Кіріспе

Звени́город (Звени́город) – Ресейдің Батыс бөлігіндегі Мәскеу облысындағы қала. 2010 жылы халық саны шамамен 16 000 адамды құрады.

Тарих

Қаланың атауы жеке есімге (мыс., Zvenislav, Zvenimir) немесе гидронимге (мыс., Zvinech, Zvinyaka, Zveniga өзендері) байланысты; ал "қоңыраулы (қала)" деген түсіндірме – халықтық этимология. Бұл қауым 12 ғасырдан бері бар, бірақ алғашқы жазбаша айғауы 1339 жылға дейін соқтырады, ол Мәскеудің Ұлы князі Иван I Данилович Калитаның өсиетінен табылды, онда ол былай дейді: «Осымен мен ұлым Иванға Звенигород, Кремчина, Рузаны тапсырам». Тарихи жазбаларда немесе жылнамаларда (орыс тілінде лéтопись [letopis']), Звенигород алғаш рет 1382 жылы, хан Тохтамыш Мәскеуді өртеп, жол бойындағы, соның ішінде Звенигородты да бірнеше қаланы қиратқаннан кейін еске алынады. Звенигород 14 ғасырдың соңында Дмитрий Донской оны екінші ұлы Юрийге мұра еткеннен кейін маңызға ие болды, ол Мәскеу өзенінің тік жағасындағы резиденциясын құрды. Жергілікті кремль, Городок деп аталады, 14 ғасырдың москвалық сәулетінің толық сақталған жалғыз мысалы – Успение соборына (1399) ие. Собордың ішкі жағында Андрей Рублевке жатқызылатын фрескалар бар. Звенигород көбінесе Юрийдің ұлдары Василий II (1425–1462) билігінде Мәскеуді бақылау үшін күрескен ішкі соғыстармен еске түседі. Олардың тарапы жеңілгеннен кейін қала Мәскеудің Ұлы княздығына қосылды. Звенигородқа 1784 жылы қала құқығы берілді. 19 ғасырдың соңында қала интеллигенция арасында Мәскеудің сәнді шеткі айманы ретінде танымал болды. Ауданға көптеген сәнді дачалар салынды. Олардың кейбіреулері Сергей Танеев, Антон Чехов және Исаак Левитанның мұражайларына айналды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Звенигород 1941 жылғы Мәскеу шайқасы кезінде майданға жақын немесе оның ішінде болды.

Саввино-Сторожевский монастыры

Звенигород маңындағы Сторожский монастыры 1398 жылы Радонеждік Сергийдің алғашқы шәкірттерінің бірі – қасиетті Савва құрған. Ең көне шіркеу – 1405 жылы аяқталған католик, ол Құдай ананың тууы мерекесіне арналған. 1650 жылы монастырь патша Алексейдің қала маңындағы резиденциясы ретінде таңдалды. Бес жылдың ішінде ақ тастан патша сарайы және патшайым үшін мерекелік зал салынды. Монастырь алаңы тас қабырғалармен және мұнаралармен қоршалған, бұл Сент-Сергийдің Троица лаврасының үлгісімен салынған. Әсіресе, 1650 жылы төрт бөлімге бөлінген, үш шатыры және сағат мұнарасы бар үлкен қоңыраулы мұнара ерекше көзге түседі. 1652 жылы қасиетті қақпалардың үстіндегі шіркеу Қасиетті Үштікке освященді. Федор III көп уақытын өткізген бұл жерде қайтыс болғаннан кейін монастырь кезең-кезеңмен құлдырап кетті. 1918 жылдың мамыр айында большевиктер қасиетті Савваның қабірлерін алуға тырысқанда бірнеше адам атып өлтірілді. 1985 жылы монастырь Мәскеудегі Данилов монастырына қарауына берілді. 1998 жылы қасиетті Савваның қабірлері монастырьға қайтарылды.

Әкімшілік және муниципалдық мәртебе

Әкімшілік-территориялық бөлініс жүйесінде ол облыстың басқаруына бағынатын Звенигород қаласы ретінде қарастырылады, бұл аудандармен тең мәртебеге ие әкімшілік бірлік. Муниципалдық бөлініс ретінде Звенигород қаласы Звенигород қалалық округі болып құрылған.

Спорт

Қаланың «Звезда Звенигород» әйелдер гандбол командасы бар, ол 2007–08 маусымда Әйелдер EHF Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанды.