Перудің ең көне газеті: «El Comercio» тарихы

Кіріспе

Күнделікті перулік газет

El Comercio – Перудің Лима қаласында жарық көретін газет. 1839 жылы негізі қаланған, ол Перудегі ең көне газет және әлемдегі ең көне испан тіліндегі газеттердің бірі. Күнделікті таралымы 120 000-нан астам. Бұл газет ресми тіркелген газет саналады және Перудегі ең беделді бұқаралық ақпарат құралдарының бірі.

19 ғасыр

El Comercio коммерциялық, саяси және әдеби газет ретінде құрылды. Оның алғашқы саны 1839 жылдың 4 мамырында Жозе Мануэль Амунатеги и Муньос (Чили, 1802 — Лима, 1886) және Алехандро Виллота (Бюенос-Айрес, 1803 — Париж, 1861) тарапынан жарық көрді. Бастапқыда ол екі жағы да басылған, таблоид форматты бір беттік кешкі газет болды. Алғашқы санының бағасы бір күміс реалды құрады. Оның ұраны "Тәртіп, бостандық, білім" деді. Бірінші санды дайындауға барлығы он адам қатысты. Басылым "Скотт" атты иінтірекпен жабдықталған баспа машинасының көмегімен жасалды, оны есекпен басқарылатын тұтқа қозғалтты. Газеттің алғашқы кеңсесі Каса-де-ла-Пила болды, ол Calle del Arzobispo No. 147 (қазіргі Jr. Junín көшесінің 2-блогы) мекендеген. Жиырма төрт күннен кейін ол Сан-Педро көшесі No. 63 (қазіргі Jr. Ucayali 3-блогы) көшті, екеуі де Лиманың Cercado ауданында орналасқан. 1880 жылдың 16 қаңтары мен 1884 жылдың 23 қазаны аралығында "El Comercio" Николас де Пьероланың бұйрығымен жабылып, содан кейін Тынық мұхиты соғысы кезінде Чили армиясының Лиманы басып алуына байланысты жариялануын тоқтатты. 1898 жылы Каррансаның қайтысынан кейін акциялар Миро Кесадаға өтті және содан бері Miró Quesada отбасы газетті басқарып келеді.

20 ғасыр

ХХ ғасырдың басында «Эль-Коммерсио» сол кездегі ең күшті Миро Кесада отбасы болған елдегі ең ықпалды газетке айналды. 1902 жылғы 19 қаңтарда газет өзінің алғашқы «Маринони» электрлік ротациялық баспасын және жылжымалы типографиялық таңбаларды пайдалануға негізделген жаңа стереотиптеу шеберханасын ашты. 1904 жылғы қазанда бұл, Перуде қолданылған алғашқы линотиптердің іске қосылуымен толықтырылды. 1917 жылғы 21 қаңтарда «Госс» атты заманауи ротациялық баспахана іске қосылды, ол отыз екі беттік даналарды басып шығара алды, сондай-ақ баспаханалар кеңейтілді. 1922 жылы газет таралымы 40 мыңға жетті. 1924 жылғы 4 мамырда Лиманың тарихи орталығында, Лампа және Миро Кесада (қазіргі Санта-Роза) көшелерінің бұрышында газеттің дәстүрлі штаб-пәтері ашылды. 1928 жылғы 3 шілдеде Хосе Антонио Миро Кесада өзінің балаларымен бірге «Empresa Editora El Comercio S. A.» атты акционерлік қоғамын құрды. Осылайша, оның ұлы Антонио Миро Кесада де ла Гера газеттің басқаруын өз мойнына алды. Ол әйелімен бірге 1935 жылғы 15 мамырда Априста партиясының мүшесі тарапынан өлтірілді, олар Ұлттық клубқа түскі асқа бара жатқанда. Кейіннен «El Comercio» газетінің директоры лауазымына Миро Кесада отбасының бірнеше мүшесі тағайындалды. 1930 жылдары Карлос Миро Кесада Лаос газеттің директоры болды және Перуде фашизмді қолдады. 1951 жылғы 3 наурызда басқа газеттер мен радио хабарларын тарату сияқты жаңа медианың бәсекелестігіне жауап ретінде газет радиофото жүйесін қолдануды енгізген алғашқы перуандық басылым болды. Бұрын мәдени беттер сенбі күндері жарияланған. 1959 жылғы 2 мамырда газеттің жарнамалық беттері басылған соңғы саны шықты. Сол жылдың 4 мамырында (мерекелік күні) толық жаңалықтармен және жиырма төрт жыл бойы сақталған жаңартылған дизайнымен алғашқы таңғы басылым жарық көрді. Осыған қарамастан, баспа компаниясы жұмысшыларымен қақтығысқа түсті. Ауыр еңбек жағдайларына қатысты айыптаулардың нәтижесінде бірқатар қызметкерлер жұмыстан босатылды. 1962 жылы «El Comercio Gráfico» газетінің кешкі басылымын алмастыру үшін жарық көрді. 1966 жылғы шілдеде «Hoe Colormatic» ротациялық баспаханасы ашылды, ол сағатына жетпіс мың данаға дейін басып шығарып, газетке түсті фотосуреттерді жариялауға мүмкіндік берді. 1982 жылдың басында «El Comercio» ескі линотиптік редакциялау жүйелерін біртіндеп жаңартуға кірісті және компьютерлерді пайдалану арқылы газет макетін жасау басталды. Бұл ауысу 1983 жылғы 23 қарашада электрондық фотокомпозиция жүйесін қабылдаумен сәтті аяқталды. 1984 жылғы 28 маусымда газет Пуэбло Либре ауданында он сегіз мың шаршы метрлік аумақта «M. A. N. Roland Lithomatic II» жаңа ротациялық офсет баспасын ашты, ол журналды толық түсті басып шығаруға қабілетті болды. Сондай-ақ 1984 жылы «Мектеп беті» бөлімі құрылды, онда бүкіл Перудан келген жүздеген оқушылардың журналистік мақалалары жариялана бастады. Баспа түрінде болмаса да, Мектеп тілшілері бағдарламасы жас оқушыларға журналистиканы оқыту және оқыту бойынша сабақтарды жалғастыруда. 1990 жылдардың ортасында жаңа компьютерлік баспа және цифрлық пресс-жүйесі енгізілді, онда газет өзінің жазылымдық ақпараттық қызметі Infobanco-мен тәжірибе жүргізді. 1996 жылы Telefónica del Perú компаниясының 15% сатып алу туралы келісімге қол жеткізілді. 1997 жылғы 15 қаңтарда «El Comercio» газеті өзінің интернет-сайтын іске қосты. 1999 жылғы қараша мен 2000 жылғы ақпан аралығында компания жылына бір миллион долларға дейін шығындарды үнемдеу мақсатында қайта құрылымдалды.

