Жарылқаз атты батырлар (Jaryłqaz atty batyrlar)

Кіріспе

1974 жылы Мел Брукс түсірген батыс комедиялық фильмі.

"Жанғылы жолдар" (Blazing Saddles) – 1974 жылғы американдық сатирикалық постмодернистік батыс қара комедиялық фильмі, режиссері – Мел Брукс. Ол Эндрю Бергман, Ричард Прайор, Норман Штайнберг және Алан Угермен бірлесіп сценарий жазды, ал сюжеті Бергманға тиесілі. Фильмде Клеавон Литтл және Джин Уайлдер басты рөлдерде ойнайды. Брукс екі қосалқы рөлде де көрінеді: губернатор Уильям Дж. Ле Петоман және идиш тілінде сөйлейтін үнді басшысы. Ол сонымен қатар Лили фон Штупптың әншілер тобының біріне дауыс береді және ренжіген киноқұмарға дубляж жасайды. Фильмде Слим Пикенс, Алекс Каррас және Дэвид Хаддлстон, сондай-ақ Брукспен үнемі жұмыс істейтін Дом ДеЛуиз, Мадлен Кан және Харви Корман да ойнайды. Ыңғайлы жетекші граф Бази өзінің оркестрімен бірге эпизодтық рөлде пайда болады. Фильмде уақытқа қарамастан болатын көптеген нәрселер бар, мысалы, граф Бази оркестрінің Дикий Батыста "Париждегі сәуір" әнін орындауы немесе Пикенстің кейіпкерінің Спорт әлемі туралы айтуы. Фильм сыншылар мен көрермендер тарапынан жағымды пікірлер алды, үш "Оскар" сыйлығына ие болды және Америка кино институтының "100 жыл – 100 күлкі" тізімінде алтыншы орынға ие болды. 2006 жылы Конгресс кітапханасы "Жанғылы жолдар" фильмін "мәдени, тарихи немесе эстетикалық тұрғыдан маңызды" деп таныды және Ұлттық кино реестріне енгізуге қабылданды.

