Кіріспе

Plymouth Reliant және Dodge Aries – 1981 жылғы модельге Chrysler Corporation компаниясы жасаған және сатқан алғашқы "K" автомобильдері болып табылатын орта өлшемді автомобильдер. Reliant және Aries – АҚШ тұтынушылары ұнататын дәстүрлі 6 орындық, 2 қатарлы орындықтан және руль колоннасындағы дүрбілікпен басқарылатын орындықтың ең кішкентай көліктері (Chrysler бұл көлікті "алты американдықты отырғыза алады" деп сатты), бұл Dodge Dart сияқты үлкен артқы дөңгелекті көліктерге және Chevrolet Celebrity сияқты алдыңғы дөңгелекті көліктерге ұқсас. Reliant сол кездегі жаңа 2.2 л I4 SOHC қозғалтқышымен жабдықталған, ал Mitsubishi "Silent Shaft" 2.6 л қозғалтқышы опция ретінде ұсынылды (бұл қозғалтқышта жарты шар тәрізді жану камералары да болған, ал 1981 жылғы барлық үлгілерде алдыңғы қанаттарында "HEMI" белгілері орналасқан). Reliant 2 есікті купе, 4 есікті седан немесе 4 есікті универсал түрінде үш түрлі жиынтықта: базалық, Custom және SE ("Special Edition") шығарылды. Универсал көліктері тек Custom немесе SE жиынтығында қол жетімді болды. Reliant және Aries жаңаша безендірілген түрлері ретінде Ньюарк (Делавэр штаты), Детройт (Мичиган штаты) және Толука (Мексика) қалаларында бір буынмен өндірілді. Олар таныстырылғаннан кейін Reliant және Aries "Reliant K" және "Aries K" деп сатылды. Aries Мексикада Dart K, ал Жапонияда Michigan деген атпен сатылды. Reliant Plymouth Volaré/Road Runner көлігін, ал Aries Dodge Aspen көлігін алмастырды. Reliant және Aries 1981 жылы Motor Trend журналының "Жыл машинасы" атағын бірлесіп жеңіп алды. Бастапқы сатылымдар өте жоғары болды, 1981 жылы Reliant және Aries әрқайсысы 150 000-нан астам дана сатты, ал тоғыз жыл ішінде 1 миллион Aries және 1,1 миллион Reliant көлігі сатылды.

Тарих

Chrysler компаниясы нашар бизнес-шешімдер, алдыңғы жылдары жаңа өнімдерге инвестициялардың жетіспеуі және 1970-ші жылдардың соңында олардың бақылауынан тыс жағдайларға байланысты ауыр қаржылық дағдарысқа тап болды. 1967-1975 жылдар аралығында төраға болған Линн А. Таунсенд компанияны басқаруда бейтарап саясат ұстанды, қолданыстағы модельдер сатылымда болғанша, жаңа күштік агрегаттарға немесе платформаларға ең аз шығындардан артық қаражат жұмсаудан бас тартты. 1973 жылғы ОПЕК эмбаргосынан кейін компанияның үлкен автомобильдерінің сатылымы төмендеді, ал компанияның өндіріс көлемінің үлкен бөлігі аз пайда әкелетін компакт модельдерден құралды. Chrysler клиент тапсырыс бергеніне қарамастан автомобильдерді өндіру саясатын ұстанды, бұл AMC, Ford және GM компанияларының тапсырыс алғаннан кейін ғана көлік өндіруіне қайшы болды. Көп ұзамай, сатылмаған тауар қорымен қалды, оны сақтауға ақша керек болды және артық көліктерден құтылу үшін зияндырақ сату стратегиясын