Кіріспе

Солтүстік Америкадағы британдық колония (1732–1782)

Грузия провинциясы (сонымен қатар Грузия колониясы) – британдық Американың отарлық дәуіріндегі Оңтүстік колониялардың бірі болды. 1775 жылы ол Америка революциясын қолдаған он үш колонияның соңғысы еді. Грузия провинциясының бастапқы жер беріліміне батысқа қарай Тынық мұхитына дейін созылатын тар жолақ кірді. Колонияның корпоративтік жарғысы 1732 жылдың 21 сәуірінде Джордж II патшаның бұйрығымен генерал Джеймс Оглторпқа берілді, және колония оның құрметіне аталды. Жарғы 1732 жылдың 9 маусымында патшаның кеңесімен бекітілді. Оглторп колонияны қарыздар үшін түрмеге қамалған ағылшын азаматтары мен "мұқтаж кедейлер" үшін пана ретінде көріп отырды. Генерал Оглторп көптеген отарлаушылардың келіспейтін, мысалы, алкогольдік ішімдіктерге тыйым салатын өте қатаң заңдарды енгізді. Ол құлдыққа қарсы болды және солтүстік колонияларда кең таралған ірі плантациялардан гөрі шағын шаруашылықтар жүйесін дұрыс деп санады. Дегенмен, жер участақтарының көлемі көптеген отарлаушылар қалағандай үлкен болған жоқ. Колонияның құрылуының тағы бір себебі – оңтүстік британдық колонияларды испан Флоридасынан қорғайтын буферлік мемлекет және "гарнизондық провинция" болуы еді. Оглторп шекараны күзетіп тұра алатын "батыл шаруалармен" қоныстанған провинцияны елестететін, осы себепті колония жарғысында құлдыққа тыйым салынды.

Қор

Көптеген адамдар колония тұтқындар үшін құрылған деп ойласа да, шын мәнінде ол құлдыққа орын жоқ жер ретінде құрылған. Оглеторптың борышкерлер үшін орын жасау туралы ниеті болған, бірақ ол патшалық колонияға айналды. Грузияға жіберілген алғашқы ағылшын қоныс терушілерінің тарихи есебі төмендегідей:

Түрмелерге барып, лайықты деп танылған кедей тұтқындарды босату үшін комиссия тағайындалды, олардың мінез-құлқы, жағдайы және өткені мұқият тексерілді. Отыз бес отбасы, барлығы жүз жиырма адам таңдалды. Аберкорн және Гошен аудандары, сондай-ақ Эбенизер ауданы Сент-Мэтью приходы деп аталды. Грузия колониясы баяу дамыды. Джеймс Оглеторп ішімдікке тыйым салды, ал сенімділер есебінен келген қоныс терушілерге қаладағы 60 футқа 90 фут жер учаскесінен өзге, өздерінің шаруашылықтары үшін жер иеленуге рұқсат берілмеді. Жол ақысын өзі төлегендер он шаруа қызметкерін алып келіп, 500 акр жер алды. Қосымша жерді алуға немесе сатуға болмады. Осы шектеулерге байланысты колонияда наразылық күшейді, содан кейін Оглеторп оларды алып тастады. Құлдық, ішімдік және жер иеленуге мүмкіндік берілген соң колония тез дамыды. 1749 жылдан бастап құлдыққа рұқсат берілді. Құлдыққа шотланд қоныс терушілерінен басты қарсылық болды, бірақ Тәуелсіздік соғысы кезінде Грузия басқа Оңтүстік колонияларынан көп ерекшеленбеді.

Революциялық соғыс кезеңі және одан кейінгі кезеңдер

Америка революциясы кезінде Грузия халқы революциялық әрекеттерге және басқа провинциялардағы қарым-қатынастарға қатысты нақты қалай жауап беру керектігі туралы бөлінді. 1775 жылы Массачусетс штатында зорлық-зомбылық орын алғаннан кейін, радикалды патриоттар Саваннадағы корольдік қару-жарақ қоймасына шабуыл жасап, одан оқ-дәрілерді алып кетіп, провинциялық үкіметті бақылауға алды және көптеген лоялистерді провинциядан қуды. 1776 жылы провинциялық конгресс тәуелсіздік жариялап, жаңа штат үшін конституция жасады. Грузия сондай-ақ британдық Флоридаға жасалған бірнеше маңызды шабуылдардың бастапқы орны болды. 1777 жылы Грузия штатының алғашқы сегіз округі құрылды. Осыған дейін Грузия жергілікті басқару бірліктеріне – приходтарға бөлінген болатын. Қоныстану Саванна өзенінің жанындағы аймақтармен ғана шектелді; жаңа штаттің батыс бөлігі Крик Үнді Конфедерациясының бақылауында қалды. 1775 жылы Грузия провинциясының соңғы корольдік губернаторы Джеймс Райт корольдік ассамблеяны таратып жіберді. Ол 1776 жылдың ақпан айында британдық соғыс кемесіне қашып құтылмас бұрын, революционерлердің қысқа мерзімге тұтқынында болды. Америка революциясы кезінде Райт британдық күштер Саваннаны 1778 жылдың 29 желтоқсанында басып алғаннан кейін өз колониясының бір бөлігін қайта бақылауға алған жалғыз корольдік губернатор болды. Британдық және лоялистік күштер Грузияның үлкен аумақтарын, әсіресе жағалау бойындағы аймақтарды колониялық үкімге қайтарды, ал патриоттар басқа аймақтарда тәуелсіз губернатор, конгресс және жасақ құрамын сақтап қалды. 1779 жылы британдықтар жасақ, Континенттік армия және француз әскери-теңіз күштерінің Саваннаға жасаған шабуылын тойтарды. 1781 жылы жасақ пен Континенттік күштердің Аугустаны қоршауы оны патриоттардың бақылауына қайтарды. Ұлыбритания соғысты жоғалтқаннан кейін Райт пен британдық күштер Саваннадан 1782 жылдың 11 шілдесінде эвакуацияланды. Осыдан кейін Грузия провинциясы британдық колония ретінде өмір сүруін тоқтатты және 1788 жылдың 2 қаңтарында АҚШ Конституциясы бойынша Одаққа қосылған төртінші штат болды. 1802 жылдың 24 сәуірінде Грузия АҚШ Конгресіне өзінің батыс жерлерінің бір бөлігін берді, ол провинция (колония) кезінде талап еткен жерлер еді. Бұл жерлер Миссисипи территориясына қосылды және кейін (басқа іргелес жерлермен бірге) Алабама және Миссисипи штаттарына айналды.