Кіріспе
Онтарио ғылым орталығы (OSC, бастапқыда Centennial Museum of Science and Technology) – Канаданың Онтарио штатының Торонто қаласында орналасқан ғылым мұражайы. Ол Дон-Вэлли Парквеінің жанында, бұрынғы Солтүстік Йорк қаласындағы Дон Миллс жолында, қала орталығынан солтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Флемингдон саябағындағы Дон өзенінің бір саласы құраған орманды шатқалдың беткейінде салынған. 2023 жылдың 23 сәуірінде Онтарио премьері Даг Форд Онтарио үкіметінің Онтарио ғылым орталығын Торонто жағалауындағы кішірек жаңа мекемемен алмастыру жоспарын жариялады. Бұл даулы ұсынысқа қарсылық күшті. 1964 жылдың тамызында Онтарио премьері Джон Робартс Ғылым және технологияның жүз жылдық орталығын құру туралы хабарлады. Торонто сәулетшісі Раймонд Мориама жобаны жасау үшін шақырылды. Құрылыс 1966 жылы басталды, 1967 жылы Канаданың жүз жылдығын тойлау аясында Ғылым және технологияның жүз жылдық орталығын ашу жоспарланған. Алайда, құрылыс 1967 жылы аяқталмады, ал Ғылым орталығы екі жылдан кейін, 1969 жылдың 26 қыркүйегінде ғана жұртшылыққа есігін ашты. Ресми ашылу 27 қыркүйек күні таңертең өтті, онда құрметті қонақтар болды, содан кейін түстен кейін 30 000 шақырылған қонаққа есік ашылды. Орталық брутализм стилінің көрнекті үлгісі болып табылады. 1990 жылы Онтарио ғылым орталығы Оманмен балалар мұражайын жобалау бойынша келісімшарт жасады. Келісімшарт күшінде болған кезде Онтарио ғылым орталығы Израиль тауарлары мен қызметтерін бойкоттауға келісті. Кейін Онтарио ғылым орталығы келісімшартты Оманға сатылатын барлық тауарлар Солтүстік Америкада өндірілетінін нақтылау үшін өзгертті. Орталықтың бас директоры Марк Эбботт бастапқы келісімшартқа біліп тұра қол қойғаны үшін жұмыстан босатылды. 2001 жылы Орталық «Өзгерістер агенттері» деп аталатын күрделі жобаны бастады, ол инновацияға бағытталған және Орталықтың 85% қоғамдық кеңістігін, соның ішінде жеті жаңа тәжірибелік аймақты жаңартты. Орталық Онтарио үкіметінен, жеке сектор компанияларынан және жеке тұлғалардан 47,5 миллион доллар көмек алды. «Өзгерістер агенттері» трансформациясы 2007 жылы аяқталды, нәтижесінде Weston Family Innovation Centre және Teluscape алаңы ашылды. Онтариодағы COVID-19 пандемиясына жауап ретінде Ғылым орталығы балалар мен олардың отбасылары арасында COVID-19 вакцинасын қолдануды ынталандыру үшін Канада үкіметінен 500 000 доллар алды. Көрмелерге апаратын жаяу өткелдің құрылымдық зақымдануына байланысты, уақытша автобус желісі жұмыс істейді, ол адамдарды бас кіреберістен 6-шы деңгейге, шатқалдың төменгі жағындағы негізгі көрмелер аймағына жеткізеді. Бұл бағытта Мерседес және Форд фирмаларының арнайы жасалған шағын автобустары пайдаланылады. 2023 жылдың қаңтарына дейін зақымдалған көпірді қайта құру немесе ауыстыру жоспарлары жарияланбады. 2023 жылдың 18 сәуірінде Онтарио провинциясының премьері Даг Форд провинциялық үкіметтің қазіргі Ғылым орталығын Торонто жағалауындағы жаңа мекемемен алмастыру жоспарын жариялады. Бұл орын бұрынғы ойын-сауық паркі болған Онтарио Плейс жерінде орналасады. Бұған қоса, көшіру 5-ші желідегі Эглинтонның әлі ашылмаған Ғылым орталығы станциясымен атау қақтығысын тудырады. Торонто қалалық әкімдігі Онтарио провинциясының бұзу жоспарларына қарсы күреседі және мұражайдың қазіргі орнында жұмысын жалғастырудың балама жолдарын іздестіруде. «Онтарио ғылым орталығын сақтайық» деп аталатын халықтық қозғалыс митингтер өткізіп, Онтарио үкіметінен шешімін қайта қарауды талап етіп хаттар жолдады. 2023 жылдың желтоқсанында Онтарионың бас аудиторы үкіметтің көшіру туралы шешімі «толыққанды ақпаратталмаған және алдын ала және толық емес шығындар туралы ақпаратқа негізделген, сондай-ақ негізгі мүдделі тараптармен толық кеңеспеусіз және қолданыстағы нысанға қатысты нақты жоспарсыз қабылданған» деген қорытынды жасады.
