Австралиядағы Индий мұхиты мен Тынық мұхиты арасындағы теміржол саяхаты

Кіріспе

Австралиядағы жолаушылар пойызы қызметі – Австралиялық теміржол қызметі.

Үнді мұхиты – Австралияның шығыс-батыс теміржол дәлізінде, Тынық мұхитының жағасындағы Сидней мен Үнді мұхитының жағасындағы Перт қалалары арасында апта сайынғы, тәжірибелік туризмге арналған жолаушылар пойызы қызметі. Осылайша, солтүстік-оңтүстік дәлізіндегі әріптесі – The Ghan сияқты, әлемдегі санаулы трансконтиненттік пойыздардың бірі. Бұл пойыз алғаш рет 1970 жылы Оңтүстік Австралия мен Батыс Австралиядағы рельс ауыстыру жобалары аяқталғаннан кейін, континенттер аралық теміржол сапарының бірінші мүмкіндігін ұсынып, рельс енінің өзгеруін болдырмады. Пойыз әлемдегі ең тамаша теміржол сапарларының бірі деп есептеледі. Оның маршруты әлемдегі ең ұзын тік теміржол учаскесін, Нулларбор жазығы арқылы өтетін Транс-Австралия теміржолын қамтиды. Қызмет бастапқыда төрт мемлекеттік теміржол әкімшілігімен бірлесіп жүргізілді: Жаңа Оңтүстік Уэльс Теміржол департаменті, Оңтүстік Австралия теміржолдары, Орталық теміржолдар және Батыс Австралия үкіметтік теміржолдары. 1993 жылдың ақпанында Австралия Ұлттық компаниясы толық иелігіне алғанға дейін. 1997 жылы Үнді мұхиты Great Southern Rail компаниясына сатылды, ал кейін корпоративтік меншік бірнеше рет ауысып, Journey Beyond Rail Expeditions, содан кейін Journey Beyond деп аталды. Бір бағытты сапарға кестеге және жазғы уақытқа байланысты 70,5 пен 75 сағат арасында уақыт кетеді. 2022 жылдан бастап Platinum және Gold аттарымен екі деңгейлі қызмет ұсынылуда. Моторвагондық қызмет Аделаида мен Перт арасында жолаушылардың автокөліктерін пойызда тасымалдайды.

