Кіріспе

1994 жылғы Fort Victoria классындағы Royal Fleet Auxiliary мұнай құю кемесі.

RFA Fort Victoria – Ұлыбритания Корольдік флотының көмекші флотының Fort классындағы біріктірілген флоттық қойма кемесі және танкері. Оның міндеті – әлемнің түкпір-түкпіріндегі Корольдік флоттың кемелеріне оқ-дәрі, отын, азық-түлік және басқа да жабдықтау материалдарын жеткізу. Қазір ол өз классындағы жалғыз кеме.

Құрылыс

Форт-Виктория 1986 жылы Харланд пен Вольф компаниясынан тапсырыс берілді және 1990 жылы суға түсірілді. Ол Уайт аралындағы Форт-Виктория бекінісінің құрметіне аталған. 1990 жылдың 6 қыркүйегінде Форт-Виктория кемежайда тұрғанда, шамамен үш ай бұрын қадімдік рәсімі өткеннен кейін, Уақытша ИРА (ИРА) тобы кемеге екі жарылғыш құрылғы орналастырды. ИРА телефон арқылы ескерту жасағаннан кейін, бомбалардың бірі жарылып, қозғалтқыш бөлімінде ауқымды зақым келтірді, ол тесіліп, кейін сумен толды. Кеме 45 градусқа қарай иілді, батып кету қаупі зор болды. Төтенше жағдайлар бригадасы сағаттап жұмыс істеп, қозғалтқыш бөлімінен суды сығып шығарды, осылайша кемені құтқарып қалды. Харланд пен Вольф компаниясының төрағасы және бас директоры сэр Джон Паркер кемені құтқаруға атсалысқан инженерлердің батылдығын жоғары бағалады. Екінші құрылғының жарылмағаны туралы 24 сағаттан кейін ИРА-дан тағы бір телефон қоңырауы арқылы хабарланды. Екінші бомбаны табу және залалсыздандыруға екі апта кетті, бұл жұмысты одан әрі кешіктірді. Бұл оқиға және кеменің құрылысындағы басқа да мәселелер оның бастапқы жоспарланған мерзімнен екі жыл кейін, 1993 жылы ғана тапсырылуына себеп болды. 1994 жылдың 24 маусымында ол қызметке қабылданды. 1998 жылы кемеге Phalanx жақын қашықтықтағы қару жүйесі орнатылды.

Пайдалану тарихы

Кеме 2003 жылдың басында "Телик" операциясына қатысты. "Форт Виктория" Барнсли метрополитендік округінің қамқорлығында болды және он жылдан астам уақыт бойы округпен байланыста. 2003 жылы Персия шығанағындағы әскери операцияларға қатысқаннан кейін округке шайқас туы табыс етілді. Туды Барнсли қалалық әкімдігінің вестибюлінде көруге болады. 2008 жылдың қарашасынан 2009 жылдың мамырына дейін кеме Мерсидегі Cammell Laird Shiprepairers & Shipbuilders компаниясында күрделі жөндеуден өтті, "Red Dolphin" және "Englishman" буксирлерімен Соленттен тартылып келді. 2009 жылдың қарашасында ол қайтадан қызметке кірісті және 2010 жылдың басында RFA флотына қайта қосылуға жоспарланған. Кеме 2014 жылдың наурызынан желтоқсанына дейін тағы бір күрделі жөндеуден өтті. Жөндеуге негізгі қозғалтқыштарды күрделі жөндеу, басқа да механизмдер, сорғылар және құбырлар, жаңа өрт дабылдау және өрт сөндіру жүйелері, алты жаңа негізгі генератор, тұрғын жайларды жаңарту, сондай-ақ қару-жарақ пен сенсорларды толықтай жөндеу кірді. Бұл 50 миллион фунт стерлингтік жөндеу кемеге кем дегенде тағы 15 жыл қызмет етуге мүмкіндік береді.

Үнді мұхитындағы орналасулар

2010 жылдың қыркүйегінде «Форт Виктория» кемесі «Океан қалқаны» операциясының – пираттыққа қарсы күрес жөніндегі НАТО миссиясының құрамында Үнді мұхитына жіберілді. Кейін ол Сомали жағалауында пираттарға қарсы бірнеше операцияға қатысты. 2011 жылдың маусым айында «Форт Виктория» Йемен жағалауына 80 британдық теңіз жаяу әскерімен бірге елден британдық азаматтарды эвакуациялауға көмектесу үшін орналастырылды, себебі елде саяси жағдай ушығу себебінен олардың эвакуациялану қажеттігі туындады. Ұлыбританияның сыртқы істер министрі Уильям Хейг британдық азаматтарға дереу елді тастап кетуді кеңес берді, сондай-ақ Ұлыбритания үкіметі эвакуация операциясын жүргізе алмайтындығы «өте күмән» екенін мәлімдеді. 2011 жылдың 11 қазанында «Форт Виктория», «Де Верт» кемесімен бірге, сомалилік пираттардың қолына түскен итальяндық «Монтекристо» кемесін босатуға қатысты. Пираттар қарсылық көрсетпей, өздері берілді. «Форт Виктория» 2012 жылдың басына дейін Батыс Үнді мұхитындағы міндетін жалғастырды. 12 қаңтарда ол бұрын басып алынған «Liquid Velvet» танкерін, қазір пираттардың аналық кемесі ретінде пайдаланылып жатқан, Сомалиге қайтаруға мәжбүр етіп, Үнді мұхитында жүк кемелеріне шабуыл жасауға талпынған пираттардың әрекетін тоқтатты. 2012 жылдың 13 қаңтарында «Форт Викториядан» жұмыс істейтін британдық теңіз жаяу әскері Батыс Үнді мұхитында 13 сомалилік пиратты ұстады. Олар британдық теңіз әскерінің тікұшағынан берілген ескерту оқтарына қарамастан тоқтаудан бас тартқаннан кейін ұсталды. «Форт Викторияның» командирі, RFA капитан Шон Джонс: text=Мұндай үлкен кемені жылдамдықпен шапшаң қайыққа жақын жерде маневрлеу үшін өте жоғары концентрация мен шеберлік қажет; менің командам мұндай жағдайда өзін жақсы көрсетті. 13 сомалилік үшін 13-ші күнді жұма бақытсыз болды.|sign=Капитан Джонс|source=BBC сұхбат.

2012 жылдың 14 мамырында, 2012 жылғы миссиясы барысында, АҚШ-тың HSM 77 отрядының 5-ші бөлімшесі «Форт Виктория» бортындағы уақытша операциялық ротациясын аяқтады, ол 151-ші Біріктірілген жұмыс тобының флагманы ретінде қызмет етіп жатқан еді. Бұл MH 60R тікұшағының британдық әскери-теңіз кемесінен алғаш рет ұшуы болды. Бөлімшенің тікұшақтары осы екі апталық кезеңде негізінен пираттыққа қарсы бақылау миссияларына шоғырланды. 2013 жылғы төрт айлық миссиясы барысында «Форт Виктория» RFA «Wave Ruler» кемесін алмастырып, Үнді мұхиты мен Парсы шығанағында 53-ші жұмыс тобымен бірге жұмыс істеді. 2013 жылдың қыркүйегінде ол Сомали жағалауында пираттыққа қарсы күресетін 151-ші Біріктірілген жұмыс тобының флагманы болды. 2013 жылдың ортасында ол COUGAR 13 жұмыс тобымен бірге теңізге шықты.

Рефит және тасымалдаушыны қолдау

2017 жылдың шілдесінде «Форт Виктория» 26 айлық ұзақ мерзімді міндеттен кейін Ұлыбританияға оралды, оның көп бөлігі Суэц шығысында қасаққойлыққа қарсы операцияларды қолдауға жұмсалды. Бұл 2016 жылдың сәуірінде Эгей теңізінде үш ай бойы Лесбос аймағындағы адам саудалаушылардың қызметін бақылау операциясы аясында өтті. 2017–2018 жылдары кеме оралғаннан кейін, қайта қызметке кірісу кезінде танкерлерді қолдауға және қазіргі ластануға қарсы корпус талаптарына сәйкес келуге мүмкіндік беретін кең ауқымды жөндеуден өтті. «Форт Виктория» 2018 жылдың қарашасында қызметке қайта оралды. 2020 жылдың қазан айында ол тоғыз кемелік Ұлыбританияның авианосецтік соққы тобына қосылды және «HMS Queen Elizabeth» кемесімен алғашқы маневрлерін орындады. 2021 жылдың 11 мамырында «Форт Виктория» Портленд портында 2021 жылғы авианосецтік соққы тобының міндеттеріне дайындалып тұрғанда, оқ-дәрі, отын және басқа да жабдықтарымен бірге шағын өрт шықты. Жедел жәрдем қызметтері оқиға орнына шақырылды. Алайда, экипаж олар келгенге дейін өртті сәтті сөндіре алды. Төрт адамды жедел жәрдем бригадасы түтіннен уланғандықтан емдеді және ауруханаға жеткізді, бірақ олар ауыр жарақат алмады. Кеме 2022 жылы қозғалтқыштарын жаңарту және басқа да жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін жөндеуге жіберілді. Бастапқыда ол 2022 жылдың желтоқсан айында активті қызметке оралған деп хабарланды. Алайда, 2023 жылдың мамырында кеме оңдауды қажет ететін маңызды мәселелерге тап болғаны және 2023 жыл бойында минималды экипажбен жұмыс істеуі мүмкін екені хабарланды. Кейіннен кеме «механикалық тұрғыдан жақсы жағдайда» екені және төтенше жағдайда жоспарланбаған авианосецтік топты қолдауға қабілетті екені хабарланды, бірақ RFA қызметкерлерінің жетіспеушілігіне байланысты басқа кемелерден теңізшілерді алу қажет болады. 2024 жылдың басында кеме «Каммелл Лэрд кеме құрылыс шеберханасының қамқорлығында» және «нашар жағдайда» екені хабарланды. Ол 2024 жылға дейін жөндеуден өтуі күтілуде.

Ауыстыру

Форт-Викторияны жаңа класты флоттық тұтас қолдау кемесімен ауыстыру шамамен 2028 жылы көзделген. 2022 жылдың шілдесінде флоттық тұтас қолдау кемесі жобасының аға жауапты офицері контр-адмирал Пол Маршалл, Парламенттің қорғаныс комитетінің алдында осы кластағы жетекші кеме 2028 жылы қызметке түсуі жоспарланғанын мәлімдеді. Алайда, кейіннен Қорғаныс министрлігі жаңа кластағы алғашқы кеме 2031 жылға дейін толыққанды жұмыс істемейтінін хабарлады. Сондықтан Қорғаныс министрлігі Форт-Викторияны қажетті қосымша кезеңге қызметте ұстауды жоспарлап отыр.