Кіріспе

Афонсо III (ɐˈfõsu; сирек ағылшын тіліндегі нұсқалары: Альфонсо немесе Альфонс), немесе Афонсо (ескі португал тілінде), Альфонсо немесе Альфонсо (португал-галиси тілінде) немесе Альфонсус (латын тілінде), Булондық (порт. o Bolonhês), Португалия королі (5 мамыр 1210 – 16 ақпан 1279) 1249 жылдан бастап Португалия және Алгарв королі атағын алғаш рет қолданды. Ол Португалия королі Афонсо II мен оның әйелі Кастилиялық Урраканың екінші ұлы болды. Ол 1248 жылдың 4 қаңтарында қайтыс болған Португалия королі Санчо II-нің орнын иеленді.

Ерте өмір

Афонсо Коимбрада дүниеге келді. Португалия королі Афонсо II-нің екінші ұлы болғандықтан, ол таққа мұрагер болады деп күтілмеген, ол оның ағасы Санчоға бұйрылған еді. Ол көбінесе Францияда өмір сүрді, онда 1238 жылы Булонье графесі Матильда II-ге үйленді, осылайша әйелінің құқығы бойынша Булонье, Мортен, Аумале және Даммартин-ан-Гоэль графтары атанды.

Билік

1246 жылы оның інісі, патша мен шіркеу арасындағы шиеленіс көтере берді. 1247 жылы папа Иннокентий IV Санчо II-ні тақтан түсіріп, оның орнына Булонь графының тағайындалуын бұйырды. Афонсо папаның бұйрығына басып қарсылық танытпады және Португалияға жорыққа шықты. Санчо халыққа қызығушылық тудырмағандықтан, бұл бұйрықты орындау қиын болмады, ол Толедоға, Кастилияға жер аударылды, ол 1248 жылдың 4 қаңтарында қайтыс болды. Інісінің өліміне дейін және өзінің таққа отыруына дейін Афонсо Визитадор, Курадор е Дефенсор до Рейно (Бақылаушы, Қамқор және Корольдікті қорғаушы) лауазымын сақтап, пайдаланды. Таққа отыру үшін Афонсо 1248 жылы Булонь графтығына құқығынан бас тартты. 1253 жылы ол Кастилия королі Альфонсо X-тің заңды емес қызы Беатрисқа үйлену үшін Матильдадан ажырасты. Ағасының қателіктерін қайталамауға ниеттенген Афонсо III саудагерлер мен шағын жер иелерінен құралған орта таптың пікірлеріне ерекше мән берді. 1254 жылы Лейрия қаласында ол дворяндар, орта тап және барлық муниципалитеттердің өкілдерінен тұратын Кортестің алғашқы сессиясын өткізді. Ол сондай-ақ жоғары топтың халықтың ең әлсіз бөлігін зорлауына жол бермес үшін заңдар қабылдады. Талантты әкімші ретінде танылған Афонсо III бірнеше қалаларға негіз салды, көптеген қалаларға қала мәртебесін берді және мемлекеттік басқаруды қайта ұйымдастырды. Афонсо заманы үшін ерекше көрегенділік танытты. Оның патшалық кезеңінде қабылданған прогрессивті шаралар: басқаруға дворяндар мен дін қызметкерлері ғана емес, қара халықтың өкілдері де қатысты; алдын ала тұтқындау тоқтатылды, енді барлық тұтқындаулар судьяға ұсынылып, ұстау шарасы белгіленуі керек болды; және салық саласындағы жаңашылдықтар, мысалы, саудагерлермен ерекше салықтар туралы келісімдер жасау және ақшаны құндығын төмендетудің орнына шіркеуден тікелей салық алу. Бұл оның Киелі Тақтан айырылуына және, мүмкін, өлімінің тездетілуіне себеп болған болуы мүмкін, соның салдарынан оның ұлы Денис 18 жасында таққа отырды. Таққа берік орналасқан Афонсо III оңтүстікте әлі де гүлденген мұсылман қауымдарына қарсы соғыс ашты. Оның билігінде Алгарве Фаро қаласын басып алғаннан кейін корольдіктің құрамына кірді.

Соңғы жылдары және өлімі

Маврларға қарсы жеңіске жеткеннен кейін Афонсо III Кастилиямен шекараға қатысты саяси мәселемен айналысуға мәжбүр болды. Көрші мемлекет жаңадан иеленген Алгарв аймағының кастильдік, емес португалдық болуын қалап, екі мемлекет арасында бірнеше соғысқа себеп болды. Соңында, 1267 жылы Бадахоз шарты (1267) Бадахозда қол қойылды, онда Кастилия мен Португалия арасындағы оңтүстік шекара Гуадиана өзенінен өтуі керек екені айқындалды, бүгінгідей. Афонсо 68 жасында Алкобаса, Коимбра немесе Лиссабонда қайтыс болды.

Некелер мен ұрпақтар

Афонсоның алғашқы әйелі – Матильда II, Булонь гравинясы, Даммартин графы Рено мен Булонь гравинясы Иданың қызы. Олардың тірі қалған балалары болған жоқ. 1253 жылы Матильдадан ажырасып, сол жылы Кастилия королі Альфонсо X және Майор Гильен де Гусманның заңсыз қызы Беатрисқа үйленді. АтыТуған күніӨлім күніЕскертпелерМатильда II (шамамен 1202–1262; 1239 жылы үйленген)Беатрис Кастильская (1242–1303; 1253 жылы үйленген)Бланш25 ақпан 125917 сәуір 1321Лас-Уэльгас ханымДиниш9 қазан 12617 қаңтар 1325Португалияның 6-шы королі Денис. Арагон инфантасы Елизаветаға үйленген.Афонсо8 ақпан 12632 қараша 1312Порталегренің иесі. Кастилиялық Мануэльдің қызы Виоланте Мануэльге үйленген.Санча2 ақпан 1264шамамен 1284Мария1265шамамен 1266Висенте12681268Фернандо12691269Мадрагана (Мор Афонсо) (шамамен 1230 ?)Мартим Афонсо Чихоршамамен 1250шамамен 1313Заңды емес ұл; Инес Лоуренсо де Валадаресқа үйленген.Урака Афонсошамамен 1260?Заңды емес қыз; Екі рет үйленген: 1-ші рет Д. Педро Анес де Риба Визелаға, 2-ші рет Жоао Мендес де Брайтейросқа.Афонсо Динишшамамен 1260шамамен 1310Заңды емес ұл; Соза үйінің ханымдары Д. Мария Паис Рибейраға үйленген.Басқа заңды емес балаларыЛеонор Афонсо (қаһар)шамамен 1259Заңды емес қыз; Санта-Клара монастырындағы қаһар.Фернандо Афонсо?Заңды емес ұл; Аурухана орденінің рыцары.Гил Афонсо125031 желтоқсан 1346Заңды емес ұл; Аурухана орденінің рыцары.Родриго Афонсу де Сантарем1258шамамен 12 мамыр 1272Сантарем қаласының приоры.Леонор Афонсошамамен 12501291Заңды емес қыз. Екі рет үйленген: 1-ші рет Д. Эстевао Анес де Соузаға (балалары жоқ), 2-ші рет Д. Гонсало Гарсия де Соузаға, Неива графына (балалары жоқ).Урака Афонсо (қаһар)12504 қараша 1281Заңды емес қыз; Лорвао монастырындағы қаһар.