At the beginning of the 20th century, El Comercio would become the most influential newspaper in the country, whose Miró Quesada family was the most powerful at that time. On January 19, 1902, the newspaper inaugurated its first "Marinoni" electric rotary press and its new stereotyping workshop, based on the use of movable typographic characters which, in October 1904, was complemented with the entry into operation of the first linotypes that were used in Peru, being the third newspaper in South America to implement it. On January 21, 1917, a modern "Goss" rotary press was put into operation, with which thirty two page copies could be printed, and the printing workshops were expanded. By 1922, it reached 40 thousand editions. On May 4, 1924, the traditional headquarters were inaugurated in the same location on the corner of Jr. Lampa and jr. Miró Quesada (today Santa Rosa) in the historic center of Lima. On July 3, 1928, José Antonio Miró Quesada, by public deed, established a public limited company with his children called Empresa Editora El Comercio S. A. This is how his son Antonio Miró Quesada de la Guerra would later assume management of the newspaper, who, together with his wife, was murdered by an Aprista Party member on May 15, 1935, when they were walking to lunch at the National Club. He was later succeeded as director of El Comercio by several members of the Miró Quesada family. In the 1930s, Carlos Miró Quesada Laos served as director of the newspaper and was a proponent for fascism in Peru. On March 3, 1951, in response to competition from other newspapers and new media such as radio broadcasting, it was the first Peruvian newspaper to implement the use of the radio photo system Previously, cultural pages were published on Saturdays. On May 2, 1959, the last front page of the newspaper with advertisements was published. On May 4 of the same year (anniversary date), the first morning edition was published with a completely news cover and a renewed design that would remain for twenty four years. Despite this, the publishing company entered into conflict with its workers; amid accusations of difficult working conditions, some were fired. In 1962, El Comercio Gráfico was launched to replace the newspaper's evening edition. In July 1966, the "Hoe Colormatic" rotary press was inaugurated, releasing up to seventy thousand copies per hour and allowing the newspaper to publish color photographs. At the beginning of 1982, El Comercio began the progressive change of the old linotype editing systems and began to be designed using computers, a transition successfully completed on November 23, 1983 with the adoption of an electronic photocomposition system. On June 28, 1984, he inaugurated a large printing plant in the Pueblo Libre district on an area of eighteen thousand m2 with a new rotary offset press "M. A. N. Roland Lithomatic II" with the ability to print the journal completely in colour. Also in 1984, the “School Page” section was created, where journalistic articles by hundreds of schoolchildren from all over Peru began to be published. Although no longer in the printed version, the School Correspondents program continues with teaching and training in journalistic training topics for young schoolchildren. In the mid 1990s, a new computerised publishing and digital pre press system was implemented, in which it experimented with Infobanco, its subscription information service. In 1996 it was agreed to purchase 15% of Telefónica del Perú. On January 15, 1997, El Comercio launched its internet website. Between November 1999 and February 2000, the company underwent a restructuring to save costs of up to one million dollars annually.

Рикардо Уседаның командасы

1994 жылы Рикардо Уседа "Си" газетінің бас редакторы лауазымынан кетіп, "Эль-Коммерсио" газетінде арнайы тергеу тобын құрды. Уседаның "Си" газетіндегі хабарлауы сияқты, "Коммерсио" тобы да үкіметтік жемқорлықтың істеріне назар аударды. Олардың ең маңызды жетістіктерінің бірі 1998 жылы болды, ол 1997-98 жылдардағы Эль-Ниньо құбылысынан туындаған су тасқыны мен тау жылауынан зардап шеккендерге арналған мемлекеттік қаражаттың дұрыс пайдаланылмағанын ашқанда; бұл оқиға Азаматтық қорғаныс бас директоры, генерал Гомеро Нуреняның қамауға алынуына және түрмеге қамалуына әкелді. Барнхерст Перудегі бұқаралық ақпарат құралдарына жасаған шолуында "Эль-Коммерсио" газетін "ең консервативті газет" деп сипаттады.