The Ontario Science Centre (OSC, originally the Centennial Museum of Science and Technology) is a science museum in Toronto, Ontario, Canada. It is located near the Don Valley Parkway about northeast of downtown on Don Mills Road in the former city of North York. It is built down the side of a wooded ravine formed by one branch of the Don River located in Flemingdon Park. On April 23, 2023, Premier of Ontario Doug Ford announced the Ontario government's general plan to replace the Ontario Science Centre with a smaller new institution on the Toronto waterfront. The controversial proposal has aroused significant opposition. In August 1964, Premier of Ontario John Robarts announced the creation of the Centennial Centre of Science and Technology as a Centennial Project. Toronto architect Raymond Moriyama was hired to design the site. Construction started in 1966 with plans to open the Centennial Centre of Science and Technology as part of the Canadian Centennial celebrations in 1967. However, construction was not completed in 1967, and the Science Centre did not open to the public until two years later, on September 26, 1969. The official opening was held on the morning of September 27 and attended by VIPs, and was followed by opening to 30,000 invited guests in early afternoon. and remain an example of the brutalist style. In 1990, the Ontario Science Centre announced a contract with Oman to design a children's museum. The Ontario Science Centre had agreed to boycott Israeli goods and services while under contract. The Ontario Science Centre later amended the contract to specify that all goods sold to Oman would be produced in North America. The centre's Director General Mark Abbott was later fired for knowingly signing the original contract. In 2001, the Centre embarked on a capital project called "Agents of Change", which focused on innovation and renewed about 85% of the Centre's public space, including the creation of seven new experience areas. The Centre received $47.5 million in contributions from the government of Ontario, private sector companies, and individuals. The Agents of Change transformation was completed 2007, culminating with the opening of the Weston Family Innovation Centre and the Teluscape plaza. In response to the COVID 19 pandemic in Ontario, the Science Centre received $500,000 from the Government of Canada to promote COVID 19 vaccine uptake among children and their families. Due to structural decay which required closing of the pedestrian bridge leading to the exhibits, a shuttle bus line temporarily runs, bringing people from the main entrance to Level 6, the main exhibits area at the bottom of a ravine. The detour uses Mercedes and Ford custom built minibuses. as of 2023, plans to rebuild or replace the decayed bridge have not been announced. On 18 April 2023, Doug Ford, premier of the province of Ontario, announced the provincial government's plan to replace the existing Science Centre with a new institution on the Toronto waterfront. This location would be on the grounds of Ontario Place, a former theme park. Moreover, the relocation would create a naming conflict with Line 5 Eglinton's yet to be opened Science Centre station. The municipal government of Toronto strongly opposes the Ontario provincial demolition plans, and is investigating alternative ways to continue museum operations in the current location. A grassroots group called Save Ontario's Science Centre has held rallies and launched a letter campaign for the Ontario government to reverse its decision. In December 2023, the Auditor General of Ontario concluded the government's relocation decision "was not fully informed and based on preliminary and incomplete costing information, and had proceeded without full consultation from key stakeholders or a clear plan for the existing site."
