Кіріспе
Бразилиялық теннисші Густаво "Гуга" Куэртен (ɡusˈtavu ˈkiʁtẽ; 1976 жылдың 10 қыркүйегінде туған) – Бразилияның бұрынғы әлемнің бірінші ракеткасы. Ол жекелей сында French Open турнирін үш рет (1997, 2000, 2001) жеңіп алды және 2000 жылы Теннис шеберлері кубогының чемпионы атанды. Мансабында 20 жекелей және сегіз жұптық титулға ие болды. Куэртен 2002, 2004 және 2008 жылдары жарақаттарға байланысты турнирлерге қатысуы шектелді. Екі жамбас операциясынан және бірнеше қайта оралу әрекетінен кейін, 2008 жылдың мамыр айында жоғары деңгейдегі тенниспен айналысуын тоқтатты. 2012 жылы Халықаралық теннис даңқы залына енгізілді. 2016 жылы Куэртен Рио Олимпиадасының шырағын алып жүруге шақырылды.
Gustavo "Guga" Kuerten (ɡusˈtavu ˈkiʁtẽ; born 10 September 1976) is a Brazilian former world No. 1 tennis player. He won the French Open singles title three times (1997, 2000, 2001), and was the Tennis Masters Cup champion in 2000. During his career he won 20 singles and eight doubles titles. Kuerten suffered from injuries that limited his attendances at tournaments in 2002 and from 2004 and 2008. After two hip surgeries and a few attempted comebacks, he retired from top level tennis in May 2008. He was inducted into the International Tennis Hall of Fame in 2012. In 2016, Kuerten was asked to be a torch bearer for the Rio Olympics.
1999: Топ-5-ге дебют
1999 жылы ол өзінің буынындағы ең үздік балшықты кортта ойнайтын теннисші ретінде танылды және ATP рейтингісінің тарихындағы барлық кезеңдерде жылды топ-10-дыққа кірген үш оңтүстік америкалық теннисшінің бірі болды. Сәуір айында ол Монте-Карло Мастерс турнирінде чилилік Марсело Риосты жеңіп, жеңіске жетті. Мамыр айында ол Рим Мастерс турнирін жеңіп алды, финалда Патрик Рафтерді жеңді. Маусым айында ол "Ролан Гаррос" (French Open) турнирінің ширек финалына жетті, бірақ кейіннен финалға дейін жеткен, рейтингіде тіркелмеген Андрей Медведевтен жеңілді. Уимблдон турнирінде ол 1968 жылы Томас Кохтан бері алғашқы бразилиялық теннисші ретінде ширек финалға өтті. Ол ширек финалда Андре Агассиден жеңілді, бірақ осы сатыға дейін тек бір сетті ғана жоғалтқан еді. Шілдеде ол 1999 жылғы Дэвис кубогының ширек финалында Бразилия мен Франция командалары арасындағы матчта Себастьен Грожанды бесінші сетте 9–7 есебімен жеңді. Бұл матч 4 сағат 43 минутқа созылды. Сонымен қатар, ол бүгінде Nitto ATP Finals деп аталатын ATP Tennis Masters Cup турниріне қатысқан алғашқы бразилиялық теннисші болды, ол бір матчты жеңіп алды, бірақ топтық кезеңнен өте алмады.
2000: Әлемдегі No 1
Тағы бір табысты сазды корт маусымынан кейін Куэртен 11-ші матч-пойнтте Магнус Норманды (бірнеше апта бұрын Рим Мастерс финалында оны жеңген) жеңіп, екінші рет French Open титулын жеңді. Куэртен ATP рейтингі тарихында (1973 жылдан бері) жылды әлемнің бірінші ракеткасы ретінде аяқтаған алғашқы Оңтүстік Америка спортшысы болды. Сонымен қатар, ол Аргентиналық Гиллермо Виластан кейін 1977-78 жылдары қатарынан екі жыл үздік 5-тің ішіне кірген алғашқы Оңтүстік Америкалық болды. Тамыз айында ол Синсинати Мастерс турнирінде өміріндегі ең үлкен хард корт титулын жеңіп алды, финалда Патрик Рафтерді жеңді. US Open турнирінде ол бірінші болып қойылды, бірақ ширек финалда екінші нөмірлі Евгений Кафельниковке тікелей есеппен жеңілді. Куэртенді жарақаттар маусымды аяқтау кезінде келесі 9 матчтың 8-інде жеңіліске ұшыратып қиындыққа салды. Әлемнің бірінші ракеткасы ретінде екінші жыл қатарынан аяқтауға фаворит болғанына қарамастан, маусымның нашар аяқталуы Ллейтон Хьюиттке оны басып озуға мүмкіндік берді. Ол екінші жыл қатарынан ATP турнирлеріндегі жүлде қоры бойынша көшбасшы болды, ол 4,091,004 АҚШ долларын жеңіп алды.
2004 жыл
Австралия Ашық чемпионатында Куэртен мансабында алғаш рет үшінші раундқа өтті, екінші раундта төрт сетте Иван Любичичті жеңіп, бірақ кейін Парадорн Шрихапанға ұтылып қалды. Жарақаттармен күрескен жылы Куэртен бір ATP турнирінің жеңімпазы атанды – ол Бразилия Ашық турнирін екінші рет жеңіп алды. Сол жылы турнир қыркүйектен ақпанға ауыстырылды, ал корт жабыны қаттыдан сазға өзгертілді. Бұл Аргентинаның Буэнос-Айрес Ашық турнирі мен Чилидің Винья-дель-Мар Ашық турнирі арасындағы келісімнің нәтижесінде Оңтүстік Америка турнирлерінің тізбегін күшейту үшін жасалды. Осы жеңісімен Куэртен турнирді екі түрлі корт жабынында жеңген жалғыз ойыншы болды, бұрын ол 2002 жылы жеңіске жеткен болатын. Куэртен 2004 жылы Роджер Федерерді Үлкен Дулыға турнирінде жеңген жалғыз ойыншы. Куэртеннің Федерермен саз кортта өткен жалғыз кездесуінде, 2002 жылғы Гамбург Мастерс турнирінде Федерер Куэртенді 6:0, 1:6, 6:2 есебімен жеңді. 2004 жылғы Франция Ашық чемпионатының үшінші раундында олар қайта кездескенде, әлемнің бірінші ракеткасы Федерер жақсы формада болды және жарақат алған Куэртенге қарсы жеңіске жетеді деп күтілді. Бірақ керісінше, Куэртен Федерерді басып озды және жеңіске жетті, оны үш сетте жеңді. Федерердің 2013 жылғы Уимблдон турнирінде Сергей Стаховскийге қарсы өткен екінші раундтағы жеңілісіне дейін, бұл Федерердің Үлкен Дулыға турнирінде жеңілген соңғы реті болды. 1 қыркүйекте Куэртен операция жасаған жамбасын қайта тексеру үшін АТP турынан белгісіз мерзімге шығатынын хабарлады, себебі ол жамбасының қайтадан мазалап бастағаны туралы мәлімдеме жасады. Куэртен өзінің кестесін Франция Ашық чемпионаты, Бразилия Ашық чемпионаты және Майами Мастерс сияқты оған қымбат турнирлерге қарай құрады. Жекелей сында екі рет бірінші раундта жеңіліске ұшырағаннан кейін (Коста-ду-Сауипеде Берлокқа, ал Майамиде Грожанға), Куэртен ұзақ уақыттан кейін алғаш рет ATP Masters Series деңгейіндегі матчын жеңіп алды, Николас Лапентимен бірге Майамиде Фелисиано Лопес пен Фернандо Вердаскоға қарсы.
Зейнеткерлік
2008 жылдың 25 мамырында Густаво Куэртен өзінің соңғы кәсіби жекелей сындағы матчын 15 000 көрерменнің алдында Ролан Гарроста өткізді. Ол 1997 жылы алғаш рет French Open турнирін жеңгенде киген, сүйікті көгілдір-сары формасын киіп келді. Қарсыласы Пол Анри Матьеге қарсы матч-пойнтты сақтап қалғанмен, ол үш сетте (6–3, 6–4, 6–2) есе жіберіп, 1997 жылғы French Open финалындағы нәтижесін қайталады. Ойыннан кейін турнир ұйымдастырушылары мен барлық жанкүйерлер оның мансабындағы жетістіктері үшін оған құрмет көрсетті.