Сюжет

1874 жылы Америка шекарасында салынып жатқан жаңа темір жол жылжымалы құмдарды болдырмау үшін Рок Ридж қаласы арқылы қайта бағытталуы керек еді. Бұл Рок Риджтің құнын миллиондаған долларға дейін арттыратынын түсінген аумақтық бас прокурор Хедли Ламар қала тұрғындарын қуып шығуды жоспарлады және өзінің жақын серігі Таггарт басқаратын қарақшылар тобын шерифті өлтіріп, қаланы тонауға жіберді. Қала тұрғындары губернатор Уильям Дж. Ле Петоманнан оларды қорғау үшін жаңа шериф тағайындауын талап етті. Ламар ақылсыз Ле Петоманды Таггартқа шабуыл жасағаны үшін сотталуға тиіс қара теміржол жұмысшысы Бартты тағайындауға көндірді. Ламардың есебінше, қара шериф қала тұрғындарын ренжітіп, қаостың тууына себеп болып, Рок Риджті оның ықпалына қалдыруы керек еді. Бастапқыда қарсылыққа тап болған Барт өзін "қарсыластың кепілі" ретінде ұстап алып, қашып құтылды. Барт өзінің тапқырлығымен және "Вако баласы" атанған, ішімдікке құмар қарулы Джимнің көмегімен қала тұрғындарының наразылығын жеңіп шықты. Барт оны өлтіруге жіберілген, өте күшті, бірақ ақылсыз және философиялық қолбасшы Моңгоны бағындырды, содан кейін жалдамалы неміс сұлуы Лили фон Штуппты оның өзінің тәсілімен алдап, Лили оған ғашық болды. Босатылғаннан кейін Моңго Бартқа Ламардың темір жолмен байланысы туралы белгісіз ақпарат берді, сондықтан Барт пен Джим темір жол құрылыс алаңына барып, Барттың жақын досы Чарлиден темір жолдың Рок Ридж арқылы өтуі жоспарланғанын білді. Таггарт пен оның адамдары Бартты өлтіру үшін келді, бірақ Джим оларды атып, қашқызуға мәжбүрледі. Ламар өзінің жоспарлары сәтсіз аяқталғанына ашуланып, қарапайым қылмыскерлерді, мотоциклшілерді, Ку-Клукс-Клан мүшелерін, нацистік сарбаздарды және методистерді қоса алғандағы қарақшылар әскерін жинады. Рок Ридждің шығысында Барт ақ қала тұрғындарын қара, қытай және ирланд теміржолшыларымен таныстырды, олар қауымның қабылдауы үшін оларға көмектесуге келісті және Ламардың әскерін жеңу жоспарын түсіндірді. Олар түн бойы қаланың нақты көшірмесін жасап, көңіл көтеруге тырысты. Барт зұлымдарды алдамайтынын түсінгенде, қала тұрғындары өздерінің көшірмелерін жасады. Барт, Джим және Моңго "Гув. Уильям Дж. Ле Петоман тас жолы" құрастыру арқылы уақытты кешіктірді, бұл шабуыл жасаушылардың топтық төлемді төлеу үшін ақша жіберуіне мәжбүр етті. Төлемнен өткеннен кейін, шабуылдаушылар жалған қалаға және динамитпен толтырылған манекендерге шабуыл жасады. Джим өте дәл атып бомбаларды жарытқаннан кейін, жаман жігіттер мен аттар аспанға ұшып кетті, ал Рок Ридж тұрғындары жауларға шабуыл жасады, Лили нацистік сарбаздармен бірге ән салады. Қала тұрғындары, теміржолшылар мен Ламардың қарақшылары арасындағы ұрыс төртінші қабырғаны бұзып, көрші кинотеатрға шабуыл жасады, онда режиссер Бадди Бизарр Баски Беркли стиліндегі музыкалық номерді түсіріп жатқан еді. Содан кейін ұрыс студияның тамақтандыру бөліміне тарады, ал Warner Bros. киностудиясынан шығып, Бербанктің көшелеріне тарады. Ламар ұрыс-керістен қашып, таксиге отырып, "Жанып тұрған атқыштар" фильмінің премьерасы көрсетіліп жатқан Маннның қытай театрына жасырынады. Ол өз орнына отырғанда, экраннан Барттың ат үстінде театрға келе жатқанын көреді. Барт Ламардың қашуына кедергі жасап, жамбасына атқан. Барт пен Джим кинотеатрға кіріп, фильмнің соңына дейін тамашалады. Фильмде Барт қала тұрғындарына жұмысы бітіп, шаршағанын айтып, басқа жаққа кететінін хабарлайды. Қаладан шығып бара жатып, ол Джимді әлі де попкорн жеп жатқанын көріп, оны "ешқандай ерекше жерге" шақырады. Екі досы қысқа уақытқа шөлге қарай жүзіп, кейін лимузинге мініп, күн батуға қарай кетеді.

On the American frontier of 1874, a new railroad under construction will have to be rerouted through the town of Rock Ridge to avoid quicksand. Realizing this will make Rock Ridge worth millions, territorial attorney general Hedley Lamarr plans to force Rock Ridge's residents out of the town and sends a gang of thugs, led by his flunky Taggart, to shoot the sheriff and trash the town. The townspeople demand that Governor William J. Le Petomane appoint a new sheriff to protect them. Lamarr persuades dim witted Le Petomane to appoint Bart, a black railroad worker about to be executed for assaulting Taggart. A black sheriff, Lamarr reasons, will offend the townspeople, create chaos and leave Rock Ridge at his mercy. After an initial hostile reception in which he takes himself "hostage" to escape, Bart relies on his quick wits and the assistance of Jim, an alcoholic gunslinger known as the "Waco Kid", to overcome the townspeople's hostility. Bart subdues Mongo, an immensely strong and dim witted, yet philosophical henchman sent to kill him, then outwits German seductress for hire Lili Von Shtupp at her own game, with Lili falling in love with him. Upon release, Mongo vaguely informs Bart of Lamarr's connection to the railroad, so Bart and Jim visit the railroad worksite and discover from Bart's best friend Charlie that the railway is planned to go through Rock Ridge. Taggart and his men arrive to kill Bart, but Jim outshoots them and forces their retreat. Furious that his schemes have backfired, Lamarr recruits an army of thugs, including common criminals, motorcycle gangsters, Ku Klux Klansmen, Nazi soldiers, and Methodists. East of Rock Ridge, Bart introduces the White townspeople to the black, Chinese, and Irish railroad workers who have all agreed to help them in exchange for acceptance by the community, and explains his plan to defeat Lamarr's army. They labor all night to build a perfect copy of the town as a diversion. When Bart realizes it will not fool the villains, the townsfolk construct copies of themselves. Bart, Jim, and Mongo buy time by constructing the "Gov. William J. Le Petomane Thruway", forcing the raiding party to send for change to pay the toll. Once through the tollbooth, the raiders attack the fake town and its population of dummies, which have been booby trapped with dynamite. After Jim detonates the bombs with his sharpshooting, launching bad guys and horses skyward, the Rock Ridgers attack the villains with Lili singing with the Nazi soldiers. The resulting brawl between townsfolk, railroad workers, and Lamarr's thugs literally breaks the fourth wall and bursts onto a neighboring movie set where director Buddy Bizarre is filming a Busby Berkeley style top hat and tails musical number. Then the brawl spreads into the studio commissary for a food fight and spills out of the Warner Bros. film lot onto the streets of Burbank. Lamarr escapes the brawl and takes a taxi to hide at Mann's Chinese Theatre which is showing the premiere of Blazing Saddles. As he settles into his seat, he sees onscreen Bart arriving on horseback outside the theatre. Bart blocks Lamarr's escape and shoots him in the groin. Bart and Jim then enter the theater to watch the end of the film. Back in the film, Bart announces to the townspeople that he is moving on because his work is done (and because he is bored). Riding out of town, he finds Jim, still eating his popcorn, and invites him along to "nowhere special". The two friends briefly ride into the desert before dismounting and boarding a limousine which drives off into the sunset.

