Сан-Францисконың СоМа аймағының тарихы мен шекаралары

Кіріспе

Сан-Францискодағы аудан, Калифорния, АҚШ

Көптеген аудандар сияқты, Оңтүстік нарық аймағының нақты шекаралары бұлыңғыр және сілтеме жасалған органға байланысты кеңінен өзгеруі мүмкін. 1848 жылдан бастап 1950 жылдары Орталық магистралінің салынуына дейін 9-шы көше (бұрын Джонстон көшесі деп аталған) SoMa мен Миссия ауданы арасындағы ресми (және жалпы мойындалған) шекара болды. 1950 жылдан бері шекара 10-шы көше, 11-ші көше болып табылады, ал Миссия шығанағының барлық аумағын есепке алмағанда, оңтүстік-шығыс шекарасы Таунсендке дейін жетеді. Жаңару агенттіктері, әлеуметтік қызмет агенттіктері және қоғамдық белсенділер жиі жағалау мен 3-ші көше арасындағы жақсырақ аудандарды алып тастайды. Кейбір әлеуметтік қызмет агенттіктері мен коммерциялық емес ұйымдар 6-шы, 7-ші және 8-ші көшелер маңындағы экономикалық қиындыққа тап болған аудандарды Орта нарық дәлізінің бір бөлігі деп есептейді. "Оңтүстік нарық" және "SoMa" терминдері қаланың салыстырмалы түрде үлкен ауданына да, әлдеқайда кішкентай ауданға да сілтеме жасайды. Сан-Франциско тұрғындарының көпшілігі осы ауданды толық атымен – Оңтүстік нарық деп атаса да, атын SOMA немесе SoMa деп қысқартуға бейімділік бар, бұл, әдетте, Нью-Йорктегі СоХо (Хьюстонның оңтүстігінде) және, өз кезегінде, Лондондағы Сохоға сілтеме жасайды. Бұл аудан Оңтүстік нарық деп аталудан бұрын "Слоттың оңтүстігі" деп аталды, бұл Market көшесі бойымен жоғары және төмен жүретін, кабельдерді ұстап тұратын ойықтарға сілтеме жасайтын кабельдік вагондарға қатысты. Кабельдік вагондар Market көшесінен көп бұрын жоғалып кеткенімен, кейбір "ескішелер" осы ауданды әлі де "Слоттың оңтүстігі" деп атайды. 1847 жылдан бері Оңтүстік нарық аймағының ресми аты "100 Вара зерттеуі" (немесе "100 Вара ауданы") немесе жай ғана "100 Вара" (кейде "100" сөзбен жазылады) болды. "100 Вара зерттеуі" аты 100х100 вара (275 шаршы фут) көлеміндегі жеке учаскелердің ауданынан шыққан. 1945 жылғы қалалық құжаттарға сәйкес, "100 Вара ауданы" Market көшесінің оңтүстік жағынан Фэрриге дейін созылады. Бұл атау көбінесе тарих кітаптарында, құқықтық құжаттарда, меншік құжаттарында және инженерлік есептерде кездеседі.

As with many neighborhoods, the precise boundaries of the South of Market area are fuzzy and can vary widely depending on the authority cited. From 1848 until the construction of the Central Freeway in the 1950s, 9th Street (formerly known as Johnston Street) was the official (and generally recognized) boundary between SoMa and the Mission District. Since the 1950s, the boundary has been either 10th Street, 11th Street, Excluding the entire Mission Bay neighborhood puts the southeastern boundary at Townsend. Redevelopment agencies, social service agencies, and community activists frequently exclude the more prosperous areas between the waterfront and 3rd Street. Some social service agencies and nonprofits count the economically distressed area around 6th, 7th, and 8th streets as part of the Mid Market Corridor. The terms "South of Market" and "SoMa" refer to both a comparatively large district of the city as well as a much smaller neighborhood. While many San Franciscans refer to the neighborhood by its full name, South of Market, there is a trend to shorten the name to SOMA or SoMa, probably in reference to SoHo (South of Houston) in New York City, and, in turn, Soho in London. Before being called South of Market this area was called "South of the Slot", a reference to the cable cars that ran up and down Market along the slots through which they gripped cables. While the cable cars have long since disappeared from Market Street, some "old timers" still refer to this area as "South of the Slot". Since 1847 , the official name of the South of Market area has been the "100 Vara Survey" (alternately "100 Vara District") or simply "100 Vara" for short (with "100" sometimes spelled out). The "100 Vara Survey" derived its name from the surface area of the single lots which comprised 100 by 100 varas (275 square feet). According to city documents from 1945, the "100 Vara District" goes from the south side of Market Street to the Ferry. The name is found mainly in history books, legal documents, title deeds, and civil engineering reports.