Ғимарат
1960 жылдардың басында жобаланған бастапқы ғимараттар брутализм стилінде салынған. Ғылыми орталықтың құрылыс кешені 100 гектардан астам аумақты саябақта орналасқан үш негізгі ғимараттан тұрады, олар бірнеше көпірлер мен эскалаторлармен байланыстырылған. 1969 жылы ашылғаннан бері Ғылыми орталықта көбінесе әуесқойлар радиостанциясы жұмыс істеп келеді. Бұрын Ғарыш залында болған станция қазір Орталықтың 4-ші қабатында, лифтіге жақын орналасқан. Станцияның шақыру таңбасы "VE3OSC", және лицензиясы бар әуесқой радио операторлары күн сайын сағат 10:00-ден 15:00-ге дейін ерікті болып қызмет етеді.
Плаза
Стейси Левидің "Lotic Meander" атты туындысы – Онтарио ғылым орталығының күн террасасына орнатылған, жылтыратылған және құмдау арқылы өңделген граниттен және құйылған шыныдан жасалған сыртқы инсталляция. Бұл жұмыс судың өзен арнасындағы қозғалысын көрсетеді. 2007 жылы Онтарио ғылым орталығы "Телускап зерттеу алаңының" ашылуын жариялады, ол ғылым орталығының негізгі кіреберісіне жақын жерде орналасқан бірнеше интерактивті экспонаттарды ұсынады.
Судағы ойын
Бастапқыда салынғанда, Ғылым орталығының кіреберісінің алдында үлкен фонтан аймағы болды, ол қозғалыс айналымын ұйымдастыру үшін арналған. Фонтан ғимаратты көшеден жасырып, сонымен қатар ғимаратты салқындатуға көмектесті. 2003 жылы «Абстрактілі материя» көрмесі ашылды, ал 2005 жылы Орталыққа келген «Адам денесі 2» көрмесі бес ай ішінде шамамен жарты миллион келушіні тартты. 2010 жылы Орталықта «Гарри Поттер: Көрме» ұйымдастырылды, онда фильмдер сериясынан алынған реквизиттер жинағы қойылды. 2011 жылғы «Леонардо да Винчидің шеберханасы» көрмесінде оның кодекстерінен жасалған да Винчидің өнертабыстарының физикалық үлгілері көрсетілді. Сонымен қатар, оның кодекстерінің, «Мона Лизаның» және «Соңғы кешкі ас» картиналарының интерактивті сенсорлық экрандағы цифрлық көшірмелері де ұсынылды. «Цирк: Көрме» 2012 жылы өтті. 2013 жылдың 9 наурызынан 2 қыркүйегіне дейін «Game On 2.0» видео ойындары тарихының көрмесі жұмыс істеді. 2014 жылдың маусым айында Орталық «Рок-н-ролл ғылымы» көрмесін қабылдады, ол ғылым мен технологияның музыкаға қалай әсер еткенін зерттейді. Көрмеде әртүрлі интерактивті элементтер, тарихи артефакттар, ақпараттық қабырғалар, деректі фильмдер және тағы да басқалары бар сегіз аймақтан тұрады. Осыдан кейін «Білімге сенім» (4 қазан – 7 желтоқсан 2014 жыл) көрмесі өтті, ол біз алған білімді бөлісуге немесе пайдалануға дайын болуымызға сенімнің қандай рөл атқаратынын зерттеді. 2015 жылғы жазда Орталық танымал «MythBusters» телесериалы негізінде «MythBusters: Жарылыс көрмесін» ұйымдастырды. 2016 жылдың 4 маусымында Орталық «Nintendo 3DS» ойыны «Kirby: Planet Robobot» таныстырылымын өткізді, сонымен қатар «Kirby» видео ойындары сериясына қатысты іс-шаралар мен толық «Kirby» костюмімен өнер көрсеткен актер де қатысты. 2017 жылы Канаданың 150 жылдығын мерекелеу үшін Орталық «Канада 150: Ашу жолы» көрмесін ашты, онда трансформациялық өнертабыстар мен инновациялардың артындағы канадалық оқиғалар көрсетілді.