Даму

Идея Эндрю Бергманның бастапқыда өзі дамытуға және өндіруге ниеттенген сюжеттік жоспарынан туындады. "Мен "Tex X" (Малькольм Х есімінің ойыны) деп аталатын алғашқы нұсқасын жаздым", - деді ол. "Алан Аркин режиссер ретінде шақырылды, ал Джеймс Эрл Джонс шериф рөлін ойнауға тиіс еді. Бірақ бәрі күңкіреп кетті, көбінесе болатындай." Брукс оқиғаға қызығушылық танытты, оны "1874 жылы Ескі Батыста 1974 жылғы сөйлеу тілі мен өрнектердің пайда болуы" деп сипаттады және Бергманнан фильм құқықтарын сатып алды. "Your Show of Shows" бағдарламасынан бері жазушылар тобымен жұмыс істемегеніне қарамастан, ол сценарийді кеңейту үшін жазушылар тобын (оның ішінде Бергман да бар) жалдады және үлкен жазу тақтасын іліп қойды: "Өтінемін, әдепті сценарий жазбаңыз." Брукс жазу процесін хаостық деп сипаттады: "Blazing Saddles" көбінесе мас күйдегі төбелес ортасында жазылды. Біз бес адам фильмге өз идеяларымызды енгізу үшін қатты дауыстап айқайладық. Мен ең қатты дауыстаған ғана емес, сонымен қатар режиссер ретінде не кіретінін немесе шығатынын шешу құқығына ие болдым. Бергман бөлмедегі жағдайдың да хаостық болғанын еске түсіріп, "Түсіндірмелі сценарий жазу" бағдарламасына былай деді: "Бастапқыда біз бес адамнан тұратынбыз. Бір жігіт бірнеше аптадан кейін кетіп қалды. Содан кейін мен, Мел, Ричи Прайор және Норман Штайнберг қалдық. Ричи бірінші нұсқадан кейін кетіп қалды, содан кейін Норман, Мел және мен келесі үш-төрт нұсқаны жаздық. Бұл керемет болды. Бұл тәртіпсіздер бөлмесі еді!"