Тарих

1966 жылы Шығыс-Батыс теміржол дәлізінің қалған тар теміржол бөліктері стандартты теміржолға ауыстырылып, Теміржол департаменті (Жаңа Оңтүстік Уэльс), Оңтүстік Австралия теміржолдары, Ұлттық теміржолдар және Батыс Австралия үкіметтік теміржолдары Сидней орталық станциясынан Шығыс Перт терминалына тұрақты жолаушылар қызметін ашуға келісті. Бастапқыда «Трансконтиненталь» деп аталатын бұл қызметке 1969 жылы көлік министрлерінің бірлескен отырысында «Үнді мұхиты» деген ат берілді. Қызмет бастапқыда желілері арқылы өтетін төрт оператордың бірлескен басқаруында болды, кірістер мен шығындар келесідей бөлінді: Жаңа Оңтүстік Уэльс теміржолдары (28,5%), Оңтүстік Австралия теміржолдары (10%), Ұлттық теміржолдар (45%) және Батыс Австралия үкіметтік теміржолдары (16,5%). Бірінші «Үнді мұхиты» пойзы 1970 жылдың 23 ақпанында Сиднейден жол тартты, бұл бірнеше ай бұрын аяқталған Шығыс-Батыс стандартты теміржол жобасының арқасында Австралия құрлығын кесіп өтетін алғашқы тікелей пойыз болды. Ол кезде ол Транссибір теміржолы мен Канада теміржолынан кейін қашықтығы бойынша үшінші ең ұзын жолаушылар пойзы еді. Локомотивтер мен бригадалар Сидней мен Брокен-Хилл арасында Жаңа Оңтүстік Уэльс теміржолдары департаментімен, Брокен-Хилл мен Порт-Пири арасында Оңтүстік Австралия теміржолдарымен, Порт-Пири мен Калгурли арасында Ұлттық теміржолдармен және Калгурли мен Перт арасында Батыс Австралия үкіметтік теміржолдарымен қамтамасыз етілді. 1975 жылдың шілдесінде «Австралиялық Ұлттық» компаниясы құрылғаннан кейін, ол Брокен-Хиллден Калгурлиге дейін локомотивтер мен бригадаларды ұсынды. Локомотивтер Литгоу, Брокен-Хилл, Порт-Пири және Калгурлиде ауыстырылды. Бастапқыда Сидней мен Порт-Пири арасындағы бригадаларды Ұлттық теміржолдар бір қызметте, ал Жаңа Оңтүстік Уэльс мемлекеттік теміржолдары басқа қызметтерде ұсынды, Порт-Пири мен Калгурли арасында Ұлттық теміржолдар, ал Калгурли мен Перт арасында Батыс Австралия үкіметтік теміржолдары қамтамасыз етті. Пойыз бастапқыда аптасына екі рет жүріп тұрды. Сұраныс жоғары болған кезде, екі локомотивпен бірге қосылған пойыз пайдаланылды. Ол Жаңа Оңтүстік Уэльсте екі пойыз ретінде жүріп, Брокен-Хиллде біріктірілді. 1973 жылдың шілдесінде үшінші қызмет, ал 1975 жылдың шілдесінде төртінші қызмет енгізілді, олар екі қызмет те қолданыстағы «Транс-Австралия» қызметтерінің кеңейтілген нұсқалары болды. 1976 жылдың қазанында Порт-Пири мен Перт арасында автопоезд қызметі енгізілді. Бастапқыда көліктер Перттегі Кьюдейл жүк терминалында жүктелді, содан кейін Шығыс Перт станциясында көлік жүктеу пандусы салынды. 1982 жылдың 2 желтоқсанынан 1983 жылдың 25 сәуіріне дейін Оңтүстік Австралиядағы штаттар санына байланысты туындаған еңбек дауынан қызмет тоқтатылды. Қайта басталғанда, қызмет аптасына үш ретке дейін қысқартылды, екінші сыныптағы вагондар отыруға арналған вагондарға ауыстырылды. 1986 жылдың тамызынан бастап пойыз Аделаида арқылы жүре бастады. 1988 жылдың қазанында автопоезд қызметі Сиднейге дейін кеңейтілді. 1991 жылдың маусымында қызмет аптасына үш рет емес, екі рет жүрді. 1992 жылдың қаңтарында Сидней мен Аделаида арасында аптасына екі рет, Аделаида мен Перт арасында аптасына бір рет рейстер жасалатын болды. 1993 жылдың ақпанында «Australian National» компаниясы 1992 жылы Мемлекеттік теміржол басқармасымен және «Westrail» компаниясымен келісімге келгеннен кейін қызметті толыққанды өз қолына алды. 1993 жылдың тамызында екінші қызмет қайта басталды. 1994 жылдың қаңтарынан бастап қызмет «Australian National» CL класындағы локомотивтермен толыққанды жүзеге асырылды. «Australian National» компаниясы жекешелендіріліп, 1997 жылдың қазанында «Үнді мұхиты», «Гхан» және «Оверленд» сияқты пойыздар «Great Southern Rail» (қазір «Journey Beyond Rail Expeditions» деп аталады) компаниясына сатылды. Локомотивтерді ұсыну «National Rail» компаниясымен келісімшарт бойынша жүзеге асырылды. 2016 жылдан бастап «Үнді мұхиты» апта сайын жүріп тұрады. 2015 жылға дейін қыркүйек пен қараша айлары аралығында екінші қызмет те жүрді.

