Кіріспе

Австралиялық саясаткер Джон Джозеф Кэхилл (21 қаңтар 1891 – 22 қазан 1959), сондай-ақ Джо Кэхилл немесе Дж. Дж. Кэхилл деп те белгілі. Ол 1952 жылдан 1959 жылы қайтыс болғанға дейін Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының ұзақ жыл қызмет еткен саясаткері, теміржолшы, кәсіподақ жетекшісі және Еңбек партиясының премьер-министрі болды. Ирланд иммигранттарының ұлы ретінде Редферн қаласында, Жаңа Оңтүстік Уэльсте дүниеге келген Кэхилл 16 жасынан бастап Жаңа Оңтүстік Уэльс мемлекеттік теміржолында жұмыс істеді, кейіннен Австралия Еңбек партиясына қосылды. 1917 жылғы жалпы ереуілдегі рөлі үшін жұмыстан босатылған, сонымен қатар белгілі кәсіподақ ұйымдастырушысы болған Кэхилл 1925 жылы Сент-Джордж округінен Жаңа Оңтүстік Уэльс Парламентіне сайланды. Парламентте көп жылғы қызметтен кейін, оның ішінде парламенттен тыс уақытты қамти, Кэхилл 1941 жылы Қоғамдық жұмыстар министрі, ал 1944 жылы Уильям Маккелл үкіметінде Жергілікті басқару министрі болып тағайындалды. Ол штаттағы жергілікті басқарудың маңызды реформаларын жүргізді, соның ішінде 1945 жылы Корольдік комиссия құрды және 1948 жылғы «Жергілікті басқару (Аймақтар)» заңын қабылдады. 1949 жылы Премьер-министрдің орынбасары болып тағайындалған Кэхилл 1952 жылдың сәуірінен 1959 жылдың қазан айындағы өліміне дейін Жаңа Оңтүстік Уэльс Премьер-министрі қызметін атқарды. Оның премьер-министрлік кезеңі негізінен үкіметінің соғыстан кейінгі инфрақұрылымды дамытудағы рөлімен еске алынады, оның ішінде Сидней опера театрын салу және қазір оның атын иеленген тас жолдың құрылысы болды.

Балалық шағы мен отбасы

Джо Кейхилл, кеңінен сол атпен танылған, 1891 жылдың 21 қаңтарында Сиднейдің ішкі аймағындағы Редферн қаласында дүниеге келді. Кейхиллдің әкесі, Томас Кейхилл, Ирландияның Лимерик округінде туған және жақын жердегі Эвелей теміржол шеберханасында NSW теміржолының жұмысшысы болды, ал анасы, Эллен Глинн, Клэр округіне келген ирланд иммигранттарының қызы еді. Кейхилл Марриквиллдегі Сент-Бригид және Редферндегі Патрициан бауырлары мектебінде білім алды. 16 жасында 1907 жылдың 2 шілдесінде Эвелей теміржол шеберханасында Жаңа Оңтүстік Уэльс мемлекеттік теміржолының монтаждаушысы ретінде шәкірт болды. Жұмысшылардың білім беру қауымдастығының және Инженерлердің біріккен қоғамының (1921 жылдан бастап Алмагидтік инженерлік одақ [AEU] деп белгілі) Марриквилл бөлімшесінің мүшесі ретінде Кейхилл саяси белсенділікке қатысып, Еңбек партиясының NSW бөлімшесіне қосылды. Еңбек партиясындағы көптеген католиктер сияқты, ол 1916 жылы Бірінші дүниежүзілік соғысқа шақыруға қарсы болды және 1917 жылдың 14 тамызында теміржол жұмысынан айырылды, себебі теміржол жұмысшыларының жалақысы мен жағдайларына байланысты жалпы ереуілге қатысты. Кейін Кейхилл Ұлттық партияның мүшесі Том Хоскинске қарсы сайлауда 31,68% айырмамен жеңілді. 1918 жылдың 17 ақпанында оның кіші ағасы, сонымен қатар Жаңа Оңтүстік Уэльс теміржолында жұмыс істеген, 4-ші далалық компанияның (4-ші дивизия) сапёрі Томас Джеймс Кейхилл, Австралия инженерлері, Францияда қаза тапты. Оның әкесі де 1916 жылдың маусым айында 58 жасында Австралия гарнизондық артиллериясының запастағы аға сержанты ретінде активтік қызметте болған кезде қайтыс болды. Ұзақ және қиын жұмыссыздықтан кейін, Кейхилл басқа уақытша жұмыстармен қатар сақтандыру сатумен айналысты, бірақ 1922 жылдың ортасында Жаңа Оңтүстік Уэльс мемлекеттік теміржолына Рэндвик трамвай шеберханасында қайта жұмысқа орналасты. 1922 жылдың 11 қарашасында Марриквиллдегі Сент-Бригид шіркеуінде ол мемлекеттік қызметкер Джеймс Джозеф Келлидің қызы Эсми Мэри Келлиге үйленді. Олар үш ұл және екі қыз өсірді. 1924 жылдың 12 ақпанында олардың тұңғыш ұлы туғанда, оны Кейхиллдің кіші інісінің құрметіне "Томас Джеймс" деп атады. 1926 жылдың 11 желтоқсанында тағы бір ұл дүниеге келді, оған Джон Джозеф Кейхилл деп ат қойылды. Үшінші ұлы, Брайан Фрэнсис Кейхилл, 1930 жылдың 10 желтоқсанында дүниеге келді. 1922 жылы AEU-ның NSW басқару органына қарсы сәтсіз әрекеттен кейін, Кейхилл және басқалар одақтың "ішінде заңсыз қызмет атқарғаны" үшін сотқа берілді. Сот ісі кейіннен Бас сот судьясы Филипп Стрит тарапынан қабылданбаса да, Кейхиллге 1925 жылға дейін одақта қызмет атқаруға тыйым салынды.