Кастинг

Прайор Брукстің шериф Барт рөлін ойнауға алғашқы таңдауы болған, бірақ студия оның есірткіге байланысты ұсталғандары салдарынан оны сақтандыру мүмкін емес деп мәлімдеп, Прайорды басты рөлге бекітуге қарсылық танытты. Содан кейін Дэн Дейли Брукстің бірінші таңдауы болды. Гиг Янг актерлік құрамға алынды, бірақ ол алғашқы сахнасында алкогольдік абстиненциялық синдромнан құлдырады, ал оның орнына Джин Уайлдер шақырылды. Мадлен Кан Брукс оның аяқтарын көргісі келгеніне наразылық білдірді. "Ол: «Осылай ма әудишн?» – деді. Брукс еске алды. «Мен бақытты отбасылық өмірде екенімді және «Дестри қайтадан шабады» фильміндегі Марлен Дитрих сияқты креслоға аяқтарымен отыра алатын актриса маған қажет екенін түсіндірдім». Сонда ол юбкасын көтеріп: «Тимеңдер!» деді. Кейіннен «негр» деген көптеген сілтемелер туралы сұрағанда, Брукс Прайор мен Литтлден үнемі қолдау алғанын айтты. Ол былай деді: «Егер олар бүгін [2012] «Жалынды атқыштар» фильмін қайта түсірсе, онда «N» сөзін шығарып тастайды. Ал содан кейін фильм болмайды». Брукс фильм шыққаннан кейін көптеген шағым хаттарын алғанын айтты. «Мен шаршадым» және «Француз қатесі» атты қойылымдардың хореографы Алан Джонсон болды. «I'm Tired» - Альфред Хичкоктың 1950 жылғы «Сәхнәдегі қорқыныш» фильмінде Марлен Дитрихтің Коул Портердің «Мен қаладағы ең жалқау қызмын» әнін орындауына, сондай-ақ «Көк періштеден» «Тағы да ғашық болу (Көмектесе алмаймын)» әніне құрмет көрсету және пароди жасау болып табылады. Әлемдік премьерасы 1974 жылдың 7 ақпанында Бурбанктегі Пиквик драйв-ин театрында өтті; 250 шақырылған қонақ, оның ішінде Литтл мен Уайлдер фильмді ат үстінде тамашалады.

Сыни жауап

Blazing Saddles қазір классика саналатынмен, алғашқы көрсетілімінде сыншылардың пікірі қарама-қайшы болды. Винсент Канби былай жазды: "Blazing Saddles" фильмінде жетекші тұлға жоқ, және әрбір оқиғалар кеңесінде ойластырылған барлық әзілдер енгізілген сияқты. Жақсысы, жаманы, шамалысы – ешқайсысы алынып тасталмаған. Вуди Алленнің комедиясы, қазіргі Анализ дәуіріміздің өнімі болғанымен, Китон, Лорел және Харди сияқты суреткерлердің таң қалдыратын және ұқыпты жұмысын еске түсіреді. Брукс мырзаның мақсаты төмен. Оның қайраттылығы сирек, бірақ анахронизм мен анархияны қолдануы өткеннің ұлы комедияларын емес, Хоуп Кросбидің "Жол" фильмдері сияқты орташа фильмдерді еске салады. Оның таланты одан да жақсы жұмыс істеуге мүмкіндік берер еді. Роджер Эберт фильмге төрт жұлдыз берді, оны "күлкіге толы, қызық фильм деп атады. Көбінесе, ол сәтті аяқталады. Бұл көрермендерге арналған фильм, оған әдемілік қосылмаған, құрылымы да дұрыс емес. Бірақ несіне мән бересіз, егер Алекс Каррас жаққа соққы беріп, атын құлатса?" Джин Сискел фильмге төрт жұлдыздың үшеуін берді және оны "жылдың ең күлкілі фильмдерімен қатар қоюға лайық" деп атады, сондай-ақ: "Күлкі азайған кезде, Брукс және оның әзілшілер квартеті құлақтарыңыз сезімтал болмаса және сіз батыс фильмдерінің пародиясын түсіне алсаңыз, ішкі күлкіні тудыратын әдепсіздіктерге шомылады". Сыншылар "Blazing Saddles" фильмін "кинолық емес" деп қарастырды, ол сол дәуірдегі Голливудтың киноға деген кейбір үміттеріне қайшы келді, көбінесе Бродвей театры мен АҚШ теледидарындағы әртүрлі шоулармен байланысты өндіріс стилін көрсетті. Бұл оның "қарпайымдылығы" және Харви Корманның "Кэрол Бернет Шоуы" (CBS, 1967–1978) сериалындағы танымал болуына байланысты болды, ол да "кейіпкерлер мен сюжеті нашар болды, оның орнына көптеген біржолғы әзілдер мен визуалды әзілдерге басымдық берді". Осы көзқарасқа сәйкес, Variety газеті былай жазды: "Егер комедиялар көрермендерден алатын күлкінің санымен ғана өлшенсе, онда "Blazing Saddles" сәтті деп есептелуі керек. Көптеген көрермендер күлкі арасында фильмнің негізінен телекомедияның созылған, әдепсіз нұсқасы екеніне шағымдануға уақыт таппайды". Лос-Анджелес Таймс газетінің журналисі Чарльз Шамплин фильмді "қадірсіз, қорқынышты, мүмкін емес, көбінесе Friar's Club-тағы еркектер кешіндей дәмсіз және үнемі күлкілі" деп сипаттады. The Washington Post газетінің журналисі Гари Арнольд жазды: "Мел Брукс тартымды атауды ескі әзілдер жинағына ысыраптайды. Бұл батыс әуенінің жаңалығы, стихиясы мен түпнұсқалығы жоқ деу – жұмсақ сөз. "Blazing Saddles" – бір мезгілде әдепсіз және ескірген әзіл-қалпына келтіру машинасы". The Monthly Film Bulletin журналының авторы Ян Доусон былай деп жазды: "Бәлкім, фильмнің бөліктерінің жиынтығынан кем болуына шағымдану артық, өйткені "Blazing Saddles" көптеген жақсы бөліктер мен есте қаларлық ойналымдарды қамтиды". Джон Саймон "Blazing Saddles" фильміне жағымсыз пікір жазып, былай деді: "Барлық түрлі әзілдер – негізінен анахронизмдер, маңызсыздықтар, кері этникалық әзілдер және ашық-айқын әдепсіздіктер – бір-бірімен шатастырылып, барлық бағытта ақымақтықпен ұрысады және көбінесе жерге ұрылады". Rotten Tomatoes шолу агрегаторында фильм 69 шолу негізінде 88% мақұлдау рейтингісіне ие, орташа бағасы 8.10/10. Сайттың сыншыларының пікірінше: "Қауесетті, қоздыратын және қатты күлдіретін "Blazing Saddles" – Мел Брукстің мансабының биік нүктесін белгілейтін батыс фильмдерінің қуанышты, қарапайым пародиасы". Metacritic сайтында 12 сыншыдан 100 баллдан 73 балл жинады, бұл "жалпысынан жағымды пікірлерді" көрсетеді. Исмаил Ридтің 1969 жылғы "Сары арқадағы радио бұзылды" романы "Blazing Saddles" үшін маңызды алдын ала немесе әсер ретінде аталды, бұл Ридтің өзі жасаған байланыс.