Тұрақты галереялар мен экспонаттар
Ғылым орталығында бірнеше жүз интерактивті және пассивті тұрақты экспонаттар бар, олар геологияны, табиғаттану ғылымын (батыс қанатта), астрономиялық ғылымды, музыка ойнау және технологияны (оңтүстік қанатта), адам анатомиясын, коммуникацияны, субъективті пікірлерді және ғылымға қатысты әртүрлі заттарды қамтиды.
Шындықтың мәні
Шындық мәселесі – 2000 жылы құрылған ғылыми зерттеулердің әдістемелерін, субъективті көзқарастарын және негіздерін зерттейтін көрме. Көрме келушілерге даулы теорияларды сынап көру мүмкіндігін береді.
AstraZeneca Human Edge (АстраЗенеканың адамдық шеті)
AstraZeneca Human Edge 2013 жылдың желтоқсан айында AstraZeneca демеушілігімен ашылған алғашқы адам анатомиясы галереясының орнына келді. Анатомияны толыққанды сипаттаумен қатар, бұл көрме адам денесінің мүмкіндіктерін зерттейді, сонымен қатар оқиғаға құмар адамдардың, кәсіби спортшылардың және экстремалды спорт түрлерімен айналысатындардың сезімдерін имитациялайтын іс-шараларды ұсынады. Залда 80-нен астам экспонат бар, олардың барлығы Ғылым орталығының қызметкерлерімен 120-дан астам нейробиолог, физиолог, биомеханик және спорт медицинасы мамандарының қатысуымен әзірленді және салынды. Көрмеде сонымен қатар қабырғаға өрмелеуге арналған жабдық та бар. Бұған қоса, Джордж Роудс салған домалақ шар машинасы мен музыка студиясы да орналасқан.
Ғылым мектебі
Онтарио ғылым орталығының Ғылым мектебі (OSCSS) STEM пәндері бойынша 12-сыныпқа арналған университет дайындығы курстарын ұсынады: физика, биология, химия, есептеу және жоғары деңгейлі функциялар. Барлық студенттер OSCSS-ке қабылданғанда ғылымды насихаттау бойынша пәнаралық зерттеулер курсын да аяқтайды. Курстарды Торонто облыстық мектеп кеңесі немесе Торонто католик облыстық мектеп кеңесі береді, сонымен қатар олар бағдарламаны қаржыландырады, сондықтан Онтарионың кез келген аймағынан келген студенттер үшін ол тегін. Ғылым орталығында студенттер волонтерлік жұмыс істеу және келушілермен байланыс арқылы тәжірибелік сағаттар жинақтайды.
Басқару
Онтарио үкіметінің агенттігі ретінде, Онтарио ғылым орталығы Кеңестегі вице-губернатор тағайындаған сенімділердің қадағалауында болады. Вице-губернатор Кеңесінде кемінде он алты және жиырма алтыдан аспайтын сенімділерді таңдайды, сондай-ақ олардың біреуін төраға, екіншісін төраға орынбасары етіп тағайындайды. Отырыстар жылына төрт рет өткізіледі, ал сенімділердің қызмет мерзімі үш жылдан аспайды, бірақ олар бір немесе бірнеше мерзімге қайта тағайындалуы мүмкін.
Қауымдастықтар
Онтарио ғылым орталығы Канада мұражайлары қауымдастығына (CMA), Канада мұрасы ақпараттық желісіне (CHIN) және Канаданың виртуалды мұражайымен байланысты. Онтарио ғылым орталығы халықаралық ғылым және технология орталықтары қауымдастығының (ASTC) мүшесі болып табылады.
Мәдени сілтемелер
Онтарио ғылым орталығы Дэвид Кроненбергтің 1970 жылғы "Болашақтың қылмыстары" фильміне түсірілім алаңы ретінде пайдаланылды.
Медиа
Онтарио ғылым орталығы 2016 жылы Рик Мерсер бағдарламасында көрсетілді. Рик Мерсер өзінің CBC жаңалықтарындағы сатиралық бағдарламасында көптеген ғалымдардың көрмелерін аралады, жабайы табиғатты қорғауға арналған шоуға қатысты және сол жерде өткен семинарда психологиялық қорқынышқа қатысты зерттеуге қатысты.