Алғашқы саяси мансап

Мемлекеттік саясаттағы алғашқы әрекетінен сегіз жыл өткен соң, 1925 жылғы сайлауда Кэхилл Нью-Уэльс штатының заң шығарушы ассамблеясының Сент-Джордж округінен депутаты болып сайланды, бұл Джек Ланг басшылығымен Еңбек партиясын үкіметке қайта әкелді. Ол ешқашан Лангтың жақын серіктерінің бірі саналмады және Лангтың үкіметтегі екі мерзімі бойында артта қалды. Кэхилл, парламенттік фракцияның жартысымен бірге, Питер Логлинді қолдады, ол 1926 жылдың қыркүйегінде Лангқа партия басшылығы үшін сын салды. Бұл жеңіліс, алайда, тек уақытша кемсітушілік болды және Кэхилл осы аралықта аяқ киім сататын дүкенде инспектор болып жұмыс істеді. Саяси мәселелерге деген қызығушылығын сақтап, Кэхилл (Логлинді бұрын қолдағанмен) көптеген АЛП мүшелері экс-премьерден бас тартқан кезде Лангқа адал болды. Ол Арнклифтегі Еңбек партиясының жиналысында: «Мырза Ланг – жұмысшылардың ең жақсы досы, және уақыт Лангтың дұрыс екенін көрсетеді», – деді. 1935 жылы Кэхилл Арнклифтегі парламентке Мемлекеттік Еңбек партиясынан сайланды, сайлауда партия жалпы жеңіліске ұшырағанына қарамастан, «егер баспасөз халықтың санасын уласа, он жылдан кейін, тіпті ол қайтыс болғаннан кейін де баспасөз мырза Лангты Австралияның көптен бері көрген ең ұлы батыры деп жариялайды» деді. 1938 жылы тағы бір сайлауда жеңіліске ұшырағаннан кейін Лангтың басшылығы күмәнді болды, Кэхилл бұрынғы мақтауын тоқтатып, штаттық бөлімшедегі фракциялық тартысқа федералдық араласуды қолдау үшін фракциялық ұсынысты қолдады, бұл оның бірнеше әріптестерінің Боб Хефрон басқаратын Индустриалдық Еңбек партиясына өтуіне әкелді. Кейін Кэхилл 1939 жылдың қыркүйегінде Лангқа қарсы Еңбек партиясының төрағалығына сәтті сын салып, партияның атқару комитетіне сайланған Уильям МакКелді қолдады. Ассамблеяда жиі сөйлейтін Кэхилл көбінесе теміржолмен байланысты мәселелер бойынша әріптестеріне сөз сөйлеп, Кукс өзенінің трамвай желісін Арнклифке дейін ұзарту үшін үкіметтен (сәтті болмаған) талаптар қойды. Кэхилл 1940 жылдың қыркүйегінде өткен федералдық сайлауда Еңбек партиясының науқан директоры болды, нәтижесінде Джон Кертин басшылығындағы АЛП көпшілік дауысын алып, Роберт Мензистің Біріккен Австралия партиясының үкіметінен үш орын қосымша жеңіп алды, бұл партияны азшылыққа түсірді және 1941 жылдың қазан айында сенімсіздік дауысында құлап кетті.