While Blazing Saddles is now considered a classic, critical reaction was mixed upon initial release. Vincent Canby wrote:
Blazing Saddles has no dominant personality, and it looks as if it includes every gag thought up in every story conference. Whether good, bad or mild, nothing was thrown out. Woody Allen's comedy, though very much a product of our Age of Analysis, recalls the wonder and discipline of people like Keaton and Laurel and Hardy. Mr. Brooks' sights are lower. His brashness is rare, but his use of anachronism and anarchy recalls not the great film comedies of the past, but the middling ones like the Hope Crosby "Road" pictures. With his talent he should do much better than that. Roger Ebert gave the film four stars out of four, calling it a "crazed grab bag of a movie that does everything to keep us laughing except hit us over the head with a rubber chicken. Mostly, it succeeds. It's an audience picture; it doesn't have a lot of classy polish and its structure is a total mess. But of course! What does that matter while Alex Karras is knocking a horse cold with a right cross to the jaw?" Gene Siskel awarded three stars out of four and called it "bound to rank with the funniest of the year," adding, "Whenever the laughs begin to run dry, Brooks and his quartet of gag writers splash about in a pool of obscenities that score belly laughs if your ears aren't sensitive and if you're hip to western movie conventions being parodied." Critics often perceived Blazing Saddles as inherently "un cinematic", defying some expectations for Hollywood filmmaking in the era, often displaying production style associated with Broadway theater and US television variety shows. This was in part due to its "simplistic framing" and the casting of Harvey Korman, known for The Carol Burnett Show (CBS, 1967–1978), which was similarly "low on characterization and story, instead opting for a high volume of one liners and visual gags." Typical to this perception, Variety wrote: "If comedies are measured solely by the number of yocks they generate from audiences, then Blazing Saddles must be counted a success Few viewers will have time between laughs to complain that pic is essentially a raunchy, protracted version of a television comedy skit." Charles Champlin of the Los Angeles Times called the film "irreverent, outrageous, improbable, often as blithely tasteless as a stag night at the Friar's Club and almost continuously funny." Gary Arnold of The Washington Post was negative, writing: "Mel Brooks squanders a snappy title on a stockpile of stale jokes. To say that this slapdash Western spoof lacks freshness and spontaneity and originality is putting it mildly. Blazing Saddles is at once a messy and antiquated gag machine." Jan Dawson of The Monthly Film Bulletin wrote: "Perhaps it is pedantic to complain that the whole is not up to the sum of its parts when, for the curate's egg that it is, Blazing Saddles contains so many good parts and memorable performances." John Simon wrote a negative review of Blazing Saddles, saying: "All kinds of gags—chiefly anachronisms, irrelevancies, reverse ethnic jokes, and out and out vulgarities—are thrown together pell mell, batted about insanely in all directions, and usually beaten into the ground." On review aggregator Rotten Tomatoes, the film has an approval rating of 88% based on 69 reviews, with an average rating of 8.10/10. The site's critics consensus reads: "Daring, provocative, and laugh out loud funny, Blazing Saddles is a gleefully vulgar spoof of Westerns that marks a high point in Mel Brooks' storied career." On Metacritic it has a score of 73 out of 100 based on 12 critics, indicating "generally favorable reviews". Ishmael Reed's 1969 novel Yellow Back Radio Broke Down has been cited as an important precursor or influence for Blazing Saddles, a connection that Reed himself has made.