Тарих

1847 жылы Вашингтон А. Бартлетт, Сан-Франциско пуэблосының (ауылдың) алкальдесі (магистраты), геодезист Жаспер О’Фарреллге пуэблоның шекарасын оңтүстікке қарай кеңейтуді тапсырды. Сол кезде Сан-Франциско көшелері шамамен компастың бағыттарымен, яғни солтүстік-оңтүстік немесе шығыс-батысқа қарай жүргізілген. Әрбір блок алты учаскеге бөлінді. (Шамамен) О’Фаррелл жаңа аудандағы көшелердің жалғыз бар жол – Миссия жолына (кейін Миссия көшесі) параллель немесе перпендикуляр болуын қалады, демек, олар компастың аралық бағыттарымен – солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа және солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай орналасуы керек. Ол жаңа блоктарды екі есе ұзын және екі есе енді, әр учаскені 100 варадан жасауды шешті. Соңында О’Фаррелл ескі пуэблоны жаңа Market Street ауданымен байланыстыратын "үлкен жаяу жолын" құрды. Осыдан бері Сан-Францисконың орталық бөлігі, Lower Market Street-тің солтүстігінде, ресми түрде 50 Vara деп аталады, ал Market Street-тің оңтүстігіндегі аудан ресми түрде 100 Vara деп танылады. 20 ғасырдың басында Сан-Франциско шығанағының портына жақын орналасқандықтан, ауыр өнеркәсіптік даму, сондай-ақ кабельдік трамвайлардың пайда болуы байларды Nob Hill және батысқа қарай ығыстырды. Көршілес аудан негізінен жұмысшы және төменгі орта таптың, жақында Еуропадан келген иммигранттардың, шеберханалардың, электр станцияларының, жатақханалардың және фабрикалардың мекеніне айналды. 1906 жылғы жер сілкінісі бұл ауданды толығымен қиратты, және осы апаттан көптеген адамдар қаза тапты. Жер сілкінісінен кейін аудан әдеттегіден кең көшелермен қайта салынды, себебі назар жеңіл өнеркәсіптің дамуына аударылды. 1930 жылдары Bay Bridge және АҚШ 101 тас жолының құрылысы кезінде ауданның үлкен бөлігі, соның ішінде бастапқы Ринкон төбесінің көп бөлігі бұзылды. 19 ғасырдың соңынан 20 ғасырдың ортасына дейін South of Market ауданына Market Street Railway Company-на тиесілі бірнеше трамвай желілері қызмет көрсетті, оның ішінде No. 14 Миссия көшесі электр трамвайы, No. 27 Брайант көшесі желісі, 28 Харрисон, 35 Ховард, 36 Фолсом, 41 Second and Market, және No. 42 First and Fifth Street желілері. 1940-1950 жылдары South of Market тек қоймалар мен жеңіл өнеркәсіпке ғана емес, сонымен қатар саяхатшылардың, теңізшілердің, басқа жұмысшылардың қонақүйлерде тұруына, ал кішігірім көшелер мен аллеялардағы ескі Викториялық үйлерде тұратын жұмысшы табының да мекені болды, бұл оған "қарлы жол" репутациясын әкелді. 1950 жылдары Embarcadero жағалауын қайта дамыту осы ауданға жаңа халықты әкелді, 1960 жылдары гей қауымдастығы, әсіресе былғары қауымдастығы пайда болды. 1962 жылдан 1982 жылға дейін гей-былғары қауымдастығы South of Market-те, әсіресе Фолсом көшесі бойында өсіп-өркендеді, себебі бұл түнде көбінесе бос тұратын қойма ауданы болды. Caldron және Slot сияқты түрлі секс-клубтар мен барлардың орналасқан жері болғандықтан, бұл кезеңде Сан-Францисконың жыныстық орталығы болып табылды. Бұл қауым 1970 жылдар бойында ауданды қайта дамыту бойынша қаланың амбициялы бағдарламасына қарсы тұрды. Бірақ 1980 жылдары ЖҚТБ індетінің таралуымен бұл қауымның қала орталығына және қалалық әкімдікке қарсы тұру қабілеті күрт әлсіреді. Дағдарыс қала үшін (қоғамдық денсаулық сақтау атынан) баняларды жабуға және South of Market ауданында гей кеңістігін сақтау үшін қауымның күш-жігерінің негізі болған бар бизнесін реттеуге мүмкіндік берді. 2000 жылдары ауданда Трансбей терминалын ауыстыру жобасы бойынша ірі трансформация жасалды, ол 2010 жылдың тамызында құрылысын бастап, 2018 жылдың тамызында ашылды. Сонымен қатар, One Rincon Hill, 300 Spear Street және Millennium Tower сияқты жаңа биік тұрғын үй жобалары Сан-Францисконың аспан сызығын өзгертіп жатыр. 2005 жылы Трансбей бірлескен өкілеттіктері органы жаңа Трансбей терминалының төңірегіндегі биіктік шектерін көтеруді ұсынды. Бұл Реццо Пианоның 1200 фут (366 м) биіктіктегі екі мұнараны қамтитын мұнаралар тобы туралы ұсынысы сияқты, тағы да көп супертоль ғимараттар туралы ұсыныстарға әкелді, екі 900 фут (274 м) мұнара және 600 фут (183 м) мұнара. Бұл ғимараттардың биіктігі 366 метрді құрайды, бұл Нью-Йорк пен Чикагодан басқа АҚШ-тағы ең биік ғимараттар болар еді. Ренцо Пианоның кешені кейіннен тоқтатылды және оның орнына Skidmore, Owings & Merrill (SOM) жобалайтын 50 First Street деп аталатын жаңа жоба құрылды. Сонымен қатар, Сезар Пелли және Хайнс тобы тағы бір 1070 фут (366 м), 61 қабатты кеңсе мұнарасын ұсынды. Salesforce Tower, бұрын Transbay Tower деп аталатын, 2018 жылдың мамыр айында аяқталды.