Корольдік министр

1941 жылғы мамыр айындағы сайлауда Еңбек партиясы 26 орын алып, Біріккен Австралия партиясының (БАП) 33 орыннан айырылып қалды. Губернатор Лорд Уэйкхерст Маккеллге үкімет құруды тапсырды. 1941 жылғы сайлауда Арнклиф жойылған кезде, Кейхилл Кукс өзені сайлау округіне ауысты. 1941 жылдың 16 мамырында Кейхилл министрлердің қалған бөлігімен бірге Үкімет үйінде губернатордың алдында қоғамдық жұмыстар министрі ретінде ант берді. Соғыс уақытында қызметке кіріскен Кейхиллдің қоғамдық жұмыстар министрі ретіндегі рөлі, экономикалық өсімді жалғастыру және соғысқа қолдау көрсету үшін түрлі жобаларды басқару арқылы маңызды болды. Үкімет 1933 жылы Бертрэм Стивенс үкіметінің Ньюкаслдегі NSW Government Dockyard-ты жапқаннан кейін мемлекеттік кеме жасау кәсіпорнын қайта құруды ұзақ уақыттан бері қолдап келді, соның салдарынан 1942 жылы Кейхилл Ньюкаслдегі NSW Government Engineering and Shipbuilding Undertaking (Мемлекеттік кеме жасау зауыты деп белгілі) ашылуын басқарды, бұл 1943 жылғы Үкіметтік инженерия және кеме жасау кәсіпорны заңында бекітілді. Өзінің рөлі туралы Кейхилл былай деді:

Басқа басталган жобаларға қорғаныс нысандары, әуежайлар, әскери тұтқындар лагерлері сияқты түрлі соғыс жұмыстары, сондай-ақ соғыс кезінде тоқтап қалмаған су және электрмен жабдықтау инфрақұрылымын жақсарту кірді. 1943 жылға қарай Кейхилл соғыстан кейінгі инфрақұрылымды жоспарлауға белсенді қатысты, Маккелл үкіметі жаңа порттар мен жолдар сияқты жаңа қоғамдық жұмыстар жобаларына маңызды инвестициялар жасады. 1945 жылдың қазан айында Мемлекеттік кемежайдан 22-ші кеме суға түсірілген кезде, Кейхилл оның табысты қайта құрылуына қатысқаны үшін мақтан тұтанын мәлімдеді және кемежай «Коммунальттің өнеркәсіптік дамуы үшін өте маңызды кеме жасау саласының тұрақты орнатылуында маңызды рөл атқаратынын» атап өтті. Үкімет болжағандай, соғыс аяқталғаннан кейін инфрақұрылымға жаңа инвестициялар қажет болды, ал 1946 жылы Кейхилл Солтүстік Райдтегі жаңа Психиатриялық ауруханаға 1,7 миллион фунт стерлинг, ал Кукс және Волли өзендерін қазу және жақсартуға 600,000 фунт стерлинг сияқты маңызды жобаларға жаңа заң жобаларын ұсынды. 1944 жылы Кейхилл жергілікті басқару министрі болды, ол бұл лауазымды сегіз жыл бойы атқарды; ол бұл лауазымды жергілікті басқарудың өкілеттіктерін кеңейту үшін пайдаланды. Ол Хоумбуш Бэйдегі Мемлекеттік кірпіш зауытын құрды. Сонымен қатар, ол Жаңа Оңтүстік Уэльс Электр энергиясы комиссиясын құруды қадағалады, ол ауылдық Жаңа Оңтүстік Уэльстің көп бөлігіне электр энергиясын жеткізді, ал Камберленд округі кеңесі 1948 жылы маңызды округтік жоспарлау схемасын әзірледі. Кейхилл оның орынбасары болуға дайын тұрды. 21 қыркүйекте өткен партиялық отырыста Кейхилл 21 дауысқа қарсы 20 дауыспен Бас прокурор Кларенс Мартинге қарсы Премьер-министрдің орынбасары болып сайланды.