қолдануға мәжбүр болды. Бұл қиындықтарды 1970-ші жылдардағы жаңа федералдық эмиссия және қауіпсіздік ережелері одан әрі уштады, бұл әрбір автомобильдің өндіріс құнына қосымша шығындарды қосты. Таунсенд 1975 жылы зейнетке шығып, билікті баяу суға батып бара жатқан компанияны басқарған Джон Дж. Риккардоға тапсырды. Келесі жылы ескірген Dodge Dart / Plymouth Valiant модельдерін алмастыру үшін компакт Dodge Aspen / Plymouth Volare шығарылды, бірақ өндіріс асығыс болды және нәтижесінде АҚШ тарихындағы ең көп еске алынған автомобильдердің біріне айналған сапаны бақылаудағы үлкен мәселелерге соқты. 1977 жылы Риккардо жаңа сайланған АҚШ президенті Джимми Картерден федералдық құтқару көмегін сұрады, бірақ Картер Chrysler-дің қазіргі басшылығы билікте болғанша бұл идеяны қарастырмады. 1978 жылдың қаңтар айында Chrysler Dodge Omni / Plymouth Horizon шығарды, бұл еуропалық Simca Horizon-ның АҚШ-тағы нұсқасы және алғашқы отандық алдыңғы жетектегі субкомпакт автомобильдер. Олар үлкен автомобильдерге сұраныс болған жылы шығарылды және дилерлер оларды сату үшін күресті, бұл қиын жағдайдағы компанияға тағы да көп шығын әкелді. 1978 жылдың 13 шілдесінде Ford президенті Ли Якокка жұмыстан босатылды, ал үш айдан кейін Chrysler оған компания президенті лауазымын ұсынды. Осы кезде Үш үлкен американдық автокөлік өндірушісінің ең кішісі құлдыраудың алдында тұрды, Omni-дің күтпеген нашар сатылымы, Aspen-ді қайтару және 1978 жылы толық өлшемді Dodge және Plymouth өндірісін тоқтату оны толық өлшемді автомобильсіз қалдырды, ал олар үшін бұл жақсы сатылым жылы болды. 1976 жылдан бері Chrysler көліктерінің сапасын бақылау нашарлап кетті. K платформасы 1978 жылы жобаланғанымен, банкротқа жақын компания оларды өндіріске шығара алмады. Осылайша, Якокка мен Риккардо 1977 жылғы үкіметтік көмек туралы алғашқы өтінішті қайталауға келісті, бірақ Картер әкімшілігі қолданыстағы басшылықты алмастырғанша ешқандай көмек көрсетпегендіктен, Риккардо төрағалықтан кетіп, Якоккаға лауазымын тапсырды. Конгресс отырыстары барысында Ли Якокка Chrysler компаниясын құтқару үшін федералдық көмек беруді сұрады, бұл ретте теміржол және Lockheed әуе-ғарыш компаниясын құтқаруды мысал ретінде келтірді. Ол мыңдаған американдық жұмыс орындары сақталады және компания Omni сияқты заманауи, экономикалық көліктерді жасауға тырысып жатқанын, бірақ тағдыр оларға жамандық жасағанын айтты. Якокка сонымен қатар, мемлекеттік ережелердің шамадан тыс көп болуы қажетсіз шығындарға әкеліп соқтыратынын мәлімдеді. Конгресс Chrysler компаниясы жаңа алдыңғы жетектегі платформасының жоспарларын егжей-тегжейлі түсіндіргеннен кейін құтқаруды мақұлдады және 1980 жылдың соңында Детройттегі Джефферсон авеню зауытында алғашқы K машиналары құрастыру желісінен шықты. Reliant және Aries алты орындық Volare және Aspen модельдерін алмастырды, ал олар өз кезегінде 1960 жылдардағы бастапқы Valiant және Dart компакт автомобильдерінің жаңартылған нұсқалары болды. 