Кіріспе
Пирасикаба (пиɾɐsiˈkabɐ немесе piˌɾasiˈkabɐ) – Бразилияның Сан-Паулу штатында орналасқан қала. 2022 жылы халық саны 423 323 адамды құрайды, ал ауданы 1 378,07 км²-ге жетеді. Қала теңіз деңгейінен 547 метр биіктікте жатыр.
Piracicaba (piɾɐsiˈkabɐ or piˌɾasiˈkabɐ) is a city located in the Brazilian state of São Paulo. The population is 423,323 (2022) in an area of 1,378.07 km2. It is at an elevation of 547 m above sea level.
Атауы
Бұл жердің атауы тупи тілінде "балық тоқтайтын орын" деген мағына беретін сөзден шыққан. Ол "пира" ("балық"), "сик" ("тоқта") және "аба" ("орын") деген сөздердің қосылуынан құралған. Атау Пирасикаба өзенінің сарқырамаларына сілтеме жасайды, ол қаланы екіге бөліп тұрады және осы жерде "пирацема" – көбейіп өсу үшін ағысқа қарсы жүзетін балықтар тоқталады.
Тарих
1766 жылы Пирасикаба өзенінің сағасында елді мекен құру міндеті тапсырылған Антонио Корреа Барбоса, одан шамалы қашықтықтағы жерді таңдады. Елді мекен 1767 жылдың 1 тамызында Іту қаласына бағынышты povoação ретінде ресми түрде құрылды. 1784 жылы Пирасикаба Ітудан тәуелсіздік алып, фрегезия мәртебесіне ие болды.
Ерекше мекемелер, оқиғалар, ресурстар
Пирасикабада Бразилиядағы ең көне ауыл шаруашылығы университеті, Сан-Паулу университетінің Луис де Квироз ауыл шаруашылығы мектебі орналасқан. 1901 жылы құрылған мектеп, көптеген ағаштар мен өсімдіктер жинағы бар шаруашылықта орналасқан. Сонымен қатар, ол дәлдік ауыл шаруашылығы саласындағы көшбасшы ретінде танымал. Пирасикабада орналасқан басқа университеттер – Пирасикабаның методистік университеті (UNIMEP) және Кампинас университетінің стоматология мектебі. Пирасикаба "Noiva da Colina" ("Төбенің Келіні") деген лақап атымен белгілі және жыл сайын "Festa das Nações" (Халықтар мерекесі, онда әлемнің кез келген жерінен тағамдарды табуға болады) мен "Salão Internacional do Humor" (Халықаралық юмор көрмесі), онда әлемнің түкпір-түкпірінен келген карикатуристер әзіл суреттерін көрсетеді, шараларын қабылдайды. Пирасикаба қант қамысы плантацияларымен, дәстүрлі кашаса өндірісімен және дәстүрлі музыкасымен әйгілі.
Экономика
Қала қант қамысының маңызды және дәстүрлі өндірушісі болып табылады. Қант қамысын жинау қант, май және этанол сияқты көптеген туынды өнімдерді өндіруге мүмкіндік береді. Қант қамысын генетикалық жақсарту бойынша зерттеу орталығына ие Copersucar сияқты ірі компания бұл дамып келе жатқан салаға қатысады. Экономикалық ерекшеліктерінің бірі – ірі өнеркәсіптердің болуы, олардың ішінде Caterpillar, ArcelorMittal, Raizen және Hyundai ең бастылары.
География
Пирасикабаның биіктігі 554 метрді құрайды. Жыл бойы температураның орташа ең жоғарғы көрсеткіші 30°C, ал ең төменгісі 12,0°C шамасында өзгереді. Пирасикабадағы орташа жылдық жауын-шашын мөлшері 123 сантиметрге жетеді. Қаланың ауданы 1378 шаршы километрді құрайды, бұл оны Сан-Паулу штатындағы 13-ші ең ірі қалаға айналдырады. Пирасикабаның қалалық аумағы 233,36 шаршы километрді құрайды.
Демография
2019 жылы халық саны 423 323 адамды құрады. Қаланың Адам даму индексі 2000 жылы 0,710, ал 2010 жылы 0,785 болды, екеуі де "жоғары" санатқа жатады.
Коммуналдық қызметтер
2010 жылға қарай, су және электр энергиясы шаруашылықтардың 100%-ға жуық қамтылуын қамтамасыз етті. 2019 жылы қалада әрбір көлікке 2,15 адам шамасында келсе, 2022 жылы әрбір ұялы телефон желісіне шамамен 0,72 адам, ал қала халқының 99%-ы ұялы телефонға қол жеткізе алатыны есептелді.