Кіріспе

Португалия королевасы (1458–1525)

Элеонора Визеу (2 мамыр 1458 – 17 қараша 1525; Leonor de Viseu liuˈnoɾ dɨ viˈzew) – Португалия инфантасы (принцессасы), кейін Португалия королевасы болған. Ол өзінің елінің ең көрнекті королеваларының бірі және шетелден келмеген екі королеваның бірі саналады. Оны сол аттас басқа инфанталардан ажырату үшін, көбінесе Элеонора Визеу (әкесінің титулымен) немесе Элеонора Ланкастер (Ланкастер, кейбір португалдық монархтар оның шөбересі, Ланкастер патшайымы Филиппаның құрметіне қолданған атау) деп атайды. Португалияда ол Rainha Dona Leonor деп белгілі.

Отбасы

Элеонора Визеу герцогы Фернандоның және оның әйелі, сонымен қатар туысы Беатрис Португалияның қызы еді. Оның шешесінің ата-аналары Португалияның Инфанте Жоао және оның әйелі, сонымен қатар қызы Барселостың Изабелі болды. Элеонораның әпкесі Изабель Визеу брагансалық Фернандо II-ге тұрмысқа шықты, кейіннен Элеонораның күйеуі король Жоан II оны опасыздықпен айыптап, өлім жазасын берді. Элеонораның ағасы Диого, Визеу герцогы, Жоан II опасыздық деп есептеген қызметтерге қатысты және корольдің өзі оны өлтірді. Оның інісі Жоан II-нің орнына Португалияның королі Мануэль I болды.

Неке

Элеонора 1470 жылдың 22 қаңтарында Португалияның ханзадасы Джонға үйленді. Осылайша ол Португалия ханшайымы атанды. Келін он бір жаста, ал күйеу жігіт он төрт жаста болды. Оның күйеуі Португалияның Афонсу V мен Коимбралық Изабелдің жалғыз тірі ұлы және Португалия тағының мұрагері еді. Элеонора мен Джон балалық шақтарының көп бөлігін бірге өткізіп, жақын дос болды.

Корольдік жұбайы

1481 жылғы 28 тамызда Элеонораның қайын атасы қайтыс болды, ал оның күйеуі Португалияның Иоанн II атанды, осылайша ол жаңа патшайым болды. Португалия патшайымдарына тәуелсіз кіріс алу үшін иеліктер мен ауылдар берілетін болған, ал Элеонораға осы мақсатта Сильвеш-э-Фару және Террас-де-Альдея Галега-э-Альдея Гавинха иеліктері табысталды. Ол өзінің құрметіне аталған Кальдас да Рейна қаласын құрды ("рейна" португал тілінде "патшайым" деген мағынаны білдіреді). Элеонора мен Иоанн II екі ұлын да басып өткізді. Элеонора күйеуінің заңды емес ұлын мұрагер етіп тану ниетіне қарсы шығып, Папаға шағымданды, ол оның тарапын алды және күйеуінің мұрагері ретінде інісі Мануэльді мойындады. Иоанн II 1495 жылғы 25 қазанда қайтыс болды; улану мүмкіндігі ешқашан жоққа шығарылмады.

Патша жесір

1495 жылы ағасы Мануэль I таққа отырғаннан кейін Элеонора Хабрегас сарайына көшіп, онда патша сарайын қабылдап, әлеуметтік өмірін жалғастырды. 1500 және 1502 жылдар аралығында қысқа мерзім ішінде Элеонораның ағасы Мануэль баласыз қалды, нәтижесінде Элеонора өзі тақтың мұрагері атанды. Балалары болмағандықтан, ол мұрагерлік антына өз әпкесі Изабелдің пайдасына бас тартты. Элеонора өте бай болғандықтан, ақшасының көп бөлігін қайырымдылыққа жұмсады. 1498 жылы ол гуманитарлық мақсатта, әсіресе кедейлерге, науқастарға және тастап кетілген балаларға көмек көрсету үшін Santa Casa da Misericórdia құруды бастады. Оның негізгі құрылымдары бүгінгі күнге дейін сақталған, ал кейіннен Португалияның басқа қалалары мен аудандарында, сондай-ақ португалдық колонияларда көптеген ұқсас мекемелер ашылды. Элеонора Португалияға баспа машиналарын әкелген деп есептеледі, ол Vita Christi еңбегін португал тіліне аударуды тапсырды. 1502 жылы оның төрт томдық басылымының біріншісі жарық көргенде, Алькаля-де-Энарес қаласында басылған алғашқы кітапқа айналды. 5= 5. Арагондық Элеонора. 11= 11. Альбуркерктік Элеонора. 12= 12. Португалияның Иоанн I (= 8, 28). 13= 13. Ланкастерлік Филиппа (= 9). 14= 14. Браганса герцогы Афонсо I. 15=15. Беатрис Перейра де Альвим.