In 1847 Washington A. Bartlett, alcalde (magistrate) of the pueblo (village) of San Francisco, commissioned surveyor Jasper O'Farrell to extend the boundaries of the pueblo in a southerly direction by creating a new subdivision. At the time, the streets of San Francisco were aligned approximately with the compass points, running north to south, or east to west. Each block was divided into six lots 50 varas on a side. (A vara is about .) O'Farrell decided that the streets in the new subdivision should run parallel with or perpendicular to the only existing road in the area, Mission Road (later Mission Street), and thus be aligned with the half points of the compass, i. e., northeast to southwest, and northwest to southeast. He also decided to make the new blocks twice as long and twice as wide, with each lot 100 varas on a side. Finally, O'Farrell created "a grand promenade" linking the old pueblo with the new subdivision, Market Street. Since then, downtown San Francisco north of Lower Market Street has been officially known as 50 Vara, while the South of Market area is officially known as 100 Vara. By the early 20th century, heavy industrial development due to its proximity to the docks of San Francisco Bay, coupled with the advent of cable cars, had driven the wealthy over to Nob Hill and points west. The neighborhood became a largely working class and lower middle class community of recent European immigrants, sweatshops, power stations, flophouses, and factories. The 1906 earthquake completely destroyed the area, and many of the quake's fatalities occurred there. Following the quake, the area was rebuilt with wider than usual streets, as the focus was on the development of light to heavy industry. The construction of the Bay Bridge and U. S. Route 101 during the 1930s saw large swaths of the area demolished, including most of the original Rincon Hill. From the late 19th century to the mid 20th century, the South of Market area was served by several streetcar lines owned by the Market Street Railway Company, including the No. 14 Mission Street electric railway line, the No. 27 Bryant Street line, the 28 Harrison, 35 Howard, 36 Folsom, 41 Second and Market, and the No. 42 First and Fifth Street line. Throughout the 1940s and 1950s, South of Market was home not only to warehousing and light industry, but also to a sizable population of transients, seamen, other working men living in hotels, and a working class residential population in old Victorian buildings on smaller side streets and alleyways giving it a "skid row" reputation. The waterfront redevelopment of the Embarcadero in the 1950s pushed a new population into this area in the 1960s, the incipient gay community, and the leather community in particular. From 1962 until 1982, the gay leather community grew and thrived throughout South of Market, most visibly along Folsom Street, since it was a warehouse area that was largely deserted at night. Site of various sex clubs and bars, such as the Caldron and the Slot, it was the sexual center of San Francisco during this period. This community had been active in resisting the city's ambitious redevelopment program for the area throughout the 1970s. But as the AIDS epidemic unfolded in the 1980s, the ability of this community to stand up to downtown and City Hall was dramatically weakened. The crisis became an opportunity for the city (in the name of public health) to close bathhouses and regulate bars businesses that had been the cornerstone of the community's efforts to maintain a gay space in the South of Market neighborhood. A major transformation of the neighborhood was conceived during the 2000s with the Transbay Terminal Replacement Project, which broke ground in August 2010 and opened in August 2018. In addition, new high rise residential projects like One Rincon Hill, 300 Spear Street, and Millennium Tower are transforming the San Francisco skyline. In 2005, the Transbay Joint Powers Authority proposed to raise height limits around the new Transbay Terminal. This led to proposals for more supertall buildings, such as Renzo Piano's proposal for a group of towers that includes two 1,200 foot. (366 m) towers, two 900 foot (274 m) towers, and a 600 foot (183 m) tower. The 1,200 foot (366 m) towers would have been the tallest buildings in the United States outside of New York City and Chicago. Renzo Piano's complex has since been canceled, and replaced by a newer project entitled 50 First Street, to be designed by Skidmore, Owings & Merrill (SOM). In addition, the Cesar Pelli and Hines Group have also proposed another 1,070 foot (366 m), 61 story office tower. The Salesforce Tower, formerly named the Transbay Tower, was completed May 2018.