With the remaining narrow gauge parts of the East west rail corridor being gauge converted to standard gauge in 1966, the Department of Railways New South Wales, South Australian Railways, Commonwealth Railways and Western Australian Government Railways agreed that a through passenger service from Sydney Central to East Perth Terminal be inaugurated. Originally to be named The Transcontinental, in 1969, the Indian Pacific name was adopted by a joint meeting of transport ministers. The service was originally operated jointly by the four operators whose networks it traversed, with revenues and costs apportioned Department of Railways New South Wales (28.5%), South Australian Railways (10%), Commonwealth Railways (45%) and Western Australian Government Railways (16.5%). The first Indian Pacific service left Sydney on 23 February 1970, becoming the first direct train to cross the Australian continent, made possible by the completion of the east west standard gauge project a few months earlier. At the time it was the third longest passenger train in terms of distance after services on the Trans Siberian Railway and the Canadian. Locomotives and crews were provided by the Department of Railways New South Wales between Sydney and Broken Hill, South Australian Railways between Broken Hill and Port Pirie, the Commonwealth Railways between Port Pirie and Kalgoorlie and Western Australian Government Railways between Kalgoorlie and Perth. With the formation of Australian National in July 1975, it provided locomotives and crews from Broken Hill to Kalgoorlie. Locomotives were changed at Lithgow, Broken Hill, Port Pirie and Kalgoorlie. On board crews were originally provided between Sydney and Port Pirie by Commonwealth Railways on one service and New South Wales Government Railways on the other services, Commonwealth Railways between Port Pirie and Kalgoorlie and West Australian Government Railways between Kalgoorlie and Perth. The train originally operated twice per week. In times of heavy demand, a double consist would operate. It would operate in New South Wales as two trains before being combined at Broken Hill. In July 1973, a third service was introduced followed in July 1975 by a fourth, these later two being extensions of existing Trans Australian services. In October 1976, a motorail service was introduced between Port Pirie and Perth. Originally vehicles were loaded in Perth at the Kewdale Freight Terminal before a car loading ramp was built at East Perth station. The service was suspended from 2 December 1982 to 25 April 1983 due to an industrial dispute over staffing levels in South Australia. When it resumed, the service was reduced to three times weekly with the second class sleepers replaced by sitting carriages. From August 1986, the train commenced operating via Adelaide. In October 1988 the motorail service was extended through to Sydney. In June 1991, the service was cut from three times a week to two. This was reduced to weekly in January 1992 between Sydney and Adelaide with two services a week between Adelaide and Perth. In February 1993, Australian National took over operation of the service throughout after agreement was reached with the State Rail Authority and Westrail in 1992. A second service resumed in August 1993. From January 1994, the service was operated throughout by Australian National CL class locomotives. As part of the privatisation of Australian National, the Indian Pacific, along with The Ghan and The Overland, was sold to Great Southern Rail (now known as Journey Beyond Rail Expeditions) in October 1997. Motive power provision was contracted to National Rail. As from 2016, the Indian Pacific operates weekly. A second service operated between September and November until 2015.