1978 жылғы Omni/Horizon субкомпакт машинасымен жинаған тәжірибеге сүйене отырып, кеңірек K машиналары төрт цилиндрлі қозғалтқышпен жұмыс істейтін алдыңғы жетектегі дизайнмен отбасылық автомобиль жасауды көздеді. Олар екі және төрт есікті седан және универсал түрлерінде ұсынылды және екі қатар орындыққа алты жолаушы отыратын орын қалдырылды. Chevrolet Citation 1980 модельдік жылы Nova-ны алмастыру үшін алдыңғы жетектегі дизайсты енгізгенімен, оның ерекше стилі және кері шақырулармен байланысты мәселелер оның табысына кедергі келтірді. Олар көптеген созылған, спорттық немесе минивэн туындыларын есептемегенде, қайта таңбаланған және жаңартылғанға дейін екі бастапқы таңбашамен шамамен миллион дана сатылды. Ford 1986 жылғы Ford Taurus-қа дейін отбасылық Fairmont/Granada/LTD модельдерін алдыңғы жетектегі дизайнмен алмастырмады, ал Chevrolet Cavalier және Ford Tempo сияқты автомобильдер отбасылық седан емес, жоғары сапалы компакт автомобильдер ретінде сатылды. Aries моделіне жасалған бастапқы жарнамалар қызыл, ақ және көк түстерде жасалған, американдық өнеркәсіптің жапондық өнімдерге жауап беруге дайындығын көрсетті және $5,880 негізгі бағасын жариялады. Chrysler қаржылық жағдайы нашар болғандықтан, алғашқы жарнамалық суреттерде бірдей автомобиль көрсетілді, бірақ Dodge және Plymouth белгілері мен безендірулері ауыстырылды. 1981 жылы Reliant және Aries сатылымы баяу болды, бірақ Chrysler-дің жеткіліксіз дайындығына байланысты олардың ерте басталуын айтуға болады. Chrysler жеткілікті мөлшерде негізгі модельдерді өндірудің орнына, SE және Custom модельдерін көптеп өндірді. Тұтынушылар Plymouth (және Dodge) дилерлеріне келгенде, олардың сатып алмақ болған Reliant моделінің құны жүздерше немесе мыңдаған долларға артатынын біліп қорқып қалды. Осының нәтижесінде Chrysler бұл мәселені түзетіп, негізгі модельдерді көптеп өндіруді бастады, соның арқасында Reliant және Aries сатылымы күрт өсті. Reliant және Aries стандартты "base", орта деңгейдегі Custom және жоғары сапалы SE (кейінірек LE деп аталды) жиынтықтарында қол жетімді болды. Купе және седаннан айырмашылығы, универсал негізгі жиынтықта қол жетімді болған жоқ. "SE" Reliant/Aries универсалдары стандартты түрде сыртқы ағаштан жасалған қаптамамен келді, бірақ оны алып тастауға болады. Барлық модельдер негізгі модельдерден басқа, стандартты орындықтардың орнына алдыңғы қанаты бар орындықтармен тапсырыс беруге болатын. Бірақ 1987 жылға қарай қанаты бар орындықтар стандартты болды, ал орындықтар қосымша төлемсіз опция ретінде ұсынылды.

