Кіріспе

АҚШ Республикалық партиясының кандидаттарды ұсыну жиналыстары

Республикалық Ұлттық Конвенция (РҰК) – 1856 жылдан бері АҚШ-тағы Республикалық партияның төрт жылда бір рет өткізілетін президенттік кандидаттарды ұсыну жиналысы. Оны Республикалық Ұлттық Комитет басқарады. Республикалық Ұлттық Конвенцияның мақсаты – президенттік және вице-президенттік лауазымдарына кандидатты ресми түрде ұсыну және бекіту, партияның жан-жақты бағдарламасын қабылдау, партияны біріктіру, сондай-ақ күзгі сайлау кампаниясын жариялау және бастау. Конвенцияға АҚШ-тың барлық елу штатынан, сондай-ақ Пуэрто-Рико және Виргин аралдары сияқты АҚШ-қа тәуелді аумақтардан делегаттар қатысып, дауыс береді. Демократиялық Ұлттық Конвенциясындай, Республикалық Ұлттық Конвенция да алғашқы сайлау кезеңінің ресми аяқталуын және жалпы сайлау маусымының басталуын көрсетеді. 2020 жылы барлық партиялар дәстүрлі конвенцияларды қысқа онлайн форматқа ауыстырды.

Тарих

Республикалық партия 1856 жылғы 22-23 ақпанда Питтсбургтегі Лафайетт залында өткен жиналыста ұлттық деңгейде ресми түрде құрылды, сол жиналыста бірінші Республикалық Ұлттық Комитет сайланды.

Бірінші номинация конвенциясы

Бірінші Республикалық Ұлттық Конвент 1856 жылдың 17-19 маусымы аралығында Филадельфия қаласындағы 808 Locust Street мекенжайындағы Музыкалық қор залында өтті. 1856 жылғы Республикалық Ұлттық Конвентте партия Калифорния штатының АҚШ сенаторы Джон С. Фремонтты президенттікке, ал Нью-Джерси штатының бұрынғы АҚШ сенаторы Уильям Л. Дейтонды вице-президенттікке ұсынды.

1864 жылғы конвенция

1864 жылғы оқиға, Америка Азамат соғысы қайнап жатқан кезде, Одаққа адал қалған демократтарды қамтығандықтан және Теннесси штатының демократ губернаторы болып сайланған Эндрю Джонсонды вице-президенттікке ұсынғандықтан "Ұлттық одақ конвенциясы" деп аталды. 1868 жылға қарай Республикалық партияның әдеттегі атауы қайта орнатылды.