Бағыт

Маршрут Сиднейден шығып, Батыс және Брокен Хилл желілері арқылы Брокен Хиллге дейін жүреді. Содан кейін ол Оңтүстік Австралияға өтіп, Брокен Хиллден Кристалл Брук желісіне дейін, оңтүстікке қарай Аделаидаға барады. Кристалл Бруктан Аделаидаға дейінгі желі стандартты өлшемге ауыстырылмас бұрын, Аделаидаға баратын жолаушылар Порт Пириде ауысуы керек еді. Алайда 1986 жылдың тамызынан бастап Үнді-Тынық мұхиты Аделаидаға барып-қайту үшін бағытталды, бұл сапарға уақыт қосты. Кристалл Бруктан солтүстікке қарай Порт-Аугустаға, содан кейін Транс-Австралия темір жолы арқылы Калгурлиге дейін барады, оның ішінде Нулларбор жазығындағы әлемдегі ең ұзын тікелей темір жол учаскесінен өтеді. Содан кейін ол Шығыс Алтын алқаптары мен Шығыс желілері арқылы Шығыс Пертке дейін барады. Желінің ең биік нүктесі Блл, Жаңа Оңтүстік Уэльс штаты, Блю-Маунтинс тауларында, 1100 метр биіктікте орналасқан. Желінің ең солтүстік нүктесі Оңтүстік Австралиядағы Йеллабинна аймақтық паркінің батыс шетінде жатыр. Желінің ең оңтүстік нүктесі Оңтүстік Австралияның Кесвик қаласындағы Аделаида Парклендс терминалында орналасқан. Кейде, теміржол жұмыстары жүргізілген кезде, Үнді мұхиты Оңтүстік магистралі арқылы Сиднейден Коттамундраға, ал содан кейін трансұлттық желі арқылы Паркстегі Брокен Хилл желісіне қайта қосылады. Бұрын ол Теморадан Ротоға дейінгі желі арқылы және Мельбурн арқылы да жүрген. 1970 жылы сапар 75 сағатқа созылған. Кейінгі инфрақұрылымдық жақсартулар мен локомотивтер мен экипажты ауыстыруға кеткен уақыттың қысқаруының арқасында, қазіргі сапар 65 сағатқа созылады, жолдың ұзақтығына қарамастан.

Жылжымалы құрам

Операцияларды бастау үшін 59 тот баспайтын болаттан жасалған вагондар, қуат вагондары және багаждық вагонтар Гранвиллдегі Commonwealth Engineering компаниясымен Транс-Австралияда қолданылып жүрген үлгі бойынша салынды. Бұл пойыз 12 вагоннан тұратын. 1971 жылы тағы 16 вагонға тапсырыс берілді. 2020 жылға қарай апталық қызметке 25 вагонға дейін және екі моторольді вагон кіреді. Пойыздың ұзындығына байланысты, ол Сидней орталық вокзалында тоқтағанда екіге бөлінеді. Бастапқыда әр оператор пойызды өз желісі бойынша локомотивтерді Брокен Хилл, Порт Пири және Калгурлиде ауыстыра отырып тартты. Литгоуда электр қуаты дизельдік қуатқа ауыстырылды. Westrail локомотивтердің жетіспеушілігіне байланысты, 1973 жылдың қазанынан 1977 жылдың наурызына дейін Австралия Ұлттық локомотивтері Батыс Австралияда қызмет көрсетті. 1994 жылдың қаңтарынан бастап, қызмет Австралия Ұлттық CL класындағы локомотивтермен толығымен жүзеге асырылды. 1997 жылдың қарашасынан бастап, оны Pacific National NR класындағы локомотивтер тартады. NR класындағы жеті локомотив (NR18, NR25, NR29, NR86) Үнді мұхитының әртүрлі түс схемаларымен қайта боялды. Бас локомотивке Сидней мен Аделаида арасында 81, G немесе екінші NR класындағы локомотив көмектеседі. 2014 жылы NR25 және NR28 Pacific National түс схемасына жақын жаңа түс схемасымен боялды. 2018 жылы NR29 және NR86 локомотивтеріне Үнді мұхитының логотипі салынды.

