Кіріспе

Контрагент (кейде қарсы тарап) – қаржылық тәуекелге байланысты болатын заңды тұлға, заңды тұлға емес ұйым немесе ұйымдар тобы. Бұл термин 1980-ші жылдары, әсіресе 1988 жылғы Базель I талқылаулары кезінде кеңінен қолданыс тапты. Сапалы жазылған шарттар әдетте әрбір контрагенттің барлық мүмкін жағдайлардағы құқықтары мен міндеттерін толыққанды түсіндіруге тырысады, бірақ мұнда шектеулер бар. Заң бойынша контрагенттерге қатысты жалпы ережелер қарастырылған, және (кемінде, ортақ құқық жүйелерінде) ортақ құқықты қалыптастыратын көптеген сот прецеденттері бар.

Қаржылық қызмет көрсету секторы

Қаржылық қызметтер саласында "нарықтық қарсы тарап" термині қарыздар мен өтемақылар бойынша соңғы кепілгер ретінде әрекет ететін үкіметтерге, мемлекеттік банктерге, ұлттық валюталық органдарға және Дүниежүзілік банк тобы сияқты халықаралық валюталық ұйымдарға қатысты қолданылады. Бұл термин сондай-ақ осы рөлде әрекет ететін компанияларға да қолданылуы мүмкін. Қаржылық қызметтерде "қарсы тарап" брокерлерге, инвестициялық банктерге және басқа бағалы қағаздар дилерлеріне де сілтеме жасай алады, олар "бір тікелей келісім" бойынша бағалы қағаздар мәмілелерін аяқтағанда келісімшарт жасасушы тарап ретінде қызмет етеді. Бұл термин көбінесе "қарсы тарап тәуекелі" контекстінде қолданылады, яғни егер "бір тікелей келісім" бойынша бағалы қағаздар саудасындағы қарсы тарап өзінің міндеттемелерін орындауда қиындыққа ұшыраса, фирманың ақшалай шығынға ұшырау қаупі.

Сақтандыру секторы

Сақтандыру саласында бұл термин сақтандыру тәуекелін жоғары деңгейде қайта сақтандыруды ұсынатын немесе талап ететін, үкіметтерге ұқсас рөлдегі сақтандыру компанияларына да қатысты қолданылады. Уақыт өте келе бұл термин ретроцессияны және қайта сақтандырудың басқа түрлерін ұсынатын немесе талап ететін компанияларға жалпылама қолданыс тапты.