Экономика

Көршілес ауданда қоймалар, автожөндеу шеберханалары, түнгі клубтар, тұрғын үй қонақүйлер, өнер кеңістіктері, мансардадағы пәтерлер, жиһаз көрме залдары, пәтерлер мен технология компаниялары орналасқан. Аталған аймақта Москон Оңтүстік үстінде үлкен балалар паркі де салынды. Паркте үлкен ойын алаңы, мұз айдыны, боулинг алаңы, мейрамхана, Балалар шығармашылық мұражайы және Playland At the Beach паркінен қалпына келтірілген айналмалы аттар (карусель) бар. Балалар паркі мен Балалар шығармашылық мұражайы жаяу өтетін көпір арқылы Ерба Буэна бақтарымен байланысты.

Кәсіпорындар

Көптеген ірі бағдарламалық қамтамасыз ету және технология компанияларының штаб-пәтері мен кеңселерi осы жерде орналасқан, оның ішінде Ustream, Planet Labs, Foursquare, Cloudflare, Wikia, Wired, GitHub, Pinterest, CBS Interactive, LinkedIn, Trulia, Dropbox, IGN, Salesforce, BitTorrent Inc., Yelp, Zynga, Airbnb, Uber, Advent Software, Pac 12 Networks, Okta және Yeti. Бұл аймақ Сан-Франциско қаласындағы сирек кездесетін ірі сауда орталықтарына да үй иесі.

Қоғамдық денсаулық

Оңтүстік базар аймағының денсаулық орталығы денсаулықтағы теңсіздікті жою мақсатында, жан-жақты медициналық көмекке қолжетімділікті қамтамасыз ету үшін психикалық және физикалық денсаулық мәселелері бойынша қызметтер ұсынды. Ол агенттіктерге қаржылық көмек, денсаулық сақтау, азық-түлікпен қамтамасыз ету немесе жұмысқа оқыту сияқты бағдарламаларды ұсынады. Жыныстық денсаулық саласында ауданның Сан-Франциско қалалық клиникасы кеңес берумен қатар, жыныстық жолмен берілетін инфекцияларды (ЖЖИ) тексеру және емдеу, сондай-ақ презервативтер ұсынады. 211 United Way Bay Area – бұл қоңырау шалушыларды қажетті қызметтер мен бағдарламалармен байланыстыратын қызмет: оның ішінде негізгі қажеттіліктер, физикалық және психикалық денсаулық, жұмыс іздеуге көмек және зейнеткерлерге қолдау көрсету.

Түрлі көрікті жерлер

Жергілікті Өнер академиясының университеті көршілес ауданда бірнеше ғимаратқа ие, олар негізінен оқу және әкімшілік мақсаттарда пайдаланылады.