Жаңа Оңтүстік Уэльстің премьер-министрі

Джеймс МакГирр 1952 жылғы 1 сәуірде денсаулығының нашарлауына байланысты премьер-министр лауазымынан кеткенін жариялағанда, Кахилл, оның орынбасары ретінде табиғи түрде ізбасар болғандықтан, МакКеллдің орнын басуға кандидат ретінде өзін ұсынды. Ол Клив Эватт, Уильям Фрэнсис Шехан, Боб Хефрон (осы кезде білім министрі) және Кларенс Мартин (әлі де Бас прокурор) сияқты үміткерлермен бәсекелесті. Алайда, 3 сәуірдегі дауыс беруге бір күн қалғанда, Хефрон Кахиллге қарсы жеңіске жету үшін партиялық жиналыста жеткілікті дауысы жоқ екенін білді және оның нәтижесінде Кахилл оған вице-премьер болуына қолдау көрсеткені үшін өз блогының дауыстарын беру туралы келісім жасады. Осының нәтижесінде, 3 сәуірде Кахилл премьер-министрлік лауазымына жалғыз қалған бәсекелес Мартинді 32 дауысқа 14 қарсы жеңді (Шехан мен Эватт бәсекеден бас тартқан). Хефрон Шахталар министрі Джошуа Артурды 32 дауысқа 14 қарсы жеңіп, вице-премьер болды. Кахилл 1953, 1956 және 1959 жылдарғы штаттық сайлауларда жеңіске жетті. 1958 жылғы қарашада ол Маккуори көлінде Ванги электр стансасын ресми түрде ашты.

Сидней опера театры

1954 жылғы қарашада Кейхилл алғаш рет Сиднейдегі опера театры идеясын Беннелонг Пойнттағы ескі Форт Маккуари трамвай депосының орнында қолдауға кірісті. 1955 жылғы қыркүйекте ол оның дизайны үшін халықаралық конкурс жариялады. Бұл конкурсты 1957 жылғы қаңтарда даниялық сәулетші Йорн Утзон жеңіп алды. 1957 жылғы тамызда Кейхилл опера театрының шамадан тыс қымбатқа түсетіні және қарапайым халыққа қол жетімді емес деген сынға жауап беріп, былай деді: «ғимараты тұрғызылған кезде ол әрбір азаматтың пайдалануына ашық болады, орташа еңбектің нәсібімен күн көретін отбасы да, жағдайы жақсырақ адамдар да оған теңдей бара алады, тіпті ең төменгі топтың өкілдеріне де ешқандай кедергі болмайды, ал Опера театры – демократиялық мемлекеттің толыққанды мағынадағы ескерткіші болады». 1959 жылғы 5 ақпанда Кейхилл Опера театрының құрылысының бірінші кезеңі бойынша Lendlease Corporation және Civil & Civic компаниясының төрағасы Дик Дюссельдорппен және Brederos компаниясының бас директоры Ян де Вриспен келісімге келді. 1959 жылғы 2 наурызда құрылыс жұмыстарының ресми басталуымен және іргетас тақтасын қалау кезінде Кейхилл Сидней опера театрының «заманауи сәулет өнерінің көрнекті үлгісі ғана емес, сонымен қатар әлемге әйгілі опера театры ретінде, әлемнің көрнекті суретшілерін көруге және тыңдауға мүмкіндік беретін, ал біздің суретшілеріміз Австралия мәдениетінің гүлденуін көрсетуге болатын қасиетті орынға айналатынын» мәлімдеді.