20 ғасыр

1912 жылғы Республикалық ұлттық конвенцияда Уильям Говард Тафтты қолдаған бизнеске бағытталған топ бұрынғы президент Теодор Рузвельттің қарсылығын тойтарды. Рузвельт халықтың кең қолдауын мақтан тұтып, тіпті Тафттың Огайо штатындағы алғашқы сайлауда жеңіске жеткен болатын. Рузвельт Прогрессивтік партия тізімімен сайлауға түсіп, республикашыларды бөліп, сайлауды демократ Вудро Вильсонға табыстады. 1924 жылғы Республикалық ұлттық конвенция әйелдерге тең өкілдік берген алғашқы GOP конвенциясы болып тарихқа іріккен. Бұл Республикалық конгресс Огайо штатының Кливленд қаласында алғаш рет өтті. Сондай-ақ, бұл конгресс радио арқылы тоғыз қалаға, арнайы байланыс желісі арқылы алыс телефон арқылы алғаш рет таратылды. Республикалық Ұлттық Комитет әрбір штаттан ұлттық комитетке бір ер адам мен бір әйелді тағайындау ережесін бекітті. Қызметтегі президент Кальвин Кулидж ресми түрде ұсынылып, жалпы сайлауда жеңіске жетті. Конвент екінші дауыс беру кезінде Иллинойс губернаторы Франк Лоуденді вице-президенттікке ұсынды, бірақ ол ұсыныстан бас тартты. Вице-президенттікке үміткердің ұсыныстан бас тартуының жалғыз жағдайы осы болды. Республикашылар 1936 жылы Кливленд қаласындағы қоғамдық залда өткізілді. Бұрынғы президент Герберт Гувер конгрестің екінші күні делегаттарға сөз сөйледі. Үшінші күні Канзастың Альф Лэндон (қатыспаған) президенттікке ұсынылды, ал полковник Франк Нокс вице-президенттікке кандидат ретінде ұсынылды. Лэндон мен Нокс Франклин Д. Рузвельт пен Джон Нэнс Гарнерден жеңіліске ұшырады. Нокс кейіннен Рузвельт әкімшілігінде Әскери-теңіз күштерінің хатшысы болып қызмет етті. 1940 жылғы Республикалық ұлттық конвенция кез келген партияның тікелей теледидардан көрсетілген алғашқы ұлттық конвенциясы болды. Ол NBC телеарнасының ерте нұсқасында, Нью-Йорктегі W2XBS (қазіргі WNBC), Филадельфиядағы W3XE (қазіргі KYW TV) және Шенектади мен Олбанидегі W2XB (қазіргі WRGB) арналарынан тұрды. Алғашқы сайлаудың маңыздылығы 1964 жылы Сан-Францискодағы Республикалық Ұлттық конвенцияда айқын көрінді, онда Аризонадан АҚШ сенаторы Барри Голдуотер номинацияны жеңіп алды, Пенсильвания губернаторы Уильям Скрантонды және партия басшылығына жақын болғандарды оңай жеңді. 1972 жылғы Республикалық Ұлттық конвенцияда Пэт Никсон Элеонора Рузвельттен кейінгі алғашқы бірінші ханым және Республикалық партияның алғашқы бірінші ханымы конгресс делегаттарына сөз сөйледі. Президенттік үміткердің жұбайы делегаттарға сөз сөйлеуі қазіргі кезде кең таралған практика. 1972 жылы "сүйікті ұл" кандидаттарын ұсынуға тыйым салынды, бұл үшін кем дегенде бес штаттың өтініші қажет болды. Соңғы жылдары бір ғана кандидат ұсынылды, ал қарсыластар дауыс бірауыздан болуы үшін қысымға ұшырады. Бұрынғы Калифорния губернаторы Рональд Рейган 1976 жылы Канзас-Ситиде өткен Республикалық Ұлттық конвенцияда президенттікке үміткер Геральд Фордты құлатуға жақын келді. Форд президенттік лауазымда екі жылдан кейін Рейганға қарсы шықты, ол да республикашыл болды. Рейган республикалық әріптестер бір-бірі туралы жаман сөз айтпауы керек екенін айтқан, бірақ Рейганның көзқарасы өзгерді, бірақ Рейган үшін биліктегі адамның күші тым зор болды. Бұл GOP конвенциясының соңғысы болды, онда номинацияның нәтижесі күмәнді болды. Республикалық Ұлттық конвенттен кейін Фордқа өзінің Республикалық партиясындағы фракцияларды жоюға қысым жасалды. Пат Бьюкенен 1992 жылы Хьюстондағы Республикалық Ұлттық съезде американдық қоғамдағы мәдениет соғысының консервативті жағын ынталы түрде қолдаған сөз сөйледі. Бұл либералды және орталық сайлаушыларды шеттетуі мүмкін екені үшін көп сынға ұшырады, олар орталық үміткерге, кейін президенттікке шыққан Джордж Бушқа дауыс берген болар еді. Партиядағы бөліну 1996 жылғы Республикалық ұлттық конвенцияда да байқалды, онда Калифорния губернаторы Пит Уилсон және Массачусетс губернаторы Уильям Уэлд сияқты партияның орталық мүшелері партия платформасынан Адам өмірін қорғау тармағын алып тастауға сәтсіз тырысты. Сан-Диегодағы Конгресс орталығында өткен шара конгресс орталықтарында өткізілген соңғы Республикалық Ұлттық конгресс болды, ал қалғандары спорт стадиондарында немесе ареналарда өтті.

21 ғасыр

Республикалық партия 2016 жылғы Республикалық ұлттық конвенцияны өткізу үшін Кливлендті тағы да таңдады. Конвенция Кливленд Кавальерс командасының үй аренасы болып табылатын «Квикен Лоунс Арена»да өтті. Таңдауда саяси факторлар ықпал еткен болуы мүмкін, себебі Авраам Линкольннің 1860 жылғы сайлауынан бері Огайо штатын ұтып алмаған республикашы президент болған емес. Куяхога округі 1856 жылдан бері 19 рет республикашылдарға, ал 21 рет демократтық кандидаттарға дауыс берді. Дегенмен, соңғы 40 жыл бойы демократтар осы округті ұтып келді. Партия 2020 жылғы Республикалық ұлттық конвенцияны Солтүстік Каролина штатындағы Шарлотт қаласында өткізуді жоспарлаған, бірақ соңғы сәтте бас тартты. Президент Дональд Трамп конвенцияны Флорида штатының Джексонвилл қаласына көшіру туралы хабарлады, бірақ 23 шілдеде COVID-19 пандемиясының күшеюіне және туындаған қиындықтарға байланысты Джексонвиллдегі конвенция жоспарларын тоқтатты. Конвенцияның жұмысы түрлі жерлерде қашықтан өтті, ал соңғы күн Ақ үйдің оңтүстік жағындағы газоннан тікелей эфирде көрсетілді.

Кандидаттарды ұсыну

Кандидаттарды ұсыну процесі партияның ұлттық ережелерінің 40-бабымен реттеледі. 40-баптың (b) тармақшасына сәйкес, 2020 жылғы ұсыну құқығын алу үшін кандидат кем дегенде бес делегацияның көпшілігінен қолдау алуы керек.