құрылымды жасады, соның арқасында қозғалтқышқа «жуса» деген лақап ат қойылды. 6.374:1 қатынаста қозғалтқыш жылдамдығымен жұмыс істейтін механикалық суперкомпрессор мәжбүрлі индукцияны қамтамасыз етті, ал винт 0.375:1 қатынаста жұмыс істеді, бұл винт ұштарының тиімсіз дыбыс жылдамдығына жетуін болдырмады. Бұл қозғалтқыш – технологиялық қиындықтарға толы және Pratt & Whitney компаниясының Канзас-Сити, Миссури штатының жанындағы жаңа зауытының алғашқы өнімі болды. Төрт қатарлы конфигурациядағы қозғалтқыш ауыр жылулық проблемаларға тап болды, бұл сенімділікті төмендетті және цилиндрлерді жиі ауыстыруды талап ететін күтім режимін қажет етті. Үлкен салқындату қақпақтары қажет болды, бұл аэродинамикалық тиімділікті төмендетті және салқындату қажеттілігі ең жоғары болғанда қозғалтқыш қуатына қосымша жүктеме салды. R 4360 қозғалтқышының күтіміне байланысты, осы қозғалтқышпен жабдықталған барлық ұшақтарды пайдалану қымбатқа түсті және олардың қолжетімділігі төмендеді. Boeing Stratocruiser ұшағындағы коммерциялық қолданылуы мемлекеттік субсидиясыз тиімді болған жоқ. Реактивті ұшақтар пайда болған кезде Stratocruiser-ден дереу бас тартылды, ал Lockheed Constellation және Douglas DC-6 сияқты ұшақтар реактивтік дәуірге дейін қызметте болды. Қозғалтқыштың жұмыс көлемі болды, сондықтан модельдің атауы осыған сәйкес болды. Алғашқы модельдер жасалды, ал кейінгі модельдер жасалды. Суперкомпрессормен қатар екі үлкен турбокомпрессорды қолданған бір модель қозғалтқыштан қуатты берді. Қозғалтқыштар салмағын құрады, бұл қуат пен салмақ арақатынасының мәнін көрсетті. Wasp Major қозғалтқыштары 1944 жылдан 1955 жылға дейін өндірілді; барлығы 18 697 дана салынды. Pratt & Whitney R 2180 E Twin Wasp E – бұл R 4360 қозғалтқышының «екіге бөлінген» түрі болды. Онда әрқайсысы жеті цилиндрден тұратын екі қатар болды және соғыстан кейінгі Saab 90 Scandia авиалайнерінде қолданылды.