Ауру және қайтыс болу

Темекіге көп дақрыб, Кейхилл 1959 жылы денсаулығы нашарлап, вице-премьер Боб Хефрон осы кезеңде оның орнына жиі іс-әрекет етті. Ол сол жылдың қазан айында Сидней ауруханасында миокард инфарктісінен қайтыс болды, ал Хефрон премьер-министрлік лауазымына қарсылықсыз тағайындалды. Оған дейін Жаңа Оңтүстік Уэльс премьер-министрлерінің ешқайсысы Кейхилл сияқты ұзақ билікте болған емес, ал кейіннен Роберт Аскин 1972 жылға дейін Кейхиллдің өкілеттік мерзімін басып өткен жоқ.

Құрметтер мен мұра

Кейхиллдің әйелі Эсми, қыздары Джемма мен Маргарет және ұлдары Том, Джон және Брайан аман қалды. Кейхиллге мемлекеттік жерлеу рәсімі жасалып, оның мәйіті Сиднейдегі Сент-Мари соборында қойылды. Собордағы жерлеу рәсіміне 3000-нан астам адам қатысты, оның ішінде губернатор сэр Эрик Вудвард, премьер-министр Роберт Мензис және оппозиция жетекшісі Х.В. Эватт болды. Собордан Руквуд зиратына дейінгі жол бойында шамамен 200 000 адам тұрған деп есептеледі. Кардинал Норман Гилрой ақтық сөзінде Кейхиллді «үлкен адалдығы бар адам» деп мақтады. Оның үлкен ұлы Томас Джеймс Кейхилл әкесінің орнын босатқаннан кейін Кукс-Ривер сайлау округінен депутат болып сайланды және 1983 жылы қайтыс болғанға дейін парламент мүшесі қызметін атқарды. Оның әйелі Эсми Кейхилл 1971 жылдың 21 маусымында 79 жасында, Кейхиллдің 44 Уоррен-роудтағы үйінде қайтыс болды және күйеуінің қасында Руквуд зиратындағы отбасылық жерге жерленді. Кейхилл өмірінде бірнеше марапаттар алды. Парламент мүшесі ретінде ол 1937 жылы король Георг VI-ның тәж кию медалін, ал Кейхилл мен Эсми Кейхилл 1953 жылы королева Елизавета II-нің тәж кию медалін алды. 1952 жылы Сидней университетінен құрметті заң докторы (LL.D.), 1955 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс Технология университетінен ғылым докторы (D.Sc.), ал 1956 жылы Жаңа Англия университетінен әдебиет докторы (D.Litt.) дәрежесін алды. 1958 жылдың 17 желтоқсанында Сидней қаласы Circular Quay арқылы өтетін жаңа тас жолды «Кейхилл экспрессуэйі» деп атауға шешім қабылдады, ал Кейхилл 1959 жылдың 6 маусымында Катумбадағы «Кейхиллс Лукэаут» деп аталған Көк Таулар қалалық кеңесінің ресми ашылуына қатысты. 1961 жылы Рокдейл муниципалитеті өзінің бұрынғы сайлау округінде Волли-Криктегі жаңа саябақты «Кейхилл паркі» деп атауға шешім қабылдады. Кейхиллдің қайтысынан кейін, оның бұрынғы Кукс-Ривер сайлау округіндегі Маскоттағы жаңа мемлекеттік орта мектеп оның есімін және мектептің құрылуына қосқан үлесін құрметтеу үшін «Дж.Дж. Кейхилл атындағы мемориалдық орта мектеп» деп атауға шешім қабылдады. Оны оның жесірі Эсми Кейхилл 1961 жылдың 24 наурызында ресми түрде ашты. Мектептің 50 жылдығында директор Робин Коуин Кейхиллдің «шынайы жеке адалдығы бар, отбасылық адам және өзінің істерімен сөйлейтін ұлы еңбекқор болғанын» атап өтті. «Оның мінез кодексі және өмір салты мектеп ұранына сай: «Дұрыс болғанды дұрыс болғандықтан жаса».