Кіріспе

Switched On Bach – американдық композитор Венди Карлостың 1968 жылғы қазанда Columbia Records лейблімен шығарған тұңғыш альбомы. Карлос пен Рейчел Элкинд продюсерлік еткен бұл альбом Иоганн Себастьян Бахтың шығармаларының жинағы. Орындаушылар – Карлос пен Бенджамин Фолкман, ал орындау құралы – Moog синтезаторы. Альбом синтезаторларды кең көлемде танымал музыкаға енгізуде маңызды рөл атқарды, осыған дейін олар көбінесе тәжірибелік музыкада қолданылып келген болатын. Switched On Bach американдық Billboard 200 тізімінде 10-шы орынға ие болды және 1969 жылдан 1972 жылға дейін Billboard классикалық альбомдар тізімінде көшбасшы болды. 1974 жылдың маусымына қарай миллионнан астам данасы сатылды, ал 1986 жылы платиналық сертификат алған екінші классикалық альбом атанды. 1970 жылы альбом үздік классикалық альбом, үздік классикалық орындау – аспаптық солист немесе солистер (оркестрмен немесе оркестрсіз) және үздік жазылған классикалық музыка номинацияларында «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды. Венди Карлос 1979 жылы трансгендер әйел екенін жариялағаннан кейін, Switched On Bach альбомының жаңа шығарылымдарында авторлық құқық оның атын көрсету үшін өзгертілді, бұл оның сол уақытқа дейінгі дискографиясының барлық альбомдарына қатысты.

Өмірбаян

1967 жылы Карлос музыкант Рейчел Элкиндтен оның электронды композицияларын тыңдауды сұрады. Олар он жыл бұрын жазылған композицияларды, сондай-ақ 1964 жылдан бастап Нью-Йорктегі Колумбия-Принстон электронды музыка орталығында оның досы Бенджамин Фолкманмен бірге жазылған композицияларды қамтыды. Бір жазбада Иоганн Себастьян Бахтың F мажордағы "Екі бөлімді өнертабысы" орындалған, Карлос оны "әдемі" деп сипаттады. Элкинд G мажордағы "Бранденбургтік концерттің №3" жазбасынан әсер алып, альбомның продюсері болды. Элкинд Колумбия рекордс компаниясындағы өзінің досы, продюсер және дирижер Этторе Страттаға хабарласты, ол "компанияның қалған бөлігіне өз ынтасын жомарттықпен таратты" және альбомның өндірісіне көмектесті. Колумбия Masterworks-тың өкілі Пол Майерс Карлосқа, Фолкманға және Элкиндке оны жазып, шығару үшін толық көркемдік еркіндік берді.

Жазу

Switched On Bach – бұл Бахтың 10 шығармасын қамтиды, олар Ampex компаниясы құрастырған компоненттерден Карлос жасаған 8 тректік жазғыш машинада ойнатылады. Дегенмен, алғашқы Invention in F major шығармасы 1967 жылдың көктемінде Карлос коммерциялық жоба үшін Moog құралдарын әкелген 2 West 46th Street мекенжайындағы Gotham Recording Studios студиясында Scully таспа жазғыш машинасында жазылған. Карлос айтуынша, Switched On Bach альбомын жасауға шамамен бес ай және мың сағат уақыт кеткен. Синтезаторлар монофониялық болғандықтан, яғни бір уақытта тек бір нота ғана ойнатыла алатын, әр трек біртіндеп жинақталды. Карлос былай деді: «Келесі нотаны ойнамас бұрын алдыңғы нотаны босату керек еді, бұл клавиатурада өте ұқыпсыз ойнауға мәжбүр етті, ал музыка жасау үшін бұл өте қиын болды». Синтезатор сенімсіз болды және жиі дұрыс емес дыбыстады; Карлос жаздыру алдында дұрыс деңгейге келтіру үшін оны балғамен ұрғанын еске алады. Бірнеше нота ойнатылғаннан кейін, оның дұрыс дыбыстап тұрғанын тексеру үшін қайтадан тексерілетін еді.