Мәдени орталықтар

SOMA Сан-Францисконың көптеген мұражайларына үй иесі, оның ішінде Сан-Франциско заманауи өнер мұражайы (SFMOMA), Ерба Буэна өнер орталығы, Африка диаспорасы мұражайы, американдық кітап байлаушылар мұражайы, Калифорния тарихи қоғамы, Zeum және Қазіргі еврей мұражайы бар. 1874 жылдан 1937 жылға дейін Сан-Франциско монетасы ретінде қызмет еткен Ескі монетахана сегіз жыл бойы қалпына келтіріліп, 2012 жылы қайта ашылды. Өнер орталығы, Ерба Буэна бақтары және Метреон Москон Нордтың үстіне салынған. Сан-Франциско қаласы мен округіне тиесілі төрт мәдени орталықтың бірі – SOMArts Браннан көшесінде, 8-ші және 9-шы көшелер арасында орналасқан. SOMA-да көптеген шағын театр компаниялары мен сахналар орналасқан, олардың ішінде Lamplighters, The Garage, Theatre Rhinoceros, Boxcar Theater, Crowded Fire Theater және FoolsFURY Theater бар.

Оқиғалар

Аймақтың гомосексуалдық құқықтар тарихына байланысты, Фолсом көшесіндегі жәрмеңке Фолсом көшесінде 7-ші және 12-ші көшелер арасында (қазіргі 8-ші және 13-ші көшелер арасында) өтеді. Шағын және коммерциялық емес, былғары субмәдениетіне бағытталған Up Your Alley Fair (көбінесе Dore Alley Fair деп аталады) шілде айының соңында Фолсом көшесінде және оның төңірегінде ұйымдастырылады. Сонымен қатар, жыл сайынғы How Weird Street Faire би және костюмдермен мамыр айының басында Говард және Екінші көшелерді қоса алғанда, жеті қалалық блок бойында өткізіледі. Қазан айында Азия өнер мұражайында филиппин-американдық тарих айы тойланады және тамыз айында Пистахан шеруі мен фестивалі сияқты бірнеше филиппин мәдени шаралары ұйымдастырылады. Ай сайын өткізілетін "Undiscovered SF" экономикалық белсенділікті және SoMa Pilipinas туралы хабардарлықты арттырады. Ол бөлшек сауда концепцияларын, мейрамханаларды және кәсіпорындарды дамыту үшін біліктілікті арттыру семинарлары мен бухгалтерлік есеп, краудфандинг сияқты кәсіби қызметтер ұсыну арқылы қолдайды, осылайша бизнесті өсуге және тұрақтылыққа дайындайды.

Былғары және ЛГБТК мәдени ауданы

2018 жылы Сома ауданында былғары және ЛГБТҚ мәдени ауданы құрылды. Аймақ шамамен солтүстік-батыста Говард көшесімен, солтүстік-шығыста 7-ші көшесімен, шығысында I 80 тас жолымен және оңтүстікте US 101 тас жолымен шектеледі. 5-ші және 6-шы көшелер арасында, Харрисон мен Брайант көшелерінің арасындағы шағын бөлік те бар. Оған 2017 жылы ашылған Сан-Францисконың Оңтүстік нарығындағы былғары тарихы аллеясы кіреді.

Сома Филиппин

2016 жылдың сәуірінде Сан-Франциско қадағалаушылар кеңесі SOMA Pilipinas филиппиндік мәдени мұра ауданын құрған қаулы қабылдады. SOMA Pilipinas пен Филиппин арасындағы байланыс қаулыда былай белгіленген: «Сан-Францискоға филиппиндіктердің көші-қонының тамыры 1898 жылы Филиппиннің АҚШ тарапынан басып алынуы мен одан кейінгі отарлауына, 1899 жылдан 1946 жылға дейінгі Филиппиндегі американдық отаршылдық үкіметіне және 1946 жылдан қазірге дейінгі, көбінесе тең емес және империалистік АҚШ-Филиппин қарым-қатынасына байланысты». Сан-Франциско қаласы 2014 жылы тагалог тілін үшінші ресми тіл деп мойындады, ал 2010 жылғы халық санауы нәтижесінде қалада 36 347 филиппиндік тұратыны анықталды, олардың 5 106-сы Оңтүстік базар ауданында тұрады. SOMA Pilipinas-тің ресми шекарасында – солтүстікте Market, оңтүстікте Brannan, шығыста 2-ші және батыста 11-ші көшелер орналасқан. Бұл ауданда Ризал, Лапу-Лапу және Мабини сияқты филиппиндік тарихи тұлғалардың есімдерімен аталатын бірнеше көше бар, олар Фолсом мен Харрисон көшелерінің арасында жатыр. Бұрын Солтүстік жағалау маңында Манилатаун деп аталған филиппиндіктердің ауданы болған, бірақ ол жаңаруға (gentrification) ұшыраған.