Кіріспе

Ресейдің бірінші деңгейдегі әкімшілік бөлінісі – Ханты-Манси автономды округі – Югра, көбінесе Хантия-Мансия деп қысқартылады, Ресейдің федералды құрамына кіретін субъект (Тюмен облысының автономды округі). 2010 жылғы халық санауы бойынша халқы 1 532 243 адамды құрайды. Әкімшілік орталығы – Ханты-Мансийск қаласы. Аймақтың жергілікті тұрғындары – ханттар мен мансилер, олар бірлесіп Обь-ұғыр халықтары деп аталады, бірақ бүгінде бұл екі топ аймақ халқының барлық 2,5% құрайды. Ханти және манси тілдері – фин-ұғыр тілдер отбасының ұғыр тармағына жатады және автономды округте арнайы мәртебеге ие. Орыс тілі жалғыз ресми тіл болып табылады. 2012 жылы Ресейде өндірілген мұнайдың көп бөлігі (51%) Ханты-Манси автономды округінен шықты, бұл аймаққа Ресей және әлем экономикасында маңызды рөл атқаруға мүмкіндік берді. Солтүстік жағынан Ямал-Ненец автономды округімен, солтүстік-батыс жағынан Коми Республикасымен, батыс жағынан Свердловск облысымен, оңтүстік жағынан Тюмен облысымен, оңтүстік және оңтүстік-шығыс жағынан Томск облысымен, ал шығыс жағынан Красноярск өлкесімен шектеседі.

Тарих

Округ 1930 жылы 10 желтоқсанда Остя́ко Вогу́льский национа́льный о́круг (Остя́ко Вогу́льский национа́льный о́круг) деп құрылды. 1940 жылдың қазан айында Ханты-Манси ұлттық округі деп қайта аталды. 1977 жылы Ресей КСР-нің басқа ұлттық округтерімен бірге автономиялы округке (Ханты-Манси автономиялы округы) айналды. 2003 жылы ресми атауына "Югра" сөзі қосылды.

География

Округ Батыс Сібір жазығының орталық бөлігін қамтиды. Басты өзендері – Обь және оның салалары Ертіс және Ватинский Йоган. Округта көптеген көлдер бар, олардың ішіндегі ең үлкендері – Нумто, Тормемтор, Леушинский Туман және Турсунский Туман сияқтылар. Тең ендік және тең бойлықтың солтүстік-шығыс сызығы Ханты-Манси автономды округінен өтеді.

Көлік

Ханты-Манси автономды округінде тауарлардың басты тасымалы су және теміржол көлігі арқылы жүзеге асырылады; 29% автомобиль көлігімен, ал 2% авиациямен тасымалданады. Теміржолдың жалпы ұзындығы 1 106 км-ді құрайды. Жолдардың ұзындығы 18 000 км-ден астам.