Көркем шығарма

"Switched On Bach" екі түрлі қаптамамен жарық көрді. Көбінесе Бах киімін киген адам Муг синтезаторының алдында тұрған сурет қолданылды. Алғашқы басылымда жоғарыда көрсетілгендей, сол адам отырған күйінде бейнеленген. Карлос пен Элкинд бастапқы қаптамаға қарсылық білдіріп, оны "құлаққаптарынан ақылға сыймас дыбыс естіп тұрған, тонаушы Бахтың әжуалы, мағынасыз бейнесі" деп таныды. Олар сондай-ақ синтезатордың дұрыс орнатылмағанына наразылық білдірді: "[Құлаққаптар] 914 сүзгі модулінің шығысына емес, кірісіне қосылған, ал ол модуль ештеңеге қосылмаған, сондықтан Иоганн Себастьянның құлақтарына тек үнсіздік ғана жетер еді".

Шығару

1968 жылы "Switched On Bach" альбомы жарыққа шығар алдында Роберт Муг Аудиоинженерлік қоғамның жылдық конференциясында сөйлеген және Карлостың альбомдағы бір жазбасын орындаған. Муг еске алды: "Мен сахнадан түсіп, адамдар тыңдап отырған аудиторияның арт жағына бардым, мен ауада оны сезіндім. Олар қозғалыссыз отырып, қатты қызығушылық танысты. Бұл техникалық мамандар көптеген арзан әрекеттерге, сапасыз, мүмкіндік іздеуге қатысқан, ал мұнда бәрі керемет сапалы, айқын музыкалық мазмұны бар және толығымен жаңашыл болды. Жазбаға тұрғылықты қолдау көрсетілді". "Switched On Bach" 1968 жылдың қазан айында жарық көрді. 1969 жылы ол АҚШ Billboard 200 тізімінде 40-қа кірді, содан кейін сол жылы 10-орынға жетіп, тізімде барлығы 59 апта болды. Ал Канаданың RPM журналының "Ең жақсы 50 альбом" тізімінде 7-орынға ие болды. 1986 жылдың қараша айында платиналық сертификат алды.

Қабылдау

Switched On Bach кейбір классикалық музыканың дәстүрлілерінен теріс пікірлер алды, бірақ көптеген жас тыңдаушылардың арасында танымал болды. 1970 жылы альбом үш Грэмми сыйлығын жеңіп алды: «Үздік классикалық альбом», «Үздік классикалық орындау – аспаптық солист немесе солистер (оркестрмен немесе оркестрсіз)» және «Үздік инженерленген классикалық жазба».

Ықпал

Альбомның табысынан кейін Муг продюсерлер мен әртістерден өзінің синтезаторларын сұрады. Moog Machine-нің "Switched On Rock", Гершон Кингслидің "Music to Moog By" және Ханс Вурманның "The Moog Strikes Bach" сияқты Moog синтезаторларымен жасалған тағы бірнеше альбомдар жарық көрді. Муг бұл альбомның синтезаторларды авангардтық музыка мен дыбыс эффектілерінен гөрі кеңірек қолдануға болатынын көрсеткенін айтты. Ол альбомның табысы туралы: "Продюсер Джорджио Мородер синтезаторларға назар аударғаны үшін осы альбомға ризашылық білдірді. The Beach Boys тобының мүшесі Брайан Уилсон оны 'Мен естіген ең құлшыныс тудыратын альбомдардың бірі' деп атады." 2005 жылы альбом Ұлттық дыбыс жазбалар тізіліміне енгізілді.

Қайта шығарылғандар

Switched On Bach қайта жаңартылып, 1999 жылы The Well Tempered Synthesizer, Switched On Bach II және Switched On Brandenburgs альбомдарымен бірге шыққан төрт дискілік Switched On Boxed Set жинағына енді. 2001 жылы Switched On Bach қайта жаңартылған нұсқасы, бұрын жарияланбаған "Initial Experiments, demonstration" атты трекпен бірге жарық көрді. Карлос: "Осы жазбалардың бұрынғыдан жақсы дыбыстағанына сенімді бола аласыздар", - деп жазды. 1992 жылы Карлос өзінің алғашқы альбомының 25 жылдығын тойлау үшін "Switched On Bach 2000" альбомын шығарды. Бұл альбомда цифрлық синтезаторлар мен компьютерлік көмекпен жазылған жазба қайта жазылды, сондай-ақ жобаның мерейтойына арналған салтанатты кіріспе композициясы қосылды.