Жылдар бойы өзгерген

1982: Жаңа капот орнамасы (Плимуттың «қақақ аяқтары» капот орнамасынан немесе капотқа жазық орнатылған Dodge белгісінен тік Chrysler Pentastar-ға ауыстырылды), тепе-теңдікті капот және 2.2 л қозғалтқышта қара боялған клапан қақпағы (бұрынғы көк түсті). 1981 және 1982 жылдары купе мен седанға заводта орнатылған люкке тапсырыс беруге болатын жалғыз екі жыл болды. Нақты өндіріс саны белгісіз. 1983: Aries моделінде қараңғыланған радиатор торы стандартты жабдық ретінде келді. Сонымен қатар, төрт есікті седан және универсал модельдері алғаш рет артқы есіктерінен төмен түсетін терезелерге ие болды, бұрынғысы орнында тұратын шыныдан және артқы жағынан ашылатын кішкентай терезелерден тұрған. 1984: Капот орнамасы алынып тасталды және Chrysler Pentastar радиатор торына орнатылды; Reliant-та қолданылған Mercedes Benz стиліндегі радиатор торы өзгертілді. Сондай-ақ, артқы фаралар хроммен әшекейленді, ал интерьерге жұмсақ қапталған панель және дөңгелек шкалалары бар жаңа қара приборлар панелі қосылды. 1985: K модельдеріне жаңа, дөңгелек алдыңғы бөлігі берілді, онда Plymouth және Dodge үшін жаңа жұмыртқа ұясы немесе фаралардың биіктігімен бірдей биіктіктегі крест тәрізді радиатор торы (бұрынғы модельдердегідей капотқа дейін емес) болды. Жаңа артқы бөлік бес бөліктен тұратын артқы фаралармен жабдықталды. Жаңа жабдық деңгейі, LE («Luxury Edition») жоғарғы деңгейі қосылды (ол сондай-ақ универсалдың Custom жабдық деңгейін ауыстырды). Базалық қозғалтқыш – Chrysler компаниясы жасаған көлденең орнатылған 2.2 л (135 куб. дюйм) тік төрт цилиндрлі қозғалтқыш, екі камералы карбюратормен жабдықталған (кейіннен 1986 жылы отын инжекциясы жүйесімен ауыстырылды). Жеткізу құрылғысы – төрт жылдамдықты едендік жетегі бар қолмен басқару немесе үш жылдамдықты автоматты беріліс, едендік немесе руль колоннасы арқылы басқарылатын. Mitsubishi қозғалтқышы қосымша опция ретінде ұсынылды (осы қозғалтқышпен автоматты беріліс қажет болды), ал 1981 жылы осы қозғалтқышпен жабдықталған машиналар 2.6 HEMI деп белгіленді. Бұл қозғалтқышпен жабдықталған Reliant және Aries машиналары 0–60 миль/сағ жылдамдыққа 13 секунд ішінде жете алды. 1986: 2.2 л қозғалтқыштың карбюраторы жаңа газды электронды отын инжекциясы жүйесімен ауыстырылды, ал 2.5 л төрт цилиндрлі қозғалтқыш, сондай-ақ отын инжекциясымен жабдықталған, опциялар тізіміне қосылды, Mitsubishi 2.6 л G54B қозғалтқышының орнына, бірақ айдау және сенімділік мәселелері оны ауыстыруға әкелді. (2.6 қозғалтқышы сияқты, 2.5 қозғалтқышпен автоматты беріліс міндетті болды). Бұрын стандартты жабдық ретінде ұсынылған төрт жылдамдықты қолмен басқарулы беріліс алынып тасталды. SE жабдық деңгейі тоқтатылды, ал LE және базалық жабдықтар өндіріс аяқталғанға дейін жалғыз қалды. 1988: Reliant-тің барлық модельдері АҚШ-та Reliant America, ал Канадада Reliant Canada деп аталды және бір «LE» жабдық деңгейінде ұсынылды. Бұл маркетингтік стратегия 1988 жылы Dodge Omni America / Plymouth Horizon America үшін де қолданылды және 1992 жылы Dodge Shadow / Plymouth Sundance егіздері үшін жеке базалық серия ретінде қолданылды. Бұл сондай-ақ универсал модельдері үшін соңғы жыл болды. 1987 жылдан кейін Reliant және Aries өндіріс кезеңінің қалған бөлігінде тек шағын өзгерістерге ұшырады. Соңғы K машинасы 1988 жылдың 9 желтоқсанында құрастыру желісінен шықты. 1989 жылғы Reliant және Aries 1988 жылғы модельден көшірілді және бұл модельдерде тек America және Canada жабдықтары қол жетімді болды. 1989 жылы универсал модельдері сатылған жоқ. Reliant 1989 жылы Acclaimмен ауыстырылды, ал Aries Spiritпен ауыстырылды.