Ойын стилі
Куэртен негізгі сызықтан ойын стилін қабылдады, ауыр айналма соққылары мен қуатты сервисі қарсыластарын корттың артқы жағынан шаршатуға мүмкіндік берді. Алайда, Куэртен классикалық саз корт мамандары ұнататын дәстүрлі қорғаныс стиліне қарағанда, шабуылдық негізгі ойынға баса мән берді, және олардан өзгеше, оның бірінші сервисі оның ең күшті қаруы болды. Ол оң қолмен ойнады, батыс ұстанысын қолданып, бір қолмен кері соққы берді. Айналма соққысы бар арка тәрізді кері соққысы – оның ең танымал соққысы еді.
Жабдықтар мен демеушілер
Өзінің мансабында Куэртен Head ракеткаларын, Luxilon полиэстерлі ішектермен қолданды. Ол Diadora киімдерін киді, бірақ қысқа мерзімге Olympikus және Head брендтеріне ауысты. 2012 жылы зейнетке шыққаннан кейін, ол француз брендтері Lacoste (киім үшін) және Peugeot (телевизиялық жарнамалар үшін)пен демеушілік келісімге қол қойды. Куэртеннің жеке киім және көзілдірік бренді де бар, ол "Guga Kuerten" деп аталады.
Жеке өмір
Куэртен Бразилияның оңтүстігіндегі Флорианполисте дүниеге келген. Ол алты жасында теннис ойнай бастады, бұл отбасындағы қайғылы оқиғалармен белгіленген өмір мен мансабының ерте басталуы болды. Оның әкесі, Альдо, бұрынғы әуесқой теннисші, 1985 жылы Куэртен сегіз жаста болған кезде Куритибада жасөспірімдер теннис матчын төрелік ету кезінде жүрек талмасынан қайтыс болды. Зейнеткерлікке шыққаннан бері ол туған жеріне, Бразилиядағы Флорианполис аралына қоныстанды және Лагоа-да-Консейсо көлінің жағалауындағы ауданның белсенді мүшесі болып табылады. Ол жергілікті теннис жанкүйерлерімен ойнауға және оқытуға әлі де құштар. Туған жерінде ол "Cachorro Grande" ("Үлкен иттің") лақабымен танымал. Ол серфингпен шұғылдануды ұнатады. Куэртен Флорианполистегі Санта-Катарина мемлекеттік университетінің (UDESC) өнер орталығы CEART-тегі драма курсына қабылданды. Ол 2009 жылдың 16 ақпанында оқуын бастады. 2010 жылдың қараша айында ағасы Гилхерменің туған күнінде Мариана Сончиниге үйленді және олардың қызы мен ұлы бар. 2016 жылдың қазан айында ол 1995 және 2002 жылдар аралығында авторлық құқықтар мен бейнелеу құқықтарынан түскен табысқа байланысты салықтан қашу ісі бойынша сотқа тартылды, ал қараша айында 7 миллион реалды (шамамен 2 миллион АҚШ доллары) төлеуге міндеттелді. Оның сүйікті футбол командасы – бразилиялық Avaí Futebol Clube. Ол модель және тележүргізуші Рената Куэртеннің алыс туысы.
Марапаттар мен құрметтер
1998, 2002 және 2004 жылдары Куэртен теннис журналистері қауымдастығынан спорттық мінез-құлқы үшін «Prix Orange Roland Garros» сыйлығын алды. Туған елі Бразилияда ол 1999 жылы «Prêmio Brasil Olímpico» жүлдесіне ие болды және 1999 және 2000 жылдары «Жыл спортшысы» атанды. 2005 жылы «Tennis Magazine» журналы оны «Теннис дәуірінің 40 ең ұлы ойыншысы» тізімінде 37-орынға қойды. 2010 жылы Куэртен тенниске қосқан үлесі үшін Халықаралық теннис федерациясының (ITF) ең жоғары наградасы – «Филипп Шатриер» сыйлығымен марапатталды. Сол жылы ол Оңтүстік Американың сол онжылдықтағы ең үздік теннисшісі ретінде Аргентинадан «Mercosur Konex» сыйлығын жеңіп алды. Куэртен 2011 жылы Халықаралық клубтың «Jean Borotra Sportsmanship» сыйлығына ие болды. 2016 жылдың 16 ақпанында Рио Опен турнирінің орталық кортының атауы ресми түрде оның есімімен – «Гуға Куэртен корты» деп өзгертілді. 2016 жылдың 5 тамызында Рио-де-Жанейрода өткен 2016 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының ашылу салтанатында ол Олимпиада алауын Маракана стадионына жеткізіп, оны Хортенсия Маркариге табыс етті.