Шұбарша қаңқалы балықтар: Сипаттама және ерекшеліктері
Chimaera
Сирек кездесетін химера балықтары: дене құрылысы, тіршілік ортасы, қаңқасы мен ерекшеліктері. Теңіздің тереңдігінде тіршілік ететін, қызықты жануарлар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Химариформдар отрядына жататын шеміршек балықтар.
Cartilaginous fish in the order Chimaeriformes
Химаралар. Қазіргі кезде тірі түрлердің көп бөлігі терең суларда таралған.
Chimaeras Living species are largely confined to deep water.
Анатомия
Химералар жұмсақ денелі, акулаға ұқсас балықтар, ірі бас және ұзын, біртіндеп жіңішке қарайтын құйрықтары бар; құйрығынан өлшегенде, олардың ұзындығы 2 метрге дейін жете алады. Хондрихт класс мүшелері сияқты, химералардың қаңқасы толығымен шеміршек немесе шеміршектен тұрады. Олардың терісі тегіс және салыстырмалы түрде қабықшасыз немесе ерекше белгілерсіз, акулалар мен шағалаларда кездесетін тісті, қабыршақты плакоидтық қабықшалары (дентикулалары) жоқ. Дегенмен, ерекшеліктер де бар, себебі жас химералардың арқасында бірнеше қатар дентикулалары сақталады, ал ересек еркектерде дентикулалы жыныс мүшелері болады. Жанақ доғалары тері қабықшасымен (операкулум) жабылған қалта тәрізді жиынтыққа біріктірілген, ал кеуде қанаттарының алдында бір жанақ тесігі орналасқан. Шеміршек бас сүйегі холистильдік, яғни жоғарғы жақ шеміршегі (палатоквадрат) ми сүйегіне (нейрокраниум) толыққандай біріккен. Бұл қазіргі акулалардан өзгеше, онда жоғарғы жақ шеміршегі жылдам және ажыратылатын, бұл қасиет хиостилия деп аталады. Бас артқы бөлігі біріккен омыртқалардың күрделі кешенімен – синаркуалмен сүйеніп тұрады, ол сонымен қатар арқа қанатының тірегімен де байланысады. Химералар акулалардан анальдық және зәр шығару тесіктерінің бөлек болуымен де ерекшеленеді.
Chimaeras are soft bodied, shark like fish with bulky heads and long, tapered tails; measured from the tail, they can grow up to in length. Like other members of the class Chondrichthyes, chimaera skeletons are entirely cartilaginous, or composed of cartilage. Their skin is smooth and relatively free of scales or unique features, lacking the keeled, tooth like placoid scales (denticles) present on sharks and rays. However, there are still exceptions, as hatchlings retain a few rows of denticles on the back, and adult males bear denticulated sexual organs. The gill arches are condensed into a pouch like bundle covered by a sheet of skin (an operculum), with a single gill opening in front of the pectoral fins. The cartilaginous skull is holostylic, meaning that the palatoquadrate (upper jaw cartilage) is completely fused to the neurocranium (cranial cartilage). This contrasts with modern sharks, where the palatoquadrate is movable and detachable, a trait known as hyostyly. The back of the head is supported by a complex of fused vertebrae called the synarcual, which also connects to the dorsal fin spine. Chimaeras also differ from sharks in that they have separate anal and urogenital openings.
Мінез-құлық
Химералар қоңыржай мұхит түбінде, тереңдікке дейін тіршілік етеді, бірақ олардың сирек ғана түрлері жағалауға жақын, беткі қабатта кездеседі. Callorhinchus туысына жататын қоян балықтары мен дақты егеуқұйрық сияқтылары жергілікті немесе уақыт-уақытпен одан да жақын тереңдікте табылуы мүмкін. Осы себепті, олар химералар отрядынан қоғамдық аквариумдарда сақталатын негізгі түрлердің қатарында. Олар Арктика және Антарктика мұхиттарынан басқа барлық мұхиттарда кездеседі.
Chimaeras live in temperate ocean floors down to deep, with few occurring at depths shallower than Exceptions include the members of the genus Callorhinchus, the rabbit fish and the spotted ratfish, which locally or periodically can be found at shallower depths. Consequently, these are also among the few species from the chimaera order kept in public aquaria. They live in all the oceans except for the Arctic and Antarctic oceans.
Диета
Химералардың әдеттегі рационы шаяңқылармен қоректенуден тұрады, олардың ішінде ең көп кездесетіні – жұлдызшалар (офиурандар) мен моллюскалар. Қазіргі түрлері теңіз түбінде тіршілік ететін, қабықтарды жейтін жануарлар, бірақ бұрын олар көбірек түрлі болған. Карбон кезеңінде су қабатында арнайы сору арқылы қоректенетін түрлер кездескен.
The usual diet of chimaeras consist of crustaceans, and more specifically, they include ophiurans and molluscs. Modern species are demersal durophages, but they used to be more diverse. The Carboniferous period had forms that lived as specialised suction feeders in the water column.