Кіріспе
1981 жылғы американдық комедия, режиссері Блейк Эдвардс.
С.О.B. – Блейк Эдвардстың жазған және түсірген 1981 жылғы американдық сатирикалық қара комедиялық фильмі. Басты рөлдерде Джули Эндрюс, Ричард Маллиган, Роберт Престон, Ларри Хагман, Роберт Вон, Роберт Вебер, Лоретта Свит, Шелли Винтерс және Уильям Холден – оның соңғы фильмдегі рөлінде ойнады. Фильмді Lorimar компаниясы жасады, ал Paramount Pictures 1981 жылдың 1 шілдесінде көрсетті.
Сюжет
Сатирикалық сюжет киноиндустриясының өкілдері мен Голливуд қоғамының өмірін қамтиды, барлығы фильм түсірумен айналысады. "Полли Волли Дудл" әнімен салтанатты биден кейін, сәтті кинопродюсер Феликс Фармердің карьерасындағы алғашқы ірі сәтсіздікке ұшырағанын білеміз, нәтижесінде оның киностудиясы миллиондаған доллар зиян көріп, өзінің санасын жоғалтады. Феликс өзін-өзі өлтіруге бірнеше рет әрекеттенсе де, әрқайсысы сәтсіз аяқталады. Көмірқышқыл газымен толтырылған машинасы кездейсоқ жылдамдыққа ілісіп, гаражды бұзып, Тынық мұхитына құлайды, сосын жағажайдағы адамдар оны құтқарады. Жоғарғы қабаттағы жатын бөлмеде өзін-өзі асып өлтіру әрекеті сәтсіз аяқталады, ол еденге құлап, төмендегі бөлмеде тұрған құпия ақпаратты жариялайтын журналисті жарақаттайды. Феликс түрліше кататониялық күйде болады немесе күшті дәрілердің әсерінен есінен таяды, ал оның достары мен жақындары Малибудағы жағажай үйін басып алады, бұл кештің бастауына себеп болады, ол оргияға ұласады. Ас үйіндегі пеште газбен өзін өлтіруге тырысқан Феликске екі қонақ кедергі келтіреді, олардың ойында басқа мәселелер бар. Феликс өзін атуға әрекеттенсе де, тек іш киім киген жас әйелдің назарына ілігеді. Осы оқиға Феликске фильмнің сәтсіздігіне себеп – жыныстық мазмұнның жетіспеуі екенін түсінуге көмектеседі. Феликс фильмді де, өзінің беделін де құтқаруға бел буады. Ол студияны "Түнгі жел" фильмінің құқықтарын сатуға көндіреді, содан кейін әйелі Салли Майлсты, "Оскар" жүлдесінің иегері, мінсіз бейнесі бар киножұлдызды, қайта түсірілген фильмде түсуге көндіруге тырысады – енді ол топлесс түсетін жұмсақ порнографиялық мюзикл. Саллидің қарсылығына қарамастан, Феликс олардың қаржылық активтерінің көп бөлігін сатады, қолданыстағы түсірілімдерді сатып алады және одан әрі өндірісті қаржыландырады. Студия басшылары бастапқыда фильмді сатуға және инвестицияларын қайтаруға құштар, бірақ Салли топлесс сахнаны орындағаннан кейін және фильм сәтті болатындай көрінгенде, олар бақылауды қайтаруды жоспарлайды. Олар Саллиді дистрибьюциялық келісімге қол қоюға көндіреді, бұл студияға фильмді монтаждау құқығын береді. Ашуға берілген және ақыл-сақасы бұзылған Феликс студияның түсті зертханасының сейфінен фильмнің негативтерін ұрлауға тырысады, бірақ полиция оқиға орнында Феликсті атып өлтіреді. Феликстің трагикалық өлімі оның жақындары – кинорежиссер Тим Кулли, баспасөз агенті Бен Куган және студия дәрігері доктор Ирвинг Финегартен үшін дағдарыс тудырады; үшеуі де досын сәнді, бірақ екіжүзді Голливудтың жерлеу рәсімінен құтқаруды және Феликске лайықты қоштасу рәсімін өткізуді шешеді. Олар оның денесін жерлеу үйінен ұрлап, оның орнына жағажайда қайтыс болған, ұмытылған актердің мәйітін қояды. Өлген досына тост айтқаннан кейін, үштігі Феликске өртеліп жатқан қайықта викингтердің дәстүрімен жерлеу рәсімін өткізеді, ал Феликстің табытындағы адам Голливудтың сәнді қоштасуын алады. Эпилогта Феликстің жаңартылған "Түнгі жел" фильмі студия үшін кассалық табысқа ие болды және Салли өзінің рөлі үшін тағы бір "Оскар" сыйлығын жеңіп алды.
Атау
"С.О.Б." (фильмде) "Стандартты операциялық әуескерлік" дегенді білдіреді және бұл дезинформацияның қалыпты жағдай екенін көрсетеді. Осы сахнада комедияшы Джонни Карсон "Оскар" салтанатында Эндрюске "Бізге таулар әлі тірі екенін көрсеткені үшін" деп алғыс айтты, бұл "Музыканың дыбысы" фильмінің басындағы әйгілі сөзге сілтеме жасады.
Өндіріс
С. О. B. Эдвардс 1976 жылдан бері жасап келе жатқан. 1979 жылдың шілдесінде «Орион» фильмді өндірістен алып тастады. Сол жылы Эдвардс «United Artists» арқылы «Лоримармен» тарату туралы келісімге келді. «The New York Times» газетіне жазған Винсент Канби «S. O. B.» фильмін «көп уақыт бойы қызық болғанымен, жаман, жартасқан және тек өзіне пайда келтіретін фильм» деп сипаттады. Ол, «S. O. B.» сияқты осылайша кескілескен, бірақ сонымен бірге тұрақты түрде күлкілі фильмді еске түсіру қиын. Роджер Эберт пен Джин Сискел, сол кезде PBS телеарнасының «Sneak Previews» фильмін талқылайтын бағдарламасының жүргізушілері, екеуі де «S. O. B.» фильміне жағымды баға берді.
Кассалық жинақ
Фильм бес күндік 4 шілде мерекесінде 3 116 078 долларлық табыс әкелді және АҚШ мен Канадада жалпы сомасы 14,8 миллион доллар жинады. Warner компаниясы 2002 жылы DVD нұсқасын шығарды, ал 2012 жылы қайта жариялады.