Кассалық жинақ

Фильм АҚШ және Канадада алғашқы көрсетілімінен кинотеатрларда 26,7 миллион долларлық табыс әкелді. 1976 жылғы қайта шығарылымында ол тағы 10,5 миллион доллар, ал 1979 жылы тағы 8 миллион доллар тапты. АҚШ және Канададағы жалпы табысы 119,5 миллион долларлық жалпы кірістен 47,8 миллион долларды құрады, соның нәтижесінде сол кезге дейін 100 миллион доллардан асатын оныншы фильм болды.

Телесериалдар

Бергманның түпнұсқа әңгімесі негізінде CBS телеарнасы үшін "Қара Барт" атты пилоттық эпизод түсірілді. Онда Луис Госсет-младший Барт рөлінде, ал Стив Ландесберг оның маскүнем серігі, бұрынғы Конфедерация офицері "Рэб Джордан" рөлінде ойнады. Басқа актерлер қатарында Милли Славин мен Нобл Уиллингхэм болды. Бергман – жалғыз автор деп көрсетілген. CBS телеарнасы пилоттық эпизодты 1975 жылғы 4 сәуірде бір рет көрсетті. "Қара Барт" пилоттық эпизоды кейін "Blazing Saddles" фильмінің 30 жылдығына арналған DVD және Blu-ray дискісіне қосымша материал ретінде енгізілді.

Мүмкін кезеңдік өндіріс

2017 жылдың қыркүйегінде Брукс болашақта "Жалынды ат үстіндегі ат" фильмінің сахналық қойылымын жасауға ниеттенгенін мәлімдеді.

Танымал мәдениетте

CD және DVD медиасы үшін Rock Ridge стандарты "Жанды Жорғалаушылар" фильміндегі қаланың атымен аталған. 1988 жылғы "Жақсы, жаман және Хаклберри" анимациялық телефильмі – батыс фильмдерінің пародиасы. Фильмде антропоморфты мультфильмдік ит Хаклберри Хунд басты рөлде ойнайды. Оқиға Калифорния алтын асыру дәуірінде өтеді және "Жанды Жорғалаушыларға" ұқсас пародиалық көріністер мен әзілдерге, сондай-ақ американдық индейстер туралы стереотиптерге толы. Барт сияқты, Хак та күтпеген жерден қала тұрғындарын қорғау үшін шериф болып тағайындалады. 2022 жылғы "Алақанның күші: Хэнк туралы аңыз" анимациялық фильмінде Майкл Сера, Сэмюэл Л. Джексон, Мишель Йё және Рикки Гервейс түскен. Бұл фильм бастапқыда "Жанды Самурай" деп аталып, оның авторлары оны "бірдей шабыттанған және "Жанды Жорғалаушыларға" құрмет көрсеткен" деп атады. Брукс бұл туындының атқарушы продюсері болды, кейіпкерлердің біреуін дауыстап берді және сценарийге авторлық құқығы бар.

Үй медиасы

Фильм бірнеше рет VHS форматында жарық көрді және алғаш рет 1997 жылы DVD форматында шықты, одан кейін 2004 жылы 30 жылдық мерекелік арнайы басылым DVD-сі және 2006 жылы Blu-ray нұсқасы жарық көрді. 2014 жылы 40 жылдық мерекелік Blu-ray жинағы шықты.