Жолаушылар үшін құрылғылар

Бастапқыда пойыз 52 бірінші және 96 екінші сыныпты ұйықтайтын орынды ғана ұсынды. Дегенмен, пойыздың жолаушылар саны 144 адаммен шектелді, себебі 48 орындық асхана вагонында үш сменаға қызмет көрсетуге болады. 1973 жылдан бастап, жатақхана 88 бірінші сыныпты және 64 екінші сыныпты ұйықтайтын орынға дейін өзгертілді. Commonwealth Railways учаскесіндегі қысқа қашықтыққа саяхаттайтындар үшін клубтық асхана вагонында да екінші сыныпты орындықтар болды. 1975 жылдан бастап Australian National компаниясы Порт-Пиридің батысына аптасына екі рет толық отыратын вагондармен жүргізді. Жаңа Оңтүстік Уэльс теміржол департаменті бастапқыда бүкіл сапар бойы отыратын орын ұсынуға қарсылық көрсетті, бірақ 1974 жылдан бастап Сидней мен Порт-Пири арасында Public Transport Commission HUB/RUB отыратын вагондары енгізілді, ал Australian National компаниясы Брокен-Хиллден Питербороға дейін Аделаидаға жалғасу үшін отыратын вагондармен қамтамасыз етті. 1979 жылы Public Transport Commission вагондары Сиднейден Питербороға дейін жүре бастады. 1981 жылы бұл Порт-Пириге дейін ұзартылды. Australian National компаниясының көміртекті болаттан жасалған вагондарымен қамтамасыз етілген отыратын вагондар 1988 жылы Сиднейден Пертке дейін толық қызмет көрсетудің бір бөлігіне айналды. Пойыздың бұрынғыда төрт сыныбы болды: Platinum, Gold Service, Red Service Sleeper және Red Service Daynighter. Platinum қызметі 2008 жылы премиум-сынып ретінде енгізілді. Gold Service, бұрынғы бірінші сыныптық қызмет, бөлмелі немесе екі орынды ұйықтайтын кабиналарды ұсынады, сондай-ақ мейрамхана вагонында тегін тамақ беріледі. Red Service, экономикалық сыныпқа балама, екі орынды бөлісілетін ұйықтайтын кабиналармен және басқа австралиялық пойыздарға ұқсас, авиакомпания стиліндегі 'отырғыштармен' жабдықталған. Оның жеке асхана вагоны да болды. Red Service 2016 жылдың шілдесінде федералдық үкіметтің субсидиясы тоқтатылғаннан кейін, қаржылық тұрғыдан тиімсіз болғандықтан тоқтатылды. Пойз жолаушылардың автокөліктерін тасымалдау үшін моторлы теміржол қызметін ұсынады. Бұл мүмкіндік 2015 жылдың қарашасына дейін бүкіл сапар бойы қолжетімді болды, содан кейін ол Аделаида мен Перт арасында ғана жұмыс істеуге шектелді.

The train originally offered just 52 first class sleeping berths and 96 second class sleeping berths. However, the train was limited to 144 passengers, as this was the number that could be serviced by three sittings in the 48 seat dining car. From 1973, the accommodation was altered to provide 88 first class sleeping berths and 64 second class. The club cafeteria car also provided a small number of second class seats for short distance travelers on the Commonwealth Railways segment. From 1975, Australian National provided full sitting carriages west of Port Pirie on two journeys per week. The Department of Railways New South Wales initially resisted providing sitting accommodation over the whole journey, but Public Transport Commission HUB/RUB sitting carriages were included between Sydney and Port Pirie from 1974, with Australian National providing sitting carriages from Broken Hill to Peterborough for an onward connection to Adelaide. By 1979, the Public Transport Commission carriages were operating from Sydney to Peterborough. In 1981, this was extended to Port Pirie. Sitting carriages provided by Australian National with Commonwealth Railways carbon steel carriage stock became part of the full through service from Sydney to Perth in 1988. The train formerly had four classes, branded as Platinum, Gold Service, Red Service Sleeper and Red Service Daynighter. The Platinum Service was introduced in 2008 as a premium class of travel. The Gold Service, the former first class service, features either roomette or twinette sleeper cabins, with complimentary meals in the restaurant car. Red Service, the equivalent of economy class, featured both dual berth shared sleeper cabins and airline style 'sit up' seats similar to other Australian trains. It also had its own restaurant car. Red Service was withdrawn in July 2016 after a Federal Government subsidy was withdrawn making the Red Service no longer financially viable. The train also has a motorail service to carry passengers' motor vehicles. This facility was available throughout the journey until November 2015, when it was reduced to only operate between Adelaide and Perth.

Арнайы пойыздар

1970 жылы ақпанда саяхат агенттері үшін «Индия-Тынық мұхиты» пойзының толық құрамы Канберра мен Ньюкасл қалаларына таныстыру сапары жасады. 1981 және 1985 жылдары Канберраға, ал 1975, 1976, 1977 және 1979 жылдары Ньюкаслға қосымша сапарлар ұйымдастырылды. 1995 жылы Аделаида-Мельбурн темір жол желісі стандартты кеңдікке ауыстырылғаннан кейін, «Индия-Тынық мұхиты» пойзы сол жылдың маусым айында Перттен Мельбурн арқылы Брисбенге дейін 6 күндік таныстыру сапары жасады.

Рождестволық пойыз

Он жылдан астам уақыт бойы Үнді мұхиты пойзында белгілі музыкалық әртіспен бірге жүретін Рождестволық пойыз жұмыс істеді, ол Уотсон, Кук және Раулиннаның шалғайдағы Нулларбор жазығындағы теміржол бекеттерінде тоқтады. Осы концерттерде Никки Вебстер (2000), Джон Уильямсон (2001), Марсия Хайнс (2002), Джон Пол Янг (2003), Джимми Барнс (2004), Гай Себастьян (2005), Human Nature (2006), Дэвид Кэмпбелл (2007), Брайан МакФадден (2012) және Рики Ли Коултер (2013) сынды әртістер өнер көрсетті.

БАҚ-тағы бейнелеулер

1980 жылы Үнді мұхиты Майкл Фрейн жүргізген BBC телеарнасының "Әлемнің ұлы теміржол саяхаттары" сериясының бір бөлімінде көрсетілді. 2019 жылы ол SBS телеарнасының "баяу теледидар" деректі фильмінің тақырыбы болды: Перттен Сиднейге дейінгі толық сапар үш сағаттық дауыссыз шоуға сығылып, оның көп бөлігі пойыздың алдыңғы немесе жанынан түсірілген кадрлардан құралды. Үнді мұхиты Майкл Портильо жүргізген "Ұлы Австралия теміржол саяхаттары" бағдарламасында да көрсетілді, ол 2019 жылдың қарашасында алғаш рет эфирге шықты. Сондай-ақ 2019 жылы пойыз Discovery Channel Canada арнасының "Kұдіретті пойыздар" эпизодында пайда болды.

Оқиғалар

1970 жылдың 18 ақпаны: Порт Пириден сынақ жүрісі кезінде Үнді-Тынық мұхиты пойзы Локсли маңында рельстен шыққан жүк пойызына соқтығысып, бірнеше вагондардың қабырғаларын қиратты. 1975 жылдың 24 желтоқсаны: Шығыс бағыттағы пойыздың 25 вагонының 13-і Rawlinna-ның шалқары Nullarbor Plain станциясының шығысындағы алдыңғы вагондағы доңғалақ жинағының (боги) бұзылуынан рельстен шықты. 200 жолаушының үшеуі жарақат алды, олар Форресттен Аделаидаға тікұшақпен жеткізілді. Паркс пен Брокен Хилл арасындағы су шайып кеткендіктен, пойыз Форбс арқылы оңтүстікке бұрылды. 153 жолаушының үшеуі Форбс аудандық ауруханасына жатқызылды. 1999 жылдың 18 тамызы: Зантус пойыздарының соқтығысуы – батыс бағытындағы пойыз Зантуста шығыс бағытындағы пойыз тұрған өткізу тізбегіне қателікпен бағытталды. 1999 жылдың 3 желтоқсаны: Гленбрук апаты – Сиднейдің батысындағы Голубы тауларындағы Гленбрукте CityRail Intercity пойзы шығыс бағытындағы пойыздың соңына соқтығысты. Қаза болған жеті адамның барлығы